లంగ్ మెటాస్టాసిస్: బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ ఊపిరితిత్తులకు వ్యాపిస్తే, చుట్టూ నీరు చేరితే

లంగ్ మెటాస్టాసిస్ (lung metastases) అంటే బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ ఊపిరితిత్తులకు వ్యాపించిన భాగాలు. బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ ఊపిరితిత్తుల చుట్టూ ఉండే పలుచని పొర అయిన ప్లూరా (pleura)కు కూడా వ్యాపించవచ్చు. అప్పుడు ఊపిరితిత్తికీ ఛాతీ గోడకీ మధ్య నీరు చేరవచ్చు. దీన్ని మాలిగ్నెంట్ ప్లూరల్ ఎఫ్యూజన్ (malignant pleural effusion) అంటారు.

లంగ్ మెటాస్టాసిస్ మొదట్లో ఏ లక్షణమూ చూపించకపోవచ్చు. లేదా తగ్గని దగ్గు, ఆయాసం, ఛాతీలో అసౌకర్యం, అరుదుగా దగ్గులో రక్తం పడటం వంటివి రావచ్చు. ప్లూరల్ ఎఫ్యూజన్ ఉంటే తరచుగా ఆయాసం క్రమంగా పెరుగుతుంది — ముఖ్యంగా శ్రమ పడినప్పుడు లేదా వెల్లకిలా పడుకున్నప్పుడు.

ఊపిరితిత్తుల్లో ఉన్న క్యాన్సర్ ఇప్పటికీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సరే. దీనికి ప్రధానంగా శరీరం మొత్తానికి పనిచేసే చికిత్సలు ఇస్తారు. ఊపిరితిత్తుల చుట్టూ చేరిన నీటిని తీసేస్తే ఆయాసం త్వరగా తగ్గుతుంది. నీరు మళ్లీ చేరకుండా ఆపడానికి కొన్ని ప్రక్రియలు సహాయపడతాయి. చికిత్సతో చాలామందికి లక్షణాల నుంచి మంచి ఉపశమనం దొరుకుతుంది.

సాధారణంగా ఎలా బయటపడుతుంది?

లక్షణాల వల్ల లేదా ఫాలో-అప్‌లో చేసే ఛాతీ X-ray, CT స్కాన్, లేదా PET-CT ద్వారా. కొన్నిసార్లు నీటిని గానీ, కణజాలాన్ని గానీ టెస్ట్ చేసి నిర్ధారిస్తారు.

టెస్ట్ చేయడం ఎందుకు ముఖ్యం?

నీటిని లేదా కణజాలాన్ని టెస్ట్ చేస్తే అది బ్రెస్ట్ క్యాన్సరే అని నిర్ధారణ అవుతుంది, రిసెప్టర్లను మళ్లీ చెక్ చేయవచ్చు. చికిత్స ఎంపికకు ఇవి దారి చూపుతాయి. ఊపిరితిత్తుల్లో కనిపించే మచ్చలకు కొన్నిసార్లు ఇన్ఫెక్షన్ వంటి వేరే కారణాలు కూడా ఉండవచ్చు.

ఆయాసం భయపెట్టవచ్చు. కానీ కొన్ని ఆచరణాత్మకమైన పద్ధతులు పరిస్థితి మీ అదుపులో ఉందనే భావన కలిగిస్తాయి.

శ్వాస పద్ధతులు

ముక్కుతో నెమ్మదిగా ఊపిరి లోపలికి తీసుకుని, పెదవులను కొంచెం ముడిచి (pursed lips) బయటకు వదలడం, పొట్టతో ఊపిరి తీసుకోవడం ఆయాసాన్ని తగ్గించగలవు.

కూర్చునే, పడుకునే తీరు

నిటారుగా కూర్చోవడం, టేబుల్‌పై ముందుకు వాలి కూర్చోవడం, రాత్రి దిండ్లు పెట్టుకుని కొంచెం ఎత్తుగా పడుకోవడం సహాయపడతాయి.

ఫ్యాన్

చేతి ఫ్యాన్ లేదా టేబుల్ ఫ్యాన్‌తో ముఖంపై చల్లటి గాలి తగిలేలా చేస్తే ఊపిరి ఆడటం లేదన్న భావన తగ్గుతుంది.

