మహిళల క్యాన్సర్ సంరక్షణ
రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష: ఇంట్లోనే మీ రొమ్ములను ఎలా చెక్ చేసుకోవాలి
రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష అనేది మీ రొమ్ములు మామూలుగా ఎలా కనిపిస్తాయో, ఎలా అనిపిస్తాయో తెలుసుకుని, ఏ మార్పునైనా ముందుగా గమనించడానికి ఒక సరళమైన, ఏకాంతమైన మార్గం. నెలకు కొన్ని నిమిషాలు, మీ చేతులు, ఒక అద్దం చాలు. ఇది స్క్రీనింగ్ మామోగ్రామ్కు బదులు కాదు, కానీ విలువైన అలవాటు — చాలా బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లను మొదట గమనించేది మహిళలే. ఎలా, ఎప్పుడు చెక్ చేసుకోవాలి, ఏది మామూలు, ఏ మార్పు కనిపిస్తే డాక్టర్ను కలవాలో ఈ గైడ్ వివరిస్తుంది.
ఈ పేజీలో
- రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష అంటే ఏమిటి?
- ఇంట్లో రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష ఎలా చేసుకోవాలి?
- నెలసరిలో ఏ సమయంలో రొమ్ములు చెక్ చేసుకోవాలి?
- రొమ్ములో ఏ మార్పు మామూలు, ఏది చూపించుకోవాలి?
- స్వీయ పరీక్ష, స్క్రీనింగ్ — రెండూ ఎందుకు అవసరం?
- స్వీయ పరీక్ష గురించి సాధారణ భయాలు, అపోహలు — నిజం ఏమిటి?
- ఎవరు రొమ్ముల విషయంలో మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి?
- స్వీయ పరీక్షలో మార్పు కనిపిస్తే CION లో ఏం జరుగుతుంది?
- రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష గురించి మహిళలు అడిగే ప్రశ్నలు
సూటిగా సమాధానం
రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష అంటే ఏమిటి?
రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష (breast self-examination — BSE) అంటే మీ రొమ్ములు మామూలుగా ఎలా కనిపిస్తాయో, ఎలా అనిపిస్తాయో తెలిసేలా క్రమం తప్పకుండా వాటిని చూసుకోవడం, తడిమి చూసుకోవడం. దీని ఉద్దేశం డాక్టర్లా "క్యాన్సర్ను కనుగొనడం" కాదు — రొమ్ములపై అవగాహన పెంచుకోవడం, ఏదైనా మారితే వెంటనే గమనించి చెక్ చేయించుకోవడం.
ఇది సరళమైనది, పూర్తిగా మీ ఏకాంతంలో చేసుకునేది, ఏ ఖర్చూ లేనిది, నెలకు కొన్ని నిమిషాలు మాత్రమే పడుతుంది. మీ చేతులు, ఒక అద్దం — ఇంతకంటే ఏమీ అవసరం లేదు.
ఇది ఏం చేయగలదు, ఏం చేయలేదు
స్వీయ పరీక్ష ఏం చేయగలదో, ఏం చేయలేదో స్పష్టంగా తెలుసుకోవడం ముఖ్యం. ఇది ముందస్తు అవగాహనకు విలువైన అలవాటు — చాలా మంది మహిళల బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ మొదట ఇలాగే, వారే గమనించడం ద్వారా బయటపడుతుంది. కానీ ఇది మామోగ్రామ్తో చేసే సరైన బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ స్క్రీనింగ్కు బదులు కాదు. చేతికి తగలనంత చిన్న క్యాన్సర్లను కూడా మామోగ్రామ్ కనిపెట్టగలదు. స్వీయ పరీక్ష, స్క్రీనింగ్ — రెండూ భాగస్వాములు, ఒకదానికొకటి ప్రత్యామ్నాయం కాదు.
మీ మామూలు స్థితి తెలుసుకోండి
దీని అసలు విలువ పరిచయంలోనే ఉంది. నెల పొడవునా మీ రొమ్ములు సాధారణంగా ఎలా అనిపిస్తాయో ఒకసారి తెలిస్తే, కొత్తగా లేదా వేరుగా ఉన్నది ఏదైనా చాలా సులువుగా కనిపిస్తుంది.
నెలకు కొన్ని నిమిషాలు చాలు
స్వీయ పరీక్షకు కొన్ని నిమిషాలే పడుతుంది. నెలకు ఒకసారి చేసుకుంటే చాలు — అలవాటుగా మారడానికి అది సరిపోతుంది.
