PTEN జన్యువు
PTEN లోపం దొరికాక కుటుంబ టెస్టింగ్: ఎవరికి, ఏ వరుసలో
కుటుంబంలో ఒకరికి PTEN లోపం ఉందని తేలాక, తల్లిదండ్రులకు, అన్నదమ్ములకు, అక్కాచెల్లెళ్లకు, పిల్లలకు సరిగ్గా అదే లోపం కోసం టెస్ట్ సూచిస్తారు. క్యారియర్ పిల్లల్లో ప్రతి ఒక్కరికీ అది వారసత్వంగా వచ్చే అవకాశం 2 లో 1. PTEN కుటుంబ టెస్టింగ్లో ఎవరికి, ఏ వరుసలో టెస్ట్ చేస్తారో, టార్గెటెడ్ టెస్ట్ ఎలా పనిచేస్తుందో, పాజిటివ్ లేదా నెగటివ్ ఫలితం ప్రతి బంధువుకు ఏమి మారుస్తుందో ఈ పేజీ వివరిస్తుంది.
ఈ పేజీలో
- PTEN లోపం దొరికాక కుటుంబంలో ఎవరికి టెస్ట్ చేయించాలి?
- ఏ బంధువులకు PTEN టెస్ట్ సూచిస్తారు, ఎందుకు?
- కుటుంబ టెస్టింగ్ అసలు ఎలా జరుగుతుంది?
- కుటుంబ టెస్టింగ్లో వినిపించే పదాలకు అర్థం ఏమిటి?
- బంధువు ఫలితం వారికి ఏమి మారుస్తుంది?
- ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
- కుటుంబాలు తరచుగా అనుకునే నాలుగు విషయాలు, అసలు నిజం ఏమిటి?
- PTEN కోసం కుటుంబ టెస్టింగ్ గురించి అడిగే ప్రశ్నలు
సూటిగా సమాధానం
PTEN లోపం దొరికాక కుటుంబంలో ఎవరికి టెస్ట్ చేయించాలి?
కుటుంబంలో ఒకరికి PTEN లోపం ఉందని తేలాక, వారి తల్లిదండ్రులకు, అన్నదమ్ములకు, అక్కాచెల్లెళ్లకు, పిల్లలకు సరిగ్గా అదే లోపం కోసం టెస్ట్ సూచిస్తారు. క్యారియర్ (ఆ జన్యు మార్పు ఉన్న వ్యక్తి) పిల్లల్లో ప్రతి ఒక్కరికీ అది వారసత్వంగా వచ్చే అవకాశం 2 లో 1. ఈ టెస్ట్ సులువైనది, మొదటి టెస్ట్ కంటే చౌక. ఆ కుటుంబంలోని లోపం ఉందా లేదా అని స్పష్టంగా "అవును" లేదా "కాదు" అని చెబుతుంది.
తరచుగా తల్లిదండ్రులకే ముందు ఎందుకు టెస్ట్ చేస్తారు?
PTEN లోపం చాలాసార్లు వారసత్వంగా రాకుండా, ఆ వ్యక్తిలోనే మొదటిసారి కొత్తగా కనిపిస్తుంది. తల్లిదండ్రులకు టెస్ట్ చేస్తే, లోపం ఏ వైపు నుంచి వచ్చిందో — లేదా ఏ వైపు నుంచీ రాలేదో — తెలుస్తుంది. తల్లిదండ్రుల్లో ఎవరిలోనూ అది లేకపోతే, అన్నదమ్ములకు, అక్కాచెల్లెళ్లకు రిస్క్ తక్కువ. అత్తలు, మామలు, బాబాయిలు, కజిన్లకు సాధారణంగా అసలు టెస్ట్ అవసరం ఉండదు. ఈ ఒక్క అడుగు పెద్ద కుటుంబానికి ఎంతో ఆందోళనను, డబ్బును ఆదా చేయగలదు.
ఇది ఎందుకు చేయించుకోవాలి?
లోపం ఉన్న బంధువు సరైన వయసులో థైరాయిడ్, చర్మ చెకప్లు, ఆ తర్వాత బ్రెస్ట్, పేగు, కిడ్నీ చెకప్లు మొదలుపెట్టవచ్చు. లోపం లేని బంధువు ఆందోళన పక్కన పెట్టి, మామూలు స్క్రీనింగ్నే పాటించవచ్చు. ఈ రెండు సమాధానాలూ ఉపయోగపడేవే. రెండో సమాధానం కూడా చాలా సాధారణంగానే వస్తుంది.