పనులను విభజించడం

పనులను చిన్న చిన్న భాగాలుగా విడగొట్టి, మధ్యలో విశ్రాంతి తీసుకోండి.

శరీరంలోని రక్తం అంతా ఊపిరితిత్తుల గుండా ప్రయాణిస్తుంది. లింఫ్ నాళాలు రొమ్ము భాగాన్ని ఛాతీతో కలుపుతాయి. అందుకే ఊపిరితిత్తులు, వాటి పొర క్యాన్సర్ ఎక్కువగా వ్యాపించే చోట్లు.

ఊపిరితిత్తుల కణజాలంలో మచ్చలు

క్యాన్సర్ కణాలు ఊపిరితిత్తుల కణజాలంలో స్థిరపడి చిన్న గడ్డలుగా (nodules) ఏర్పడవచ్చు. ఇవి పెద్దవయ్యే వరకు లేదా ఎక్కువ సంఖ్యలో అయ్యే వరకు తరచుగా ఏ లక్షణమూ చూపించవు.

ప్లూరాకు వ్యాపించడం

క్యాన్సర్ ప్లూరాను చేరినప్పుడు ఆ పొర చికాకుపడి, అదనంగా నీటిని తయారు చేస్తుంది. ఆ నీరు ఊపిరితిత్తిని నొక్కి, ఊపిరి తీసుకోవడాన్ని కష్టం చేస్తుంది.

లింఫ్ నాళాల ద్వారా వ్యాపించడం

అప్పుడప్పుడు క్యాన్సర్ ఊపిరితిత్తుల్లోని లింఫ్ నాళాల వెంట వ్యాపిస్తుంది. స్కాన్‌లో స్పష్టమైన మచ్చలు తక్కువగా కనిపించినా, ఇది ఆయాసాన్ని, పొడి దగ్గును కలిగించవచ్చు.

క్యాన్సర్ రకం ఎందుకు ముఖ్యం?

ఏ రకం బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ అయినా ఊపిరితిత్తులకు, ప్లూరాకు వ్యాపించవచ్చు. క్యాన్సర్ రిసెప్టర్లు, ఇంతకుముందు తీసుకున్న చికిత్సలను బట్టి చికిత్స ఎంచుకుంటారు.

ఆయాసం కుటుంబ సభ్యులను కూడా భయపెడుతుంది.

ప్రశాంతంగా ఉండి, సరిగ్గా కూర్చోబెట్టండి

వ్యక్తిని నిటారుగా కూర్చోబెట్టండి, కిటికీ తెరవండి లేదా ఫ్యాన్ వేయండి, నెమ్మదిగా ఊపిరి తీసుకోమని ప్రోత్సహించండి.

ఇంటి పనుల్లో సహాయం

తరచుగా వాడే వస్తువులను సులువుగా అందేలా పెట్టడం, కూర్చుని పనులు చేసుకునేలా ఒక కుర్చీ వేయడం, నీళ్లు మోయడం లేదా బరువులతో మెట్లు ఎక్కడం వంటి కష్టమైన పనులను మీరే చేయడం — ఇవన్నీ శక్తిని ఆదా చేసి, పగటిపూట ఆయాసాన్ని తగ్గిస్తాయి.

కార్యక్రమాలను కలిసి ప్లాన్ చేయండి

బంధువుల రాకపోకలు, బయటకు వెళ్లడం, ఇంటి పనులను వారం మొత్తం మీద విభజించి, మధ్యలో విశ్రాంతి ఉండేలా చూస్తే, వ్యక్తి బాగా అలసిపోకుండా, ఊపిరి ఆడకుండా ఇబ్బంది పడకుండా తనకు ముఖ్యమైన పనులు చేసుకోగలరు.

ఎప్పుడు సహాయం కోసం పిలవాలో తెలుసుకోండి

ఆయాసం ఒక్కసారిగా వచ్చినా, తీవ్రంగా ఉన్నా, లేదా ఛాతీ నొప్పి, నీలి రంగు పెదవులతో కలిసి వచ్చినా వెంటనే ఎమర్జెన్సీ చికిత్స తీసుకోండి.