తోడు మాత్రమే, బదులు కాదు
స్వీయ పరీక్ష డాక్టర్ చేసే క్లినికల్ పరీక్షకు, మామోగ్రామ్కు తోడుగా ఉంటుంది. ముందస్తు అవగాహనను పెంచుతుంది, కానీ స్క్రీనింగ్ను భర్తీ చేయదు.
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు
మీరు గమనించిన మార్పు ఏమిటి, అది ఆందోళన చెందాల్సినదా కాదా అనేది ఈ పేజీ చెప్పలేదు — పరీక్షించిన తర్వాత డాక్టర్ మాత్రమే చెప్పగలరు. ఏదైనా అనుమానం ఉంటే, "ఇది సీరియస్ అని ఖచ్చితంగా తెలిశాకే వెళ్దాం" అని ఆగవద్దు. తేల్చడానికే డాక్టర్ అంచనా ఉంది.
అడుగు అడుగుగా
ఇంట్లో రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష ఎలా చేసుకోవాలి?
ఇదొక్కటే "సరైన" పద్ధతి అని ఏదీ లేదు. లక్ష్యం ఒక్కటే — ప్రతిసారీ, ఒకే విధంగా, మీ రొమ్ము కణజాలం మొత్తాన్ని చూడటం, తడిమి చూడటం. ప్రతి నెలా పాటించగలిగే సరళమైన, పూర్తి పద్ధతి ఇది. అద్దంలో చూసుకోవడాన్ని, పడుకుని తడిమి చూసుకోవడాన్ని, స్నానం చేసేటప్పుడు చెక్ చేసుకోవడాన్ని కలిపి చేయండి.
అద్దంలో చూడండి, చేతులు కిందికి
అద్దం ముందు నిలబడి, చేతులను వదులుగా పక్కలకు ఉంచండి. రెండు రొమ్ముల పరిమాణం, ఆకారం, రంగు చూడండి. కనిపించే వాపు, చర్మం సొట్టలు పడటం (dimpling), లేదా చర్మంలో ఏదైనా మార్పు ఉందేమో గమనించండి.
మళ్లీ చూడండి, చేతులు పైకి, తర్వాత నడుంపై
చేతులను తల పైకి ఎత్తండి. తర్వాత ఛాతీ కండరాలు బిగుసుకునేలా చేతులను నడుంపై గట్టిగా నొక్కండి. ఈ కోణాల నుంచి ఏవైనా ముడతలు, సొట్టలు, లేదా నిపుల్ స్థానంలో మార్పు కనిపిస్తుందేమో చూడండి.
పడుకుని తడిమి చూడండి
రొమ్ము కణజాలం సమానంగా పరుచుకునేలా పడుకోండి. మధ్యలోని మూడు వేళ్ల చదునైన మెత్తని భాగంతో, చిన్న చిన్న వృత్తాలుగా రొమ్ము మొత్తం తడిమి చూడండి — తేలికగా, మధ్యస్తంగా, గట్టిగా మూడు రకాల ఒత్తిడితో. మెడ ఎముక (collarbone) నుంచి రొమ్ము కింది వరకు, అక్కడి నుంచి చంక వరకు కవర్ చేయండి.
స్నానం చేసేటప్పుడు మళ్లీ
చర్మం తడిగా, సబ్బుతో జారుడుగా ఉన్నప్పుడు మార్పులు తెలుసుకోవడం చాలా మంది మహిళలకు సులువుగా ఉంటుంది. అదే వృత్తాకార కదలికతో రొమ్ము మొత్తం, చంకలోకి కూడా చెక్ చేయండి. నిపుల్ నుంచి ఏదైనా స్రావం వస్తుందేమో మెల్లగా చూడండి.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిసమయం ముఖ్యం
నెలసరిలో ఏ సమయంలో రొమ్ములు చెక్ చేసుకోవాలి?
నెలసరి చక్రంలో రొమ్ములు సహజంగానే మారుతుంటాయి — పీరియడ్కు ముందు, పీరియడ్ సమయంలో గడ్డలుగడ్డలుగా, ఉబ్బినట్టు, నొప్పిగా అనిపించవచ్చు. అప్పుడు చెక్ చేసుకుంటే గందరగోళంగా ఉంటుంది. సరైన సమయం ఎంచుకుంటే, నిజమైన మార్పుకీ, హార్మోన్ల వల్ల వచ్చే మామూలు మార్పుకీ తేడా సులువుగా తెలుస్తుంది.
