రేడియేషన్ భద్రత
PET-CT స్కాన్ రేడియేషన్ ఎంత ఉంటుంది?
PET-CT లో రేడియేషన్ రెండు వైపుల నుంచి వస్తుంది — CT స్కానర్ నుంచి, ఇంజెక్షన్గా ఇచ్చే ట్రేసర్ నుంచి. ఈ మొత్తం మోతాదును కొలవగలం, ఇతర పరీక్షలతో పోల్చి చూడగలం. ఆ సంఖ్యలు ఏమిటో, మీ కుటుంబానికి వాటి అర్థం ఏమిటో ముందుగా తెలుసుకోవాలని దాదాపు అందరూ కోరుకుంటారు. ఈ పేజీలో మోతాదు లెక్కలు, పోలికలు, స్కాన్ తర్వాత ఇంట్లో పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు ఉన్నాయి.
సూటిగా సమాధానం
PET-CT స్కాన్లో రేడియేషన్ ఎంత ఉంటుంది?
IAEA ప్రచురించిన వివరాల ప్రకారం, సాధారణ పూర్తి శరీర PET-CT స్కాన్ ఇచ్చే ప్రభావవంతమైన రేడియేషన్ మోతాదు 14 నుంచి 25 మిల్లీసీవర్ట్ల (mSv) మధ్య ఉంటుంది. ఇది ఒక ఛాతీ X-ray మోతాదు కంటే కొన్ని వందల రెట్లు ఎక్కువ. ప్రకృతి నుంచి మీకు ఏడాదికి అందే సహజ రేడియేషన్తో పోలిస్తే సుమారు ఐదు నుంచి పది రెట్లు ఉంటుంది.
PET-CT లో రేడియేషన్ రెండు వైపుల నుంచి వస్తుంది. ఒకటి CT స్కానర్ — ఇది శరీరం లోపలి X-ray ఇమేజ్లు తీస్తుంది. రెండోది స్కాన్కు ముందు ఇచ్చే ట్రేసర్ (స్కాన్ కోసం ఇచ్చే ప్రత్యేక ఇంజెక్షన్) — ఇందులో కొద్దిపాటి రేడియో ధార్మికత ఉంటుంది. ఈ రెండూ కలిపే పై మోతాదు వస్తుంది. శరీరంలో ఏ భాగాలను స్కాన్ చేస్తున్నారు, CT ఏ పద్ధతిలో తీస్తున్నారు అనే దాన్ని బట్టి ఖచ్చితమైన సంఖ్య మారుతుంది.
ఇదే IAEA సూచన వివరాల ప్రకారం ఒక ఛాతీ X-ray సుమారు 0.02 mSv ఇస్తుంది. మట్టి, రాళ్లు, ఇంటి నిర్మాణ సామగ్రి, ఎత్తు — వీటి నుంచి వచ్చే సహజ రేడియేషన్ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఏడాదికి సుమారు 2.4 mSv ఉంటుందని UNSCEAR కొలతలు చెబుతున్నాయి. మీ PET-CT ఆ మోతాదును కొన్ని రెట్లు ఒకే అపాయింట్మెంట్లో ఇస్తుంది.
ఈ మోతాదు నిజమే, దాన్ని కొలవగలం. మీ పరిస్థితిలో ఈ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం ఎంత విలువైనదో, ఈ మోతాదుతో పోల్చి చూసిన తర్వాతే మీ ఆంకాలజిస్ట్ దీన్ని సూచించారు.
పోలిక
ఛాతీ X-ray, CT స్కాన్లతో పోలిస్తే PET-CT మోతాదు ఎంత?
కింది సంఖ్యలు IAEA సూచన వివరాల నుంచి తీసుకున్నవి. ఇవి సగటు విలువలు — మీ స్కాన్ ఏ భాగాలను కవర్ చేస్తుందో దాన్ని బట్టి మీ మోతాదు మారవచ్చు.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఇంటికి వెళ్లాక
స్కాన్ తర్వాత కుటుంబ సభ్యులకు దూరంగా ఉండాలా?
ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. ఇల్లు వదిలి వేరే చోట ఉండాల్సిన పని లేదు, ఒక గదిలో ఒంటరిగా ఉండాల్సిన పని కూడా లేదు. PET-CT తర్వాత కుటుంబ సభ్యులకు ఏదైనా హాని జరుగుతుందేమో అనే భయమే చాలామంది ముందుగా అడిగే ప్రశ్న.
ట్రేసర్ ఎంత త్వరగా తగ్గిపోతుంది
సాధారణ PET స్కాన్లో వాడే ట్రేసర్ — fluorine-18 FDG (గ్లూకోజ్ లాంటి ట్రేసర్) — అర్ధ జీవిత కాలం సుమారు 110 నిమిషాలు. అంటే ప్రతి 110 నిమిషాలకూ దాని రేడియో ధార్మికత సగానికి తగ్గుతుంది. ఇంజెక్షన్ ఇచ్చిన 6 నుంచి 8 గంటల్లో అది సుమారు నాలుగు అర్ధ జీవిత కాలాలు దాటుతుంది; మొదట్లో ఉన్న దానిలో పదో వంతు కంటే తక్కువే మిగులుతుంది.
జాగ్రత్తలు ఎవరి కోసం
న్యూక్లియర్ మెడిసిన్ విభాగాలు చెప్పే జాగ్రత్తలు ఎక్కువ సమయం, చాలా దగ్గరగా ఉండే సందర్భాల కోసం మాత్రమే — అదీ అదనపు రేడియేషన్కు ఎక్కువ సున్నితంగా ఉండేవారి విషయంలో: గర్భిణులు, చిన్న పిల్లలు. కొద్దిసేపు దగ్గరగా ఉండటాన్ని ఈ మార్గదర్శకాలు ఆపవు.
మీ ఇంట్లో అప్పుడే పుట్టిన బిడ్డ ఉన్నా, మీ భార్య గర్భవతి అయినా ఆ విషయాన్ని స్కాన్కు ముందే స్కాన్ చేసే బృందానికి చెప్పండి. మీ ఇంటి పరిస్థితికి తగ్గట్టు వాళ్లు ప్రత్యేకంగా సలహా ఇస్తారు.
స్కాన్ తర్వాత
స్కాన్ అయ్యాక ఏ జాగ్రత్తలు పాటించాలి?
మీ స్కాన్ సెంటర్ సాధారణంగా ఇలా చెబుతుంది. మీ విషయంలో ఏమి వర్తిస్తుందో అక్కడి బృందంతో నిర్ధారించుకోండి.
- ఇంజెక్షన్ ఇచ్చిన తర్వాత మొదటి 6 గంటలు గర్భిణులకు, ఐదేళ్ల లోపు పిల్లలకు చేయి పొడవు కంటే దూరంగా ఉండండి
- ఆ రోజు మిగిలిన సమయంలో మామూలు కంటే ఎక్కువ నీళ్లు తాగండి — ట్రేసర్ త్వరగా బయటకు వెళ్లడానికి అది సహాయపడుతుంది
- వీలైతే మొదటి కొన్ని గంటలు వేరే టాయిలెట్ వాడండి, వాడిన ప్రతిసారీ రెండుసార్లు ఫ్లష్ చేయండి
- ఆరోగ్యంగా ఉన్న పెద్దవాళ్లు — మీ భార్య లేదా భర్త, పెద్ద పిల్లలు, చూడటానికి వచ్చినవాళ్లు — ఎప్పుడైనా మీ దగ్గర ఉండవచ్చు
- 6 నుంచి 8 గంటల తర్వాత ఎలాంటి జాగ్రత్తలూ అవసరం లేదు — అప్పటికి ట్రేసర్ చాలావరకు తగ్గిపోతుంది
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
సాధారణ PET ట్రేసర్లో ఉండే రేడియో ధార్మిక అణువు fluorine-18. దీని అర్ధ జీవిత కాలం సుమారు 110 నిమిషాలు — వైద్యంలో వాడే ఐసోటోపుల్లో అతి తక్కువ వాటిలో ఇది ఒకటి. 6 గంటల తర్వాత, అంటే సుమారు నాలుగు అర్ధ జీవిత కాలాల తర్వాత, ఇంజెక్షన్ ఇచ్చినప్పటి స్థాయిలో పదో వంతు కంటే తక్కువే మిగులుతుంది. స్కాన్ తర్వాత జాగ్రత్తల సమయం అంత తక్కువగా ఉండటానికి కారణం ఈ భౌతిక శాస్త్రమే.