బంధువులకు ఇప్పటికే దొరికిన లోపం కోసం మాత్రమే టెస్ట్ చేస్తారు. అందుకే మొదటి రిపోర్ట్ను వారితో పంచుకోవాలి.కుటుంబ వృక్షం చుట్టూ
ఏ బంధువులకు PTEN టెస్ట్ సూచిస్తారు, ఎందుకు?
లోపం ఉన్న వ్యక్తి నుంచి మొదలుపెట్టి, ఒక్కో వలయం బంధువుల చొప్పున టెస్టింగ్ బయటికి విస్తరిస్తుంది.
తల్లిదండ్రులు
వారికి టెస్ట్ చేస్తే లోపం ఎక్కడి నుంచి వచ్చిందో తెలుస్తుంది. తర్వాత కుటుంబ వృక్షంలో ఏ వైపు వారికి టెస్ట్ అవసరమో — అసలు అవసరమైతే — అది కుటుంబానికి చెబుతుంది.
తల్లిదండ్రుల్లో ఒకరికి పాజిటివ్ వస్తే
- ఆ తల్లి లేదా తండ్రి తమ సొంత సర్వైలెన్స్ (క్రమం తప్పని తనిఖీలు) మొదలుపెడతారు
- వారి అన్నదమ్ములకు, అక్కాచెల్లెళ్లకు టెస్ట్ సూచిస్తారు
అన్నదమ్ములు, అక్కాచెల్లెళ్లు
తల్లిదండ్రుల్లో ఒకరికి లోపం ఉంటే, ప్రతి తోబుట్టువుకూ అది ఉండే అవకాశం 2 లో 1. తల్లిదండ్రుల్లో ఎవరికీ లేకపోతే వారి రిస్క్ తక్కువ. అయినా కౌన్సెలర్ ఒక టెస్ట్ సూచించవచ్చు.
పిల్లలు
క్యారియర్ పిల్లల్లో ప్రతి ఒక్కరికీ లోపం వారసత్వంగా వచ్చే అవకాశం 2 లో 1. చిన్నతనంలోనే టెస్ట్ సూచించగల కొన్ని పరిస్థితుల్లో PTEN ఒకటి, ఎందుకంటే థైరాయిడ్ చెకప్లు చిన్న వయసులోనే మొదలవుతాయి.
టెస్ట్ ఎప్పుడు అనేది తల్లిదండ్రులతో చర్చిస్తారు. వారి తరఫున ఎవరూ నిర్ణయించరు.పెద్ద కుటుంబం
లోపం వచ్చిన వైపు ఉన్న అత్తలు, మామలు, పిన్నులు, బాబాయిలు, కజిన్లకు ఆ తర్వాత టెస్ట్ సూచిస్తారు. తెలంగాణలోని పెద్ద కుటుంబాల్లో దీని అర్థం చాలామంది అని కావచ్చు. అందుకే ముందుగా ఎవరికి చెప్పాలో నిర్ణయించుకోవడంలో కౌన్సెలర్ మీకు సహాయం చేస్తారు.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఅడుగు అడుగుగా
కుటుంబ టెస్టింగ్ అసలు ఎలా జరుగుతుంది?
మొదటి రిపోర్ట్ ఖచ్చితమైన లోపాన్ని చెబుతుంది
ముందుగా టెస్ట్ చేయించుకున్న వ్యక్తికి, PTEN లో సరిగ్గా ఏ మార్పు ఉందో చెప్పే రిపోర్ట్ వస్తుంది. ఆ తర్వాత కుటుంబంలో జరిగే ప్రతి టెస్ట్ ఆ మార్పు కోసం మాత్రమే చూస్తుంది.
కుటుంబం కోసం ఒక లేఖ
లోపాన్ని సులువైన మాటల్లో వివరిస్తూ, మీరు బంధువులతో పంచుకోగలిగే ఒక లేఖను కౌన్సెలర్ రాసి ఇస్తారు. వేరే నగరాల్లో ఉన్న బంధువులు దాన్ని తమ సొంత డాక్టర్ దగ్గరికి తీసుకెళ్లడానికి అది సహాయపడుతుంది.
ప్రతి బంధువూ కౌన్సెలర్ను కలుస్తారు
టెస్ట్కు ముందు, ఫలితం వస్తే దాని అర్థం ఏమిటో ప్రతి పెద్దవారితో విడిగా మాట్లాడతారు. ఇది తెలుగులో కూడా జరగవచ్చు. జిల్లాల్లో ఉన్న బంధువులకు తరచుగా వీడియో కాల్ ద్వారా జరుగుతుంది.