మీకు పీరియడ్స్ వస్తుంటే
పీరియడ్ అయిపోయిన కొన్ని రోజుల తర్వాత చెక్ చేసుకోండి — అప్పుడు రొమ్ములు తక్కువగా ఉబ్బి, తక్కువ నొప్పిగా ఉంటాయి. ప్రతి నెలా చక్రంలో అదే సమయంలో చేసుకుంటే, పోల్చుకోవడానికి మీకు ఒక స్థిరమైన ఆధారం ఉంటుంది.
మెనోపాజ్ తర్వాత
పీరియడ్స్ ఆగిపోయి ఉంటే, ప్రతి నెలా ఒక నిర్ణీత తేదీ ఎంచుకోండి — ఉదాహరణకు నెలలో మొదటి తేదీ. అలా చేస్తే ఇది సులువైన, క్రమమైన అలవాటుగా మారుతుంది.
గర్భంతో ఉన్నా, పాలిస్తున్నా
గర్భం, పాలిచ్చే సమయంలో రొమ్ములు చాలా మారతాయి. అయినా మీ మామూలు స్థితిని తెలుసుకోవచ్చు. తగ్గకుండా ఉండే గడ్డ లేదా మార్పు ఏదైనా ఉంటే, ఆ సమయంలో కూడా తప్పకుండా చెక్ చేయించుకోవాలి.
నెలకు ఒకసారి చాలు
రోజూ చెక్ చేసుకోవడం వల్ల ఏ లాభమూ లేదు — ఆందోళన మాత్రమే పెరుగుతుంది. నెలకు ఒకసారి చేస్తే, స్వీయ సంరక్షణ ఒక చింతగా మారకుండా, మీ రొమ్ములతో పరిచయం పెరుగుతుంది.
ఏది మామూలు, ఏది కాదు
రొమ్ములో ఏ మార్పు మామూలు, ఏది చూపించుకోవాలి?
రొమ్ములో వచ్చే చాలా మార్పులు మామూలువే, హానిలేనివే. రొమ్ములు సహజంగానే కొంచెం గడ్డలుగడ్డలుగా ఉంటాయి, వాటి తత్వం నెలసరి చక్రం, వయసుతో మారుతుంది. స్వీయ అవగాహన ఉద్దేశం ప్రతి చిన్న ఉబ్బుకూ భయపడటం కాదు — మీ మామూలుకు భిన్నంగా, కొత్తగా వచ్చిన లేదా తగ్గకుండా ఉన్న మార్పును గుర్తించడం. తేడా ఎలా తెలుసుకోవాలో ఇక్కడ ఉంది.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
కొత్త గడ్డ లేదా గట్టిపడటం: రొమ్ములో లేదా చంకలో కొత్తగా వచ్చిన గడ్డ, లేదా ఒక భాగం గట్టిపడటం — మీ తర్వాతి పీరియడ్ తర్వాత కూడా తగ్గకపోతే పరీక్ష చేయించుకోవాలి.
చర్మం లేదా ఆకారంలో మార్పు: సొట్టలు, ముడతలు, తగ్గని ఎరుపు, లేదా ఒక రొమ్ము పరిమాణం, ఆకారంలో కొత్త తేడా — గడ్డ లేకపోయినా చెక్ చేయించుకోండి.
నిపుల్ మార్పులు లేదా స్రావం: కొత్తగా లోపలికి తిరిగిన నిపుల్, లేదా పాలు కాకుండా వేరే స్రావం — ముఖ్యంగా రక్తంతో వస్తే, లేదా ఒక రొమ్ము నుంచే వస్తే.
ఒకే చోట తగ్గని నొప్పి: ఎక్కువ రొమ్ము నొప్పులు క్యాన్సర్ కాదు. కానీ నెలసరితో సంబంధం లేకుండా, ఒకే స్థిరమైన చోట, కొన్ని వారాలైనా తగ్గని నొప్పిని డాక్టర్కు చూపించాలి.
రొమ్ము అవగాహన ఉద్దేశమే మీరు గమనించినదానిపై చర్య తీసుకోవడం. చాలా మార్పులు క్యాన్సర్ కావు, కాబట్టి చెక్ చేయించుకుంటే భరోసా దొరికే అవకాశమే ఎక్కువ — కానీ ముఖ్యమైన మార్పులను ముందుగానే పట్టుకోవాలి. CION లో కన్సల్టేషన్కు రెఫరల్ అవసరం లేదు. అది "సీరియస్" అని మీకు ఖచ్చితంగా తెలియాల్సిన అవసరం కూడా లేదు — తేల్చడానికే అంచనా ఉంది.