నిజాయితీగా
ఈ మోతాదు వల్ల ప్రమాదం ఉందా, లేదా?
రోగ నిర్ధారణ కోసం వాడే ఇమేజింగ్ మోతాదుల్లో, అదనంగా వచ్చే ప్రమాదం చాలా స్వల్పం. చాలా సందర్భాల్లో, ఖచ్చితమైన రోగ నిర్ధారణ వల్ల వచ్చే ప్రయోజనం దాని కంటే ఎక్కువ. తక్కువ మోతాదు రేడియేషన్కూ క్యాన్సర్కూ మధ్య ఉన్న సంబంధం అనేది ఎక్కువ మోతాదుల నుంచి సైద్ధాంతికంగా అంచనా వేసినదని IAEA, UNSCEAR చెబుతున్నాయి — రోగ నిర్ధారణ స్థాయి మోతాదుల్లో దాన్ని నేరుగా కొలవలేదు.
సైద్ధాంతికం కాని విషయం ఒకటి ఉంది — రోగ నిర్ధారణ తప్పు కావడం, లేదా స్టేజింగ్ (క్యాన్సర్ ఎంత వ్యాపించిందో చూడటం) సరిగా జరగకపోవడం వల్ల వచ్చే ప్రమాదం. మీ బృందం ఈ రెండు వైపులనూ తూకం వేసే స్కాన్ చెబుతుంది.
ప్రతి స్కాన్ మీ మొత్తం రేడియేషన్ మోతాదుకు కొంత కలుపుతుంది, ఆ విషయం మీ బృందానికి తెలుసు. మీకు ఇంకో PET-CT చెప్పినప్పుడు, ఆ స్కాన్ మీ చికిత్సలో ఏమి మార్చగలదని ఆశిస్తున్నారో అడగండి — అది సరైన ప్రశ్నే, అనవసరమైన ప్రశ్న కాదు.
ఈ పేజీ మీ సొంత స్కాన్ మోతాదు ఎంతో చెప్పలేదు. మీ స్కాన్ ఏ భాగాలను కవర్ చేసింది, ఏ పద్ధతిలో జరిగింది అనే వివరాలు స్కాన్ చేసిన కేంద్రం దగ్గర ఉంటాయి. CION సొంతంగా PET-CT స్కానర్ నడపదు — హైదరాబాద్లోని భాగస్వామ్య PET-CT కేంద్రాల ద్వారా స్కాన్ ఏర్పాటు చేస్తారు; రిపోర్ట్ వచ్చాక మీ CION ఆంకాలజిస్ట్ దాన్ని చదివి మీతో మాట్లాడతారు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
PET-CT రేడియేషన్ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
PET-CT స్కాన్ సురక్షితమేనా?
ఏ వైద్య కారణం కోసం దాన్ని చెప్పారో, ఆ కారణానికి సురక్షితమే. మోతాదు నిజమే, దాన్ని కొలవగలం. కానీ ఆ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం విలువతో పోల్చి చూసిన తర్వాతే మీ ఆంకాలజిస్ట్ దాన్ని సూచించారు. అవసరమైన సందర్భాల్లో PET-CT ఒక స్థిరపడిన, సమంజసమైన పరీక్ష అని IAEA సహా అంతర్జాతీయ రేడియాలజీ సంస్థలు భావిస్తున్నాయి. ఏ ఇమేజింగ్ మోతాదుకైనా దీర్ఘకాలంలో చాలా స్వల్పమైన సైద్ధాంతిక ప్రమాదం ఉంటుంది; క్యాన్సర్ను గుర్తించకపోవడం వల్ల, లేదా స్టేజింగ్ సరిగా చేయకపోవడం వల్ల వచ్చే ప్రమాదంతో మీ బృందం దాన్ని తూకం వేస్తుంది.
మామూలు CT స్కాన్ లేదా ఛాతీ X-ray తో పోలిస్తే PET-CT మోతాదు ఎంత?