రక్తం లేదా లాలాజలం నమూనా
ఈ టార్గెటెడ్ టెస్ట్ మొదటి టెస్ట్ కంటే త్వరగా అవుతుంది. ఫలితం కౌన్సెలర్కు వస్తుంది, వారు దాన్ని ఆ బంధువుకు మాత్రమే వివరిస్తారు.
తర్వాతి వలయానికి ప్లాన్
పాజిటివ్ వచ్చిన బంధువు, తన పిల్లలకు, తోబుట్టువులకు కొత్త మొదలు అవుతారు. నెగటివ్ వచ్చిన బంధువుతో కుటుంబ వృక్షంలో ఆ కొమ్మ ముగుస్తుంది — వారి కింద ఉన్న ఎవరికీ టెస్ట్ అవసరం ఉండదు.
మీరు వినే పదాలు
కుటుంబ టెస్టింగ్లో వినిపించే పదాలకు అర్థం ఏమిటి?
- క్యాస్కేడ్ టెస్టింగ్ (Cascade testing)
- కుటుంబంలో ఒక లోపం దొరికాక, బంధువులకు ఒక్కో వలయం చొప్పున టెస్ట్ సూచించడం.
- దగ్గరి రక్త సంబంధీకులు (First-degree relative)
- తల్లి లేదా తండ్రి, అన్నదమ్ములు, అక్కాచెల్లెళ్లు, పిల్లలు. వీరు మీతో దాదాపు సగం జన్యువులను పంచుకుంటారు.
- టార్గెటెడ్ టెస్ట్ (Targeted test)
- కుటుంబంలో ఇప్పటికే దొరికిన లోపం కోసం మాత్రమే చూసే టెస్ట్. దీన్ని కొన్నిసార్లు నోన్-వేరియంట్ (known-variant) లేదా సైట్-స్పెసిఫిక్ (site-specific) టెస్ట్ అని కూడా అంటారు.
- కొత్తగా వచ్చిన లోపం (De novo)
- ఒక వ్యక్తిలో మొదటిసారి కనిపించిన లోపం. తల్లిదండ్రుల్లో ఎవరిలోనూ అది ఉండదు, కానీ ఆ వ్యక్తి పిల్లలకు అది వారసత్వంగా రావచ్చు.
- మొజాయిసిజం (Mosaicism)
- ఒక వ్యక్తి శరీరంలోని కొన్ని కణాల్లో మాత్రమే లోపం ఉండడం. అరుదుగా, తల్లి లేదా తండ్రిలో లోపం ఇలా ఉండి, రక్త పరీక్షలో నెగటివ్ రావచ్చు.
- ప్రిడిక్టివ్ టెస్ట్ (Predictive test)
- ఆరోగ్యంగా ఉన్న వ్యక్తికి, ఏ జబ్బూ కనిపించకముందే, కుటుంబంలోని లోపం వారిలో ఉందా అని తెలుసుకోవడానికి చేసే టెస్ట్.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
పక్కపక్కన పెడితే
బంధువు ఫలితం వారికి ఏమి మారుస్తుంది?
మీతో సూటిగా
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
ఏ బంధువులను సంప్రదించాలో, ఏ వరుసలో సంప్రదించాలో ఇది ఖచ్చితంగా చెప్పలేదు. అది ఎవరు జీవించి ఉన్నారు, ఎవరు సిద్ధంగా ఉన్నారు, లోపం ఏ వైపు నుంచి వచ్చింది, ఇప్పటికే ఎవరికైనా టెస్ట్ అయిందా అనే వాటి మీద ఆధారపడుతుంది. కౌన్సెలర్ మీ కుటుంబ వృక్షాన్ని గీసి, మీతో కలిసి దీన్ని ప్లాన్ చేస్తారు.
ఇది ఎవరి రిపోర్ట్నూ చదవలేదు
ఒక ప్రత్యేక వేరియంట్కు అర్థం ఏమిటి అనేది, ఆ టెస్ట్ను సూచించిన కౌన్సెలర్ను అడగాల్సిన ప్రశ్న. ఒక బంధువు రిపోర్ట్లో కుటుంబపు మొదటి రిపోర్ట్కు భిన్నంగా ఏదైనా కనిపిస్తే, మీరే వాటిని పోల్చి చూడడానికి ప్రయత్నించకండి. రెండింటినీ కౌన్సెలర్ దగ్గరికి తీసుకెళ్లండి.
ఇది ఎవరికి వర్తించదు?