భాగస్వాములు, ప్రత్యామ్నాయాలు కాదు
స్వీయ పరీక్ష, స్క్రీనింగ్ — రెండూ ఎందుకు అవసరం?
ఈ పేజీలో అత్యంత ముఖ్యమైన సందేశం ఇదే: స్వీయ పరీక్ష స్క్రీనింగ్కు బదులు కాదు. స్వీయ పరీక్ష చేతికి తగిలేంత లేదా కంటికి కనిపించేంత పెద్ద మార్పులను మాత్రమే పట్టుకోగలదు. మామోగ్రామ్ మాత్రం గడ్డ ఏర్పడటానికి కొన్ని సంవత్సరాల ముందే క్యాన్సర్లను కనిపెట్టగలదు. రెండింటి బలాలు వేర్వేరు, కలిసి ఉన్నప్పుడే బాగా పనిచేస్తాయి.
స్వీయ పరీక్ష — చేతికి తగిలేవి
అవగాహన పెంచుతుంది, రెండు స్క్రీనింగ్ల మధ్య వచ్చే మార్పులను పట్టుకోగలదు. కానీ చేతికి తగిలేంత పెద్ద గడ్డలనే కనుగొంటుంది — అవి తొలి దశ క్యాన్సర్లు కావు.
మామోగ్రామ్ — చేతికి తగలనివి
చేతికి తగలడానికి చాలా ముందే అతి చిన్న క్యాన్సర్లను, సూక్ష్మ కాల్షియం చుక్కలను (microcalcifications) మామోగ్రామ్ గుర్తించగలదు. స్క్రీనింగ్ ప్రాణాలు కాపాడేది అందుకే.
క్లినికల్ పరీక్ష — శిక్షణ పొందిన చేతులు
డాక్టర్ లేదా నర్సు చేసే క్లినికల్ బ్రెస్ట్ ఎగ్జామినేషన్ మీరు మిస్ చేయగల మార్పులను పట్టుకోగలదు. ఇది అధికారిక నిర్ధారణ ప్రక్రియలో భాగం.
కలిసి ఉంటేనే పూర్తి రక్షణ
నెలనెలా స్వీయ అవగాహన, క్రమం తప్పని క్లినికల్ పరీక్షలు, వయసుకు తగిన మామోగ్రామ్లు — ఈ మూడూ కలిస్తే బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ను ముందుగా పట్టుకునే అవకాశం ఎక్కువ.
భారతదేశంలో చాలా బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లు ఇంకా ఆలస్య దశలోనే బయటపడుతున్నాయి — పాశ్చాత్య దేశాలతో పోలిస్తే ఇక్కడ రొటీన్ స్క్రీనింగ్ తక్కువగా ఉండటం దీనికి ఒక కారణం. అందుకే మన దగ్గర రొమ్ము అవగాహన మరింత విలువైనది, చాలా మంది భారతీయ మహిళలు తమ క్యాన్సర్ను మొదట తామే గమనిస్తారు. అయినా స్వీయ పరీక్ష స్క్రీనింగ్కు అదనం మాత్రమే — చేతికి తగలనంత చిన్న క్యాన్సర్లను మామోగ్రామ్ కనిపెట్టగలదు. (ఆధారం: ICMR/NCRP; WHO బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ మార్గదర్శకాలు)
భయాన్ని సరైన కోణంలో చూద్దాం
స్వీయ పరీక్ష గురించి సాధారణ భయాలు, అపోహలు — నిజం ఏమిటి?
స్వీయ పరీక్ష కొన్నిసార్లు ఆందోళన కలిగిస్తుంది. కొన్ని సాధారణ అపోహలు దీన్ని అవసరం కంటే కష్టంగా మారుస్తాయి. రొమ్ము అవగాహన ఒత్తిడిగా కాకుండా, ప్రశాంతమైన, ధైర్యాన్నిచ్చే అలవాటుగా ఉండాలి.
నిజం కాదు. ఎక్కువ రొమ్ము గడ్డలు హానిలేనివి — నీటి తిత్తులు (cysts) లేదా ఫైబ్రోఅడినోమాలు (fibroadenomas) లాంటివి. గడ్డ కనిపిస్తే అది చెక్ చేయించుకోవడానికి కారణం, అతి చెడ్డదాన్ని ఊహించుకోవడానికి కాదు.