ఛాతీ X-ray తో పోలిస్తే PET-CT కొన్ని వందల రెట్లు ఎక్కువ మోతాదు ఇస్తుంది. ఛాతీ, పొట్ట, పెల్విస్ కలిపి చేసే రోగ నిర్ధారణ CT స్కాన్ మోతాదుతో మాత్రం ఇది దాదాపు ఒకే శ్రేణిలో ఉంటుంది. IAEA సూచన వివరాల ప్రకారం ఛాతీ X-ray సుమారు 0.02 mSv, ఒక్క ఛాతీ CT సుమారు 7 mSv, ఛాతీ-పొట్ట-పెల్విస్ కలిపిన CT సుమారు 15 నుంచి 20 mSv ఇస్తాయి. PET-CT 14 నుంచి 25 mSv వద్ద ఉంటుంది — ఎందుకంటే అందులో CT భాగం, ట్రేసర్ రెండూ ఉంటాయి. ఈ మోతాదుకు తగిన ప్రయోజనం ఉందా లేదా అనేది మీ బృందం ఇప్పటికే బేరీజు వేసింది.
PET-CT రేడియేషన్ వల్ల నాకు క్యాన్సర్ వచ్చే ప్రమాదం పెరుగుతుందా?
రోగ నిర్ధారణ కోసం వాడే ఇమేజింగ్ మోతాదుల్లో అదనంగా వచ్చే ప్రమాదం చాలా స్వల్పం; చాలా సందర్భాల్లో ఖచ్చితమైన రోగ నిర్ధారణ వల్ల వచ్చే ప్రయోజనం దాని కంటే ఎక్కువ. తక్కువ మోతాదు రేడియేషన్కూ క్యాన్సర్కూ మధ్య సంబంధాన్ని ఎక్కువ మోతాదుల నుంచి సైద్ధాంతికంగా అంచనా వేస్తారని, రోగ నిర్ధారణ స్థాయిలో దాన్ని నేరుగా కొలవలేదని IAEA, UNSCEAR చెబుతున్నాయి. సైద్ధాంతికం కానిది ఏమిటంటే — రోగ నిర్ధారణ తప్పు కావడం లేదా స్టేజింగ్ సరిగా జరగకపోవడం వల్ల వచ్చే ప్రమాదం. మీ బృందం ఈ రెండు వైపులనూ చూస్తుంది.
స్కాన్ తర్వాత నా శరీరంలో రేడియో ధార్మికత ఎంతసేపు ఉంటుంది?
6 నుంచి 8 గంటల తర్వాత ట్రేసర్ రేడియో ధార్మికత మొదటి స్థాయిలో చాలా చిన్న భాగానికి తగ్గిపోతుంది; మరుసటి ఉదయానికి అది చెప్పుకోదగ్గ స్థాయిలో ఉండదు. దీనికి కారణం fluorine-18 అర్ధ జీవిత కాలం — సుమారు 110 నిమిషాలు. అంటే సుమారు ప్రతి రెండు గంటలకూ రేడియో ధార్మికత సగానికి తగ్గుతుంది. CT భాగం వల్ల మీ శరీరంలో రేడియో ధార్మికత అసలు మిగలదు; X-ray కిరణాలు శరీరం గుండా వెళ్లిపోతాయి, వాటి ప్రభావం లోపల ఉండిపోదు.
స్కాన్ తర్వాత నా పిల్లలు నా దగ్గర ఉండవచ్చా?
కొద్దిసేపు దగ్గరగా ఉండటం — కౌగిలించుకోవడం, పక్కన కూర్చోవడం, కలిసి భోజనం చేయడం — దీనికి ఎలాంటి ఆంక్షా లేదు. న్యూక్లియర్ మెడిసిన్ విభాగాలు మొదటి 6 గంటలు తప్పించమని చెప్పేది ఏమిటంటే — చిన్న పిల్లలతో ఎక్కువ సమయం, చాలా దగ్గరగా ఉండటం; ముఖ్యంగా ఒడిలో కూర్చునే, పక్కనే పడుకునే పిల్లలతో. మీ పిల్లల వయసులు ఎంతో స్కాన్కు ముందే న్యూక్లియర్ మెడిసిన్ బృందానికి చెప్పండి — మీ ఇంటి పరిస్థితికి తగిన సలహా వాళ్లు ఇస్తారు.