PTEN లోపం ఏదీ దొరకని కుటుంబాలకు టార్గెటెడ్ టెస్టింగ్ సూచించరు, ఎందుకంటే వెతకడానికి ప్రత్యేకంగా ఏమీ ఉండదు. డాక్టర్లు లక్షణాలను బట్టి కౌడెన్ సిండ్రోమ్ (Cowden syndrome) అని నిర్ధారించినా, జన్యు పరీక్షలో నెగటివ్ వచ్చిన కుటుంబాలు కూడా ఇందులోకే వస్తాయి. ఆ కుటుంబాల్లోని బంధువులకు కుటుంబ చరిత్ర ఆధారంగా సలహా ఇస్తారు. లోపం రాని వైపు ఉన్న బంధువులకు కూడా టెస్ట్ అవసరం లేదు.
సాధారణ నమ్మకాలు
కుటుంబాలు తరచుగా అనుకునే నాలుగు విషయాలు, అసలు నిజం ఏమిటి?
మగవారు కూడా PTEN లోపాన్ని ఆడవారంత తరచుగానే తమలో కలిగి ఉంటారు, పిల్లలకు అందిస్తారు. లోపం ఉంటే వారికి కూడా థైరాయిడ్, కిడ్నీ, పేగు, చర్మ చెకప్లు అవసరం.
చాలామంది క్యారియర్లు ఏళ్ల తరబడి పూర్తిగా ఆరోగ్యంగా ఉన్నట్టే అనిపిస్తుంది. కొందరిలో కొంచెం పెద్ద తల, చర్మంపై కొన్ని చిన్న బొడిపెలు లాంటి తేలికపాటి సంకేతాలు మాత్రమే ఉంటాయి — వాటిని ఎవరూ జన్యువుతో ముడిపెట్టి చూసి ఉండరు.
కుటుంబంలోని లోపం మీలో లేకపోతే, అది మీ నుంచి పిల్లలకు వెళ్లదు. మీ వైపు కుటుంబం కారణంగా మీ పిల్లలకు PTEN టెస్ట్ అవసరం లేదు.
చాలామంది బంధువులు తెలుసుకోవడానికే ఇష్టపడతారు. సగటున సగం మందికి తమలో లోపం లేదని తెలుస్తుంది. లోపం ఉన్నవారు ముందుగానే చెకప్లు మొదలుపెట్టవచ్చు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
PTEN కోసం కుటుంబ టెస్టింగ్ గురించి అడిగే ప్రశ్నలు
నేను నా బంధువులకు తప్పకుండా చెప్పాలా?
అది మీ నిర్ణయం. మీ అనుమతి లేకుండా ఎవరూ వారిని సంప్రదించరు. రాతపూర్వకమైన కుటుంబ లేఖ ఉంటే ఈ సంభాషణ సులువవుతుందని చాలా కుటుంబాలు అనుభవంలో చూస్తాయి. ఎవరికి చెప్పాలి, ఎలా చెప్పాలి అనేది ప్లాన్ చేసుకోవడంలో మీ కౌన్సెలర్ సహాయం చేస్తారు.
మా అమ్మానాన్నలు ఇద్దరికీ నెగటివ్ వచ్చింది. మరి నాకు ఎలా వచ్చింది?
ఎక్కువగా, ఈ లోపం మీలోనే మొదటిసారి కొత్తగా వచ్చి ఉండవచ్చు. PTEN లో ఇది చాలా సాధారణంగా జరుగుతుంది. మీ సొంత పిల్లలకు మాత్రం ఇది ఇప్పటికీ వారసత్వంగా రావచ్చు. కాబట్టి టెస్ట్ గురించి చర్చించాల్సింది వారి విషయంలోనే.
నా బిడ్డకు ఎప్పుడు టెస్ట్ చేయించాలి?
చిన్నతనంలో టెస్ట్ చేయించడం ఉపయోగపడే కొన్ని పరిస్థితుల్లో PTEN ఒకటి, ఎందుకంటే థైరాయిడ్ చెకప్లు చిన్న వయసులోనే మొదలవుతాయి. సమయం గురించి మీతో చర్చిస్తారు. కొందరు తల్లిదండ్రులు ముందుగానే టెస్ట్ చేయిస్తారు, మరికొందరు సంకేతాలు కనిపించే వరకు ఆగుతారు. ఈ రెండూ సమంజసమైనవే.
బంధువుల మధ్య పెళ్లి (మేనరికం) రిస్క్ను మారుస్తుందా?
క్యారియర్ పిల్లల్లో ప్రతి ఒక్కరికీ ఉండే 2 లో 1 అవకాశాన్ని అది మార్చదు. కానీ తల్లిదండ్రులు ఒకరికొకరు రక్త సంబంధీకులైతే, అదే లోపం కుటుంబ వృక్షంలో ఒకటి కంటే ఎక్కువ కొమ్మల్లో కనిపించవచ్చు. అందుకే బంధువుల