సాధారణంగా నిజం కాదు. బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ గడ్డ చాలాసార్లు నొప్పి లేకుండానే ఉంటుంది. రొమ్ము నొప్పి సాధారణం, ఎక్కువగా హార్మోన్ల వల్ల వస్తుంది. అయినా ఒకే చోట తగ్గకుండా ఉండే నొప్పిని చెక్ చేయించుకోవాలి.
పూర్తిగా సరి కాదు. తక్కువ వయసు మహిళల్లో బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ అరుదే, కానీ వస్తుంది. భారతదేశంలో ఇది పాశ్చాత్య దేశాల కంటే తక్కువ వయసులోనే నిర్ధారణ అవుతుంది. మీ మామూలు స్థితి తెలుసుకోవడం ఏ వయసులోనైనా విలువైనదే.
ఈ భయమే చాలా మంది మహిళలను చెక్ చేసుకోకుండా ఆపుతుంది. కానీ మార్పును ముందుగా — చికిత్సకు బాగా లొంగే దశలో — గుర్తించడమే మీకు మంచి ఫలితం దక్కే అవకాశాన్ని ఇస్తుంది. ఆలోచనను ఇలా మార్చుకోండి.
ఎక్కువ అప్రమత్తత
ఎవరు రొమ్ముల విషయంలో మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి?
రొమ్ము అవగాహన అందరికీ ఉపయోగమే. కానీ కొంతమంది మహిళలకు మరింత అప్రమత్తంగా ఉండటానికి, ముందుగానే లేదా అదనపు స్క్రీనింగ్ గురించి డాక్టర్తో మాట్లాడటానికి కారణాలు ఉంటాయి. వీటిలో ఏదైనా మీకు వర్తిస్తే, కన్సల్టేషన్లో తప్పకుండా చెప్పండి.
బలమైన కుటుంబ చరిత్ర
దగ్గరి బంధువుల్లో బ్రెస్ట్ లేదా ఒవేరియన్ (అండాశయ) క్యాన్సర్ — ముఖ్యంగా తక్కువ వయసులో వచ్చి ఉంటే — మీ రిస్క్ను పెంచుతుంది. ముందుగానే స్క్రీనింగ్ లేదా జన్యు సలహా అవసరం కావచ్చు.
తెలిసిన జన్యు మార్పు
BRCA1 లేదా BRCA2 లాంటి వంశపారంపర్య హై-రిస్క్ జన్యు మార్పు మీకు ఉంటే, మీ కోసం ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన పర్యవేక్షణ ప్లాన్ అవసరం — కేవలం స్వీయ పరీక్ష కంటే చాలా ఎక్కువ.
ఇంతకుముందు రొమ్ము సమస్య
గతంలో బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ వచ్చి ఉంటే, లేదా కొన్ని హై-రిస్క్ హానిలేని మార్పులు ఉండి ఉంటే, దగ్గరి ఫాలో-అప్ అవసరం. మీకు ఏ పర్యవేక్షణ సరైనదో మీ డాక్టర్ను అడగండి.
దట్టమైన రొమ్ములు (dense breasts)
దట్టమైన రొమ్ము కణజాలం వల్ల స్వీయ పరీక్ష, మామోగ్రామ్ రెండూ చదవడం కష్టం కావచ్చు. అందుకే కొన్నిసార్లు అల్ట్రాసౌండ్ కలుపుతారు — మీ స్క్రీనింగ్ సమయంలో దీని గురించి మాట్లాడండి.
మీ తర్వాతి అడుగు
స్వీయ పరీక్షలో మార్పు కనిపిస్తే CION లో ఏం జరుగుతుంది?
స్వీయ పరీక్షలో మిమ్మల్ని ఆందోళనకు గురిచేసేది ఏదైనా కనిపిస్తే, అత్యంత భరోసా ఇచ్చే తర్వాతి అడుగు ఒక నిపుణుడి అభిప్రాయం — చాలాసార్లు అది మంచి వార్తే అవుతుంది. రొమ్ము అవగాహన మీరు గమనించినదానిపై చర్య తీసుకుంటేనే ఉపయోగపడుతుంది. CION లో మహిళ నాయకత్వంలోని ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో ఏ మార్పునైనా సరిగ్గా అంచనా వేస్తారు, అవసరమైతే ఇమేజింగ్, బయాప్సీ అందుబాటులో ఉంటాయి — కన్సల్టేషన్ నుంచి స్పష్టమైన సమాధానం వరకు.
