రేడియేషన్ భద్రత
PET-CT స్కాన్ రేడియేషన్ నిజంగా ప్రమాదకరమా?
PET-CT స్కాన్లో నిజమైన అయనీకరణ రేడియేషన్ ఉంటుంది; అది మీకు ఏమి అర్థం అనేది అడగడం సహజం. ఈ పేజీ మోతాదును సరళంగా చెబుతుంది, ప్రమాదం ఎంత, ఉపయోగం ఎంత అనే బేరీజును దాచకుండా వివరిస్తుంది, ఇంటికి వెళ్లాక కొన్ని గంటల పాటు ఏ జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలో చెబుతుంది. ప్రమాదమే లేదని చెప్పడం నిజాయితీ కాదు; మోతాదు నిజమే, కానీ క్యాన్సర్తో ఉన్న వ్యక్తికి ఈ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం విలువ దాని కంటే దాదాపు ఎప్పుడూ ఎక్కువ.
సూటిగా సమాధానం
PET-CT స్కాన్ రేడియేషన్ ప్రమాదకరమా?
అవును, PET-CT స్కాన్లో నిజమైన అయనీకరణ రేడియేషన్ (ionising radiation) వాడతారు; ఆ మోతాదు తక్కువేమీ కాదు. అయితే క్యాన్సర్తో ఉన్న వ్యక్తికి ఈ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం, దానితో వచ్చే చిన్న గణాంక ప్రమాదం కంటే దాదాపు ఎప్పుడూ ఎక్కువ విలువైనది. ఇందులో ప్రమాదమే లేదు అనేది నిజాయితీ అయిన సమాధానం కాదు; మోతాదు గణనీయమే, ఉపయోగం స్పష్టమే అనేదే నిజం.
స్కాన్ చేయించుకోకపోవడానికీ దాని సొంత ప్రమాదం ఉంది — చురుకుగా ఉన్న వ్యాధి కంటపడకపోవడం, లేదా అది ఎక్కడ ఉందో తప్పుగా అంచనా వేయడం. అందుకే ఇది ఒక బేరీజు: ఒక వైపు కొంత రేడియేషన్, మరో వైపు మీ చికిత్సను మార్చగల సమాచారం. ఈ రెంటినీ మీ బృందం స్పష్టంగా తూకం వేసిన తర్వాతే స్కాన్ సూచిస్తారు.
ఇది ఏటా చేయించుకునే రొటీన్ పరీక్ష కాదు
PET-CT ఇచ్చే సమాచారం మీ చికిత్సలో ఏదో ఒకటి మార్చుతుంది అనుకున్నప్పుడే మీ ఆంకాలజిస్ట్ దాన్ని రాస్తారు. ఏ ప్రశ్నకు సమాధానం కోసం ఈ స్కాన్ చెప్పారో, దాని ఫలితం ఏం మార్చగలదో మీ డాక్టర్ను అడగడం సరైన ప్రశ్నే.
CION సొంతంగా PET-CT స్కానర్ నడపదు. హైదరాబాద్లోని భాగస్వామ్య ఇమేజింగ్ కేంద్రాల ద్వారా స్కాన్ ఏర్పాటు చేస్తుంది; స్కాన్ ఆ కేంద్రంలోనే జరుగుతుంది. ఇమేజ్లు, రిపోర్ట్ వచ్చాక మీ CION ఆంకాలజిస్ట్ వాటిని చదివి, తర్వాతి నిర్ణయాల గురించి మీతో మాట్లాడతారు.
మోతాదు ఎంత
PET-CT రేడియేషన్ మిగతా స్కాన్లతో పోలిస్తే ఎంత?
రేడియేషన్ మోతాదును మిల్లీసీవర్ట్ (mSv) అనే కొలతలో చెబుతారు. కింది సంఖ్యలు సుమారు విలువలు — ఒక్కో వ్యక్తికి, ఒక్కో కేంద్రంలో కొద్దిగా మారతాయి.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండినిజాయితీగా
ఈ మోతాదు వల్ల నిజంగా ప్రమాదం ఉందా?