నా భార్య గర్భవతి — ఇంటికి వెళ్లాక ఏం చేయాలి?
ఇల్లు వదిలి వెళ్లాల్సిన అవసరం లేదు. ఇంజెక్షన్ ఇచ్చిన తర్వాత మొదటి 6 గంటలు మీ భార్యకు చేయి పొడవు కంటే దూరంగా ఉండండి, ఆ సమయంలో ఒకే మంచం మీద పడుకోవద్దు. ఆ తర్వాత ట్రేసర్ గణనీయంగా తగ్గిపోతుంది, మామూలుగానే ఉండవచ్చు. మీ భార్య గర్భవతి అనే విషయాన్ని స్కాన్కు ముందే న్యూక్లియర్ మెడిసిన్ బృందానికి చెప్పండి — మీ ఇంటి పరిస్థితికి తగిన సలహా వాళ్లు ఇస్తారు.
స్కాన్ తర్వాత బస్సులో, ఆటోలో ఇంటికి వెళ్లొచ్చా?
వెళ్లొచ్చు. PET-CT తర్వాత పబ్లిక్ ట్రాన్స్పోర్ట్ మీద గానీ, షేర్ ఆటో మీద గానీ ఎలాంటి ఆంక్షా లేదు. మీ శరీరం నుంచి వచ్చే మోతాదు రేటు చాలా తక్కువ; పక్కన కొద్దిసేపు కూర్చున్న ప్రయాణికులకు అది గణనీయమైన బహిర్గతం కాదు. గర్భిణులు, చిన్న పిల్లల విషయంలో చెప్పే జాగ్రత్తలు ఇంట్లో ఎక్కువ సమయం దగ్గరగా ఉండే సందర్భాలకు వర్తిస్తాయి, మామూలు ప్రయాణానికి కాదు. చాలామంది స్కాన్ అయ్యాక పబ్లిక్ ట్రాన్స్పోర్ట్లోనే ఇంటికి వెళ్తారు.
మూడు నెలల్లో మళ్లీ PET-CT చెప్పారు. అది ఎక్కువ కాదా?
అలా చెప్పలేం — ప్రతి స్కాన్కూ వైద్యపరమైన అవసరం ఉందా లేదా అనేదే ముఖ్యం, ఆ నిర్ణయం మీ ఆంకాలజిస్ట్ తీసుకున్నారు. ప్రతి స్కాన్ మీ మొత్తం మోతాదుకు కొంత కలుపుతుంది, ఆ విషయం మీ బృందానికి తెలుసు. అదే సమయంలో, చికిత్స పనిచేస్తోందా లేదా అనేది ఖచ్చితంగా తెలుసుకోవడం కూడా చిన్న విషయం కాదు. కారణం అర్థం కావాలనుకుంటే — ఈ రెండో స్కాన్ మీ చికిత్సలో ఏమి మార్చగలదని ఆశిస్తున్నారో మీ బృందాన్ని అడగండి. అది అడగదగిన ప్రశ్నే.
CION ఆంకాలజిస్టులు. మీ PET-CT రిపోర్ట్ను స్పెషలిస్ట్ చదివి, తర్వాత ఏం చేయాలో చెబుతారు.
స్కాన్ ఎందుకు అవసరమో చెప్పడం నుంచి రిపోర్ట్లోని SUV, ఇతర ఫలితాలను మీ కేసుతో కలిపి చూడటం వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- International Atomic Energy Agency — Radiation Protection in Nuclear Medicine
- UNSCEAR — Sources and Effects of Ionizing Radiation
- RadiologyInfo.org — Radiation Dose in X-Ray and CT Exams
- Cancer Research UK — PET-CT scan
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
మీ స్కాన్ గురించి ఆంకాలజిస్ట్తో మాట్లాడండి
ఈ స్కాన్ మీకు ఎందుకు అవసరం, ఇంట్లో ఏ జాగ్రత్తలు పాటించాలి — మీ దగ్గరి CION కేంద్రంలో స్పెషలిస్ట్తో మాట్లాడటానికి సహాయం చేస్తాం.