-
45 నిమిషాల కన్సల్టేషన్
స్పెషలిస్ట్ మీరు చెప్పేది వింటారు, మీరు గమనించిన మార్పును సున్నితంగా పరీక్షిస్తారు, అది ఎక్కువగా ఏమై ఉండవచ్చో ప్రశాంతంగా, తొందర లేకుండా వివరిస్తారు. మీ మాట వినిపించుకుంటారు, హడావుడి ఉండదు.
-
అవసరమైతే ఇమేజింగ్
ఏదైనా పరిశీలించాల్సి ఉంటే, మామోగ్రామ్ లేదా అల్ట్రాసౌండ్ త్వరగా ఏర్పాటు చేస్తారు — ఎక్కువ కాలం ఎదురుచూడకుండా ఖచ్చితమైన సమాధానం కోసం. ఖర్చులు పారదర్శకంగా చెబుతారు, ఖర్చు కారణంగా చెక్ చేయించుకోవడం ఆగకూడదు.
-
స్పష్టమైన సమాధానం
అంతా నార్మల్గా ఉంటే, భరోసాతో ఇంటికి వెళ్తారు. ఖచ్చితత్వం కోసం బయాప్సీ అవసరమైతే, దాన్ని ఏర్పాటు చేసి మీకు వివరిస్తారు — ఎక్కువ బయాప్సీ ఫలితాలు హానిలేనివే.
-
కొనసాగే రొమ్ము ఆరోగ్య ప్లాన్
మీ వయసు, రిస్క్కు తగినట్టు స్వీయ అవగాహన, క్లినికల్ పరీక్షలు, స్క్రీనింగ్ సరైన కలయికలో ఉండేలా ప్లాన్ చేయడానికి సహాయం చేస్తాం — మీరు ఆందోళనతో కాకుండా, ఒక అడుగు ముందే ఉండేలా.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష గురించి మహిళలు అడిగే ప్రశ్నలు
ఇంట్లో రొమ్ము స్వీయ పరీక్ష ఎలా చేసుకోవాలి?
ఇదొక్కటే "సరైన" పద్ధతి అని ఏదీ లేదు — ప్రతిసారీ ఒకే విధంగా రొమ్ము కణజాలం మొత్తాన్ని చూడటం, తడిమి చూడటమే లక్ష్యం. ముందుగా అద్దంలో, చేతులు కిందికి ఉంచి, తర్వాత పైకి ఎత్తి, ఆపై నడుంపై పెట్టి — రెండు రొమ్ముల పరిమాణం, ఆకారం, చర్మంలో వాపు, సొట్టలు, నిపుల్ మార్పులు ఉన్నాయేమో చూడండి. తర్వాత పడుకుని, మధ్యలోని మూడు వేళ్ల చదునైన భాగంతో చిన్న వృత్తాలుగా, తేలికగా, మధ్యస్తంగా, గట్టిగా ఒత్తుతూ — మెడ ఎముక నుంచి రొమ్ము కింది వరకు, చంక వరకు — తడిమి చూడండి. చర్మం తడిగా, సబ్బుతో ఉన్నప్పుడు స్నానంలో చెక్ చేసుకోవడం చాలా మందికి సులువు. కొన్ని నిమిషాలే పడుతుంది.
నెలసరిలో ఏ సమయంలో రొమ్ములు చెక్ చేసుకోవాలి?
మీకు ఇంకా పీరియడ్స్ వస్తుంటే, పీరియడ్ అయిపోయిన కొన్ని రోజుల తర్వాత అనువైన సమయం — అప్పుడు రొమ్ములు తక్కువగా ఉబ్బి, తక్కువ నొప్పిగా ఉంటాయి. దాంతో నిజమైన మార్పుకీ, హార్మోన్ల వల్ల వచ్చే మామూలు మార్పుకీ తేడా తెలుసుకోవడం సులువు. ప్రతి చక్రంలో అదే సమయంలో చేస్తే, పోల్చుకోవడానికి స్థిరమైన ఆధారం ఉంటుంది. మెనోపాజ్ అయి పీరియడ్స్ ఆగిపోతే, ప్రతి నెలా ఒక నిర్ణీత తేదీ — ఉదాహరణకు నెలలో మొదటి తేదీ — ఎంచుకోండి, అలవాటుగా మారుతుంది. రోజూ చెక్ చేసుకోవడం వల్ల లాభం లేదు; ఆందోళన పెరగకుండా పరిచయం పెంచుకోవడానికి నెలకు ఒకసారి చాలు.