ఉంది. ఏ మోతాదులో అయినా అయనీకరణ రేడియేషన్, జీవితకాలంలో క్యాన్సర్ వచ్చే అవకాశాన్ని గణాంకపరంగా కొద్దిగా పెంచుతుంది. దీన్ని దాచి చెప్పడం సరికాదు.
ఆ ప్రమాదం ఎంతో ఎవరూ నేరుగా కొలవలేదు
రోగ నిర్ధారణ కోసం ఇచ్చే ఈ స్థాయి మోతాదుల్లో ప్రమాదాన్ని నేరుగా కొలిచిన అధ్యయనం లేదు. ఉన్న అంచనాలు గణిత నమూనాల నుంచి, అలాగే దీనికంటే చాలా ఎక్కువ మోతాదులకు గురైన జనాభాపై చేసిన అధ్యయనాల నుంచి వచ్చినవి. అంటే ఆ సంఖ్యలు అనిశ్చితమైనవి, ప్రమాదం చిన్నది.
మీ విషయంలో దీన్ని ఎలా బేరీజు వేస్తారు
క్యాన్సర్తో జీవిస్తున్న వ్యక్తికి, భవిష్యత్తులో వచ్చే ఆ చిన్న గణాంక ప్రమాదాన్ని — స్కాన్ వల్ల మీ బృందం ఇప్పుడు చూడగలిగే, నిర్ణయించగలిగే దానితో పోల్చి చూస్తారు. చురుకుగా ఉన్న వ్యాధి కనిపించకపోవడం, లేదా తప్పు చోట చికిత్స చేయడం — వీటి పర్యవసానాలు వెంటనే కనిపిస్తాయి, అవి ఖచ్చితంగా జరుగుతాయి; అవి కేవలం గణాంకాలు కాదు.
ఈ లెక్కను మీతో ఒక్కొక్కటిగా వివరించమని మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగవచ్చు. అది అనవసరమైన ప్రశ్న కాదు.
ఇంటికి వెళ్లాక
స్కాన్ తర్వాత ఇంట్లో ఏ జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి?
ఇవి కొన్ని గంటలకే పరిమితమైన జాగ్రత్తలు. మీ స్కాన్ కేంద్రం ఇచ్చే సూచనలే చివరి మాట — వాటిని అక్కడే అడిగి తెలుసుకోండి.
ఆ రోజంతా నీళ్లు తాగుతూ ఉండండి
ట్రేసర్ను, అది విడిపోయాక మిగిలేవాటిని మీ కిడ్నీలు బయటకు పంపడానికి ఇది సహాయపడుతుంది.
6 గంటలు గర్భిణులకు ఎక్కువ సేపు దగ్గరగా ఉండొద్దు
క్షణకాలం పక్కన నిలబడటం సమస్య కాదు. ఎక్కువ సేపు చాలా దగ్గరగా కూర్చుని ఉండటం మాత్రమే ఈ జాగ్రత్త ఉద్దేశ్యం.
6 గంటలు చిన్న పిల్లలను ఎక్కువసేపు ఎత్తుకోవద్దు
పసిపిల్లలను, చిన్న పిల్లలను ఒళ్లో చాలా సేపు కూర్చోబెట్టుకోవడం ఈ సమయంలో వద్దు. ఆ తర్వాత ఎలాంటి ఆంక్షా లేదు.
మూత్ర విసర్జన తర్వాత రెండుసార్లు ఫ్లష్ చేయండి
మొదటి కొన్ని గంటల్లో ట్రేసర్ ప్రధానంగా మూత్రం ద్వారానే శరీరం నుంచి బయటకు వెళ్తుంది.
ఒకే గదిలో ఉండటం, మాట్లాడటం వెంటనే చేయొచ్చు
ఇంట్లోవాళ్లతో మామూలుగా కూర్చోవడం, మాట్లాడటంపై ఎలాంటి ఆంక్షా లేదు. దూరంగా ఒంటరిగా ఉండాల్సిన అవసరం లేదు.