స్వీయ పరీక్ష చేసుకుంటే మామోగ్రామ్ అవసరం లేదా?
అవసరమే — ఇది అర్థం చేసుకోవాల్సిన అత్యంత ముఖ్యమైన విషయాల్లో ఒకటి. స్వీయ పరీక్ష అవగాహన పెంచుతుంది, రెండు స్క్రీనింగ్ల మధ్య వచ్చే మార్పులను పట్టుకోగలదు. కానీ ఇది చేతికి తగిలేంత పెద్ద గడ్డలను మాత్రమే కనుగొంటుంది — అవి తొలి దశ క్యాన్సర్లు కావు. మామోగ్రామ్ చేతికి తగలడానికి చాలా ముందే అతి చిన్న క్యాన్సర్లను, సూక్ష్మ కాల్షియం చుక్కలను గుర్తించగలదు — స్క్రీనింగ్ ప్రాణాలు కాపాడేది అందుకే. నెలనెలా స్వీయ అవగాహన, నిపుణులు చేసే క్రమమైన క్లినికల్ పరీక్షలు, వయసుకు తగిన మామోగ్రామ్లు — ఈ మూడూ కలిపితేనే ఎక్కువ రక్షణ. స్వీయ పరీక్ష విలువైనదే, కానీ అధికారిక స్క్రీనింగ్కు అదనం మాత్రమే, ఎప్పుడూ బదులు కాదు.
ఏ మార్పులు కనిపిస్తే డాక్టర్ను కలవాలి?
ఇవి గమనిస్తే డాక్టర్ను కలవండి: తర్వాతి పీరియడ్ తర్వాత కూడా తగ్గని కొత్త గడ్డ లేదా రొమ్ములో, చంకలో గట్టిపడిన భాగం; చర్మం సొట్టలు, ముడతలు, తగ్గని ఎరుపు; ఒక రొమ్ము పరిమాణం లేదా ఆకారంలో కొత్త మార్పు; కొత్తగా లోపలికి లాగినట్టు ఉన్న నిపుల్; లేదా పాలు కాకుండా వేరే నిపుల్ స్రావం — ముఖ్యంగా రక్తంతో, లేదా ఒక వైపు నుంచే వస్తే. నెలసరితో సంబంధం లేకుండా ఒకే చోట తగ్గని నొప్పిని కూడా చెక్ చేయించుకోవాలి, అయితే ఎక్కువ రొమ్ము నొప్పులు క్యాన్సర్ కాదు. అది సీరియస్ అని మీకు ఖచ్చితంగా తెలియాల్సిన అవసరం లేదు — తేల్చడానికే అంచనా ఉంది. ఈ మార్పుల్లో ఎక్కువ హానిలేనివిగా తేలుతాయి, కానీ ముఖ్యమైనవాటిని ముందుగా పట్టుకోవాలి.
నాకు రొమ్ములో గడ్డ తగిలింది — అంటే క్యాన్సర్ ఉన్నట్టేనా?
ఎక్కువ రొమ్ము గడ్డలు క్యాన్సర్ కాదు. రొమ్ములు సహజంగానే గడ్డలుగడ్డలుగా ఉంటాయి. చాలా గడ్డలు హానిలేనివి — నీటి తిత్తులు, ఫైబ్రోఅడినోమాలు లాంటివి — లేదా నెలసరితో పాటు వచ్చి పోయే మామూలు మార్పులు. కాబట్టి గడ్డ తగిలితే అది చెక్ చేయించుకోవడానికి కారణం, అతి చెడ్డదాన్ని ఊహించుకోవడానికి కాదు. అయితే, పీరియడ్తో పాటు వచ్చి పోని, కొత్తగా వచ్చిన గట్టి గడ్డ — తరచుగా నొప్పి లేని గడ్డ — ముఖ్యంగా ఒక్క రొమ్ములోనే ఉంటే, డాక్టర్కు చూపించాలి. మీ గడ్డ ఏమిటో ఖచ్చితంగా తెలుసుకోవడానికి ఏకైక మార్గం నిపుణుల అంచనా — అందులో ఇమేజింగ్, కొన్నిసార్లు బయాప్సీ ఉండవచ్చు.
రొమ్ములను ఎంత తరచుగా చెక్ చేసుకోవాలి?
చాలా మంది మహిళలకు నెలకు ఒకసారి అనువైనది. రోజూ లాంటి తరచుగా చెక్ చేసుకోవడం వల్ల గుర్తించడం మెరుగుపడదు, పైగా అనవసర ఆందోళన పెరుగుతుంది — రోజురోజుకూ వచ్చే మామూలు మార్పులను కొత్తదిగా పొరబడే అవకాశం ఉంటుంది. నెలకు ఒకసారి చేస్తే మీ మామూలు స్థితితో పరిచయం కొనసాగుతుంది, నిజమైన మార్పు స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది, స్వీయ సంరక్షణ చింతగా మారదు. పీరియడ్స్ వస్తుంటే చక్రంలో ఒక నిర్ణీత సమయానికి, రాకపోతే ఒక నిర్ణీత తేదీకి దీన్ని ముడిపెట్టండి. దానితో పాటు, మీ డాక్టర్ సూచించినట్టు క్లినికల్ పరీక్షలు, వయసుకు తగిన మామోగ్రామ్లు కొనసాగించండి.
తక్కువ వయసు అమ్మాయిలకు రొమ్ము అవగాహన అవసరమా?
అవసరమే. తక్కువ వయసు మహిళల్లో బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ తక్కువే, కానీ వస్తుంది — భారతదేశంలో బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ పాశ్చాత్య దేశాల కంటే సుమారు ఒక దశాబ్దం తక్కువ వయసులోనే నిర్ధారణ అవుతుంటుంది, కాబట్టి ఇక్కడి యువతులకు అవగాహనకు ప్రత్యేక కారణం ఉంది. రొటీన్ మామోగ్రామ్ స్క్రీనింగ్ సాధారణంగా ఎక్కువ వయసులో మొదలవుతుంది, అంటే యువతులు స్క్రీనింగ్ పరిధిలో ఉండరు. అందుకే మార్పులను ముందుగా పట్టుకోవడానికి మీ మామూలు స్థితి తెలుసుకోవడం మరింత విలువైనది. రొమ్ము అవగాహన ఏ వయసులోనైనా ఉపయోగమే. బలమైన కుటుంబ చరిత్ర లేదా ఇతర రిస్క్ అంశాలు ఉంటే, ముందుగానే లేదా అదనపు పరీక్షలు మీకు సరైనవా అని డాక్టర్తో మాట్లాడండి.
స్వీయ పరీక్షలో మార్పు కనిపిస్తే CION లో చూపించుకోవచ్చా?
చూపించుకోవచ్చు. స్వీయ పరీక్షలో మార్పు గమనించి, దాన్ని అంచనా వేయించుకోవాలనుకునే ఏ మహిళ అయినా CION లో కన్సల్టేషన్ తీసుకోవచ్చు. ఇది మహిళ నాయకత్వంలోని ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో జరిగే పూర్తి 45 నిమిషాల కన్సల్టేషన్ — స్పెషలిస్ట్ మీరు చెప్పేది విని, మార్పును పరీక్షించి, అది ఎక్కువగా ఏమై ఉండవచ్చో వివరిస్తారు. ఏదైనా పరిశీలించాల్సి ఉంటే మామోగ్రామ్ లేదా అల్ట్రాసౌండ్ త్వరగా ఏర్పాటు చేస్తారు, ఖచ్చితత్వం కోసం అవసరమైతే బయాప్సీ కూడా. చాలా సందర్భాల్లో ఫలితం భరోసా ఇచ్చేదే. రెఫరల్ అవసరం లేదు — హెల్ప్లైన్కు ఫోన్ చేసి గానీ, ఈ పేజీలోని ఫారమ్ ద్వారా కాల్బ్యాక్ కోరి గానీ అపాయింట్మెంట్ తీసుకోవచ్చు.
CION బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ బృందం. మీ చికిత్స ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
బయాప్సీ రిపోర్ట్ చదవడం నుంచి సర్జరీ, కీమో, రేడియేషన్, హార్మోన్ థెరపీ ఎంపిక వరకు — మీ కేసును సర్జికల్, మెడికల్, రేడియేషన్ ఆంకాలజిస్టులు కలిసి సమీక్షిస్తారు.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- World Health Organization — Breast cancer – Fact sheet
- ICMR – National Centre for Disease Informatics and Research — National Cancer Registry Programme
- NHS — Breast cancer in women – Symptoms
- American Cancer Society — Breast Cancer Signs and Symptoms
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
స్వీయ పరీక్షలో ఏదైనా మార్పు గమనించారా?
మీరు గమనించినది మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను కలవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.