పాలిస్తున్నట్టయితే స్కాన్కు ముందే చెప్పండి
నేరుగా పాలివ్వకుండా, ఎంత సేపు పాలు తీసి పారబోయాలో ఇమేజింగ్ బృందం మీకు చెబుతుంది.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
చాలా PET స్కాన్లలో వాడే F-18 ట్రేసర్ అర్ధ జీవితకాలం (half-life) సుమారు 110 నిమిషాలు. అంటే మీరు ఇమేజింగ్ కేంద్రం నుంచి బయలుదేరి, ప్రయాణం చేసి ఇంటికి చేరి, సాయంత్రం కూర్చునే సమయానికే అందులోని రేడియో ధార్మికతలో ఎక్కువ భాగం దానంతట అదే తగ్గిపోతుంది — దాని కోసం మీరు ప్రత్యేకంగా ఏమీ చేయనక్కర్లేదు.
మళ్లీ మళ్లీ స్కాన్లు
చికిత్సలో చాలా PET-CT స్కాన్లు అవసరమైతే ఏమవుతుంది?
కలిపి పేరుకుపోయే మొత్తం రేడియేషన్ మోతాదు గురించి మీ ఆంకాలజీ బృందం ముందే ఆలోచిస్తుంది. ప్రతి అదనపు స్కాన్ ఒక ప్రత్యేక వైద్య నిర్ణయం — ఆ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం ఈ అదనపు బహిర్గతానికి తగినదేనా అనేది అక్కడ ప్రశ్న.
చాలామంది క్యాన్సర్ రోగులకు అవసరమయ్యే PET-CT స్కాన్ల సంఖ్య తక్కువే ఉంటుంది; మొత్తం మోతాదు కూడా ఉపయోగం ఎక్కువగా ఉండే పరిధిలోనే ఉంటుంది. మీరు ఊహించిన దానికంటే ఎక్కువ స్కాన్లు జరుగుతున్నాయని అనిపిస్తే — ఈ స్కాన్ ఫలితం నా చికిత్సలో ఏం మార్చగలదు అని మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి. అది సరైన, ఉపయోగకరమైన ప్రశ్న.
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు
మీ స్కాన్లో మీకు ఎంత మోతాదు ఇచ్చారో ఈ పేజీ చెప్పలేదు — అది స్కాన్ ఎలా చేశారు, శరీరంలో ఎంత భాగం స్కాన్ చేశారు అనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అలాగే PET-CT రిపోర్ట్ ఒక్కటే రోగ నిర్ధారణ కాదు; మీ బయాప్సీ, బ్లడ్ టెస్టులు, ఆరోగ్య చరిత్రతో కలిపి చదివిన తర్వాతే మీ ఆంకాలజిస్ట్ ఒక నిర్ణయానికి వస్తారు. మీ కేంద్రం ఇచ్చిన మోతాదు వివరాలు కావాలంటే వాటిని లిఖితపూర్వకంగా అడగవచ్చు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
PET-CT రేడియేషన్ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
PET-CT రేడియేషన్ నిజంగా సురక్షితమేనా?
సురక్షితం అనే మాట ఇక్కడ సరిగ్గా సరిపోదు — మోతాదు నిజమైనది, నిజమైన రేడియేషన్తో కొంత ప్రమాదం ఉంటుంది. రోగ నిర్ధారణ కోసం ఇచ్చే ఈ స్థాయిలో, జీవితకాలంలో క్యాన్సర్ వచ్చే అవకాశం గణాంకపరంగా కొద్దిగా పెరుగుతుంది, అంతే. కణజాలం కాలిపోవడం గానీ, వెంటనే కనిపించే దుష్ప్రభావం గానీ ఉండవు. క్యాన్సర్తో ఉన్న వ్యక్తికి, వ్యాధి ఎక్కడ చురుకుగా ఉందో తెలుసుకోవడం విలువ ఈ చిన్న ప్రమాదం కంటే దాదాపు ఎప్పుడూ ఎక్కువ. స్కాన్ రాసే ముందే మీ బృందం ఈ లెక్క వేసి ఉంటుంది; దాన్ని మీకు వివరించమని అడగవచ్చు.
మిగతా స్కాన్లతో పోలిస్తే PET-CT మోతాదు ఎంత ఎక్కువ?
ఛాతీ X-ray సుమారు 0.1 mSv ఇస్తుంది. ఛాతీ లేదా పొత్తికడుపు CT స్కాన్ సుమారు 5 నుంచి 10 mSv ఇస్తుంది. శరీరమంతా చేసే FDG PET-CT ఇంకా ఎక్కువ — ICRP సమాచారం ప్రకారం సాధారణంగా 10 నుంచి 25 mSv. ఎందుకంటే ఇందులో ట్రేసర్ ఇంజెక్షన్తో పాటు ఒక CT స్కాన్ కూడా కలిసి ఉంటుంది. అందులో PET భాగం సుమారు 7 mSv; మిగిలినది CT నుంచి వస్తుంది. తక్కువ మోతాదు స్కాన్లు సమాధానం ఇవ్వలేని ప్రశ్నలకు మాత్రమే PET-CT వాడటానికి కారణం ఇదే.
ఈ ట్రేసర్ అంటే ఏమిటి, శరీరం నుంచి ఎలా బయటకు వెళ్తుంది?
చాలా PET స్కాన్లలో FDG (గ్లూకోజ్ లాంటి ట్రేసర్) వాడతారు — గ్లూకోజ్ అణువుకు రేడియో ధార్మిక ఫ్లోరిన్ అణువు కలిపి తయారుచేసిన పదార్థం ఇది. మీ శరీరం దీన్ని గ్లూకోజ్లాగే భావించి, ఎక్కువ చురుకుగా పనిచేసే కణజాలానికి పంపుతుంది. F-18 అర్ధ జీవితకాలం సుమారు 110 నిమిషాలు; అది విడిపోయేటప్పుడు వచ్చే కిరణాలనే స్కానర్ గుర్తిస్తుంది. ట్రేసర్ తర్వాతి గంటల్లో ప్రధానంగా మూత్రం ద్వారా బయటకు వెళ్లిపోతుంది. ఇంజెక్షన్ ఇచ్చిన 6 నుంచి 8 గంటల్లో ఎక్కువ భాగం రేడియో ధార్మికత పోతుంది. దాన్ని తొలగించడానికి ప్రత్యేక చికిత్స ఏమీ అవసరం లేదు.
స్కాన్ తర్వాత నా పిల్లల పక్కన కూర్చోవచ్చా?
కూర్చోవచ్చు; ఒక్క జాగ్రత్త మాత్రం కొన్ని గంటల పాటు పాటించాలి. ఒకే గదిలో ఉండటం, మాట్లాడటం వెంటనే చేయొచ్చు. మొదటి 6 గంటల్లో మానుకోవాల్సింది — పిల్లవాడిని చాలా సేపు ఒళ్లో కూర్చోబెట్టుకోవడం, పసిపిల్లలను ఎక్కువసేపు ఎత్తుకుని ఉండటం వంటి దగ్గరి, సుదీర్ఘ సంపర్కం. ఒక్క క్షణం హత్తుకోవడం వల్ల చెప్పుకోదగిన బహిర్గతం ఏమీ ఉండదు. 6 గంటల తర్వాత ఎలాంటి ఆంక్షా లేదు. బయలుదేరే ముందు మీ ఇంటివాళ్ల కోసం లిఖితపూర్వక సూచనల పత్రం ఇమ్మని స్కాన్ కేంద్రాన్ని అడగవచ్చు.
ఇంట్లో గర్భిణి ఉంటే ఏం చేయాలి?
స్కాన్ అయిన మొదటి 6 గంటల్లో గర్భిణి పక్కన చేయి అందేంత దగ్గరగా ఎక్కువ సేపు కూర్చోవడం మానుకోండి. పెరుగుతున్న శిశువు రేడియేషన్కు పెద్దవాళ్ల కంటే ఎక్కువ సున్నితంగా ఉంటుంది; అందుకే ఇంట్లో మిగతావాళ్ల కంటే ఈ జాగ్రత్త ఇక్కడ ఎక్కువ ముఖ్యం. 6 గంటల తర్వాత ఈ ఆంక్ష తొలగిపోతుంది. మీతో పాటు ఇంట్లో గర్భిణి ఉంటే, స్కాన్ రోజుకు ముందే ఆ విషయం ఇమేజింగ్ బృందానికి చెప్పండి — మీ పరిస్థితికి తగిన సూచనలు లిఖితపూర్వకంగా ఇస్తారు.
ట్రేసర్ రేడియో ధార్మికత ఎంత త్వరగా తగ్గిపోతుంది?
F-18 అర్ధ జీవితకాలం సుమారు 110 నిమిషాలు — అంటే సుమారు ప్రతి రెండు గంటలకు రేడియో ధార్మికత దాదాపు సగానికి తగ్గుతుంది. 6 గంటల తర్వాత అది సుమారు మూడు అర్ధ జీవితకాలాలు దాటి, మొదట్లో ఉన్న దానిలో సుమారు 12 శాతానికి చేరుకుంటుంది. 12 గంటల తర్వాత అది చెప్పుకోదగిన స్థాయిలో ఉండదు. దీన్ని వేగవంతం చేయడానికి ప్రత్యేకంగా ఏమీ చేయనక్కర్లేదు. ఆ రోజంతా నీళ్లు తాగుతూ ఉండటం మాత్రం కిడ్నీలు ట్రేసర్ను బయటకు పంపడానికి సహాయపడుతుంది.
చికిత్సలో చాలా PET-CT స్కాన్లు చేస్తే రేడియేషన్ పేరుకుపోతుందా?
కలిపి పేరుకుపోయే మోతాదును మీ ఆంకాలజీ బృందం ఎప్పటికప్పుడు గమనిస్తూనే ఉంటుంది. ప్రతి అదనపు స్కాన్ ఒక ప్రత్యేక వైద్య నిర్ణయం — ఆ స్కాన్ ఇచ్చే సమాచారం ఈ అదనపు బహిర్గతానికి తగినదేనా అనేదే ప్రశ్న. చాలామంది క్యాన్సర్ రోగులకు అవసరమయ్యే PET-CT స్కాన్ల సంఖ్య తక్కువే; మొత్తం మోతాదు కూడా ఉపయోగం ఎక్కువగా ఉండే పరిధిలోనే ఉంటుంది. మీరు అనుకున్న దానికంటే ఎక్కువ స్కాన్లు జరుగుతున్నట్టు అనిపిస్తే, ప్రతి స్కాన్ మీ చికిత్సలో ఏం మార్చగలదో మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి.
PET-CT స్కాన్ CION లోనే చేస్తారా, వేరే చోటా?
CION సొంత స్కానర్లు నడపదు; హైదరాబాద్లోని భాగస్వామ్య ఇమేజింగ్ కేంద్రాలతో కలిసి PET-CT స్కాన్ను సమన్వయం చేస్తుంది. మీ CION బృందం రిఫరల్ ఇస్తుంది, ఇమేజ్లు నేరుగా వాళ్లకు అందుతాయి. స్కాన్ కోసం మీరు భాగస్వామ్య ఇమేజింగ్ కేంద్రానికి వెళ్తారు; ఫలితాల కోసం, తర్వాతి చికిత్స నిర్ణయాల కోసం మళ్లీ CION కు వస్తారు. ఏ కేంద్రానికి వెళ్లాలో, ఆ రోజు ఏం జరుగుతుందో ముందే తెలుసుకోవాలంటే అపాయింట్మెంట్కు ముందు మీ CION కేర్ కోఆర్డినేటర్ను అడగండి.
CION ఆంకాలజిస్టులు. మీ PET-CT రిపోర్ట్ను స్పెషలిస్ట్ చదివి, తర్వాత ఏం చేయాలో చెబుతారు.
స్కాన్ ఎందుకు అవసరమో చెప్పడం నుంచి రిపోర్ట్లోని SUV, ఇతర ఫలితాలను మీ కేసుతో కలిపి చూడటం వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- International Atomic Energy Agency — Radiation Protection in Nuclear Medicine
- RadiologyInfo.org — Radiation Dose in X-Ray and CT Exams
- Cancer Research UK — PET-CT scan
- NHS — PET scan
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
స్కాన్ ఎందుకు అవసరమో ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి
ఈ స్కాన్ మీ చికిత్సలో ఏం మార్చగలదు, రేడియేషన్ మోతాదు మీ విషయంలో ఎంత — మీ దగ్గరి CION కేంద్రంలో స్పెషలిస్ట్తో మాట్లాడటానికి సహాయం చేస్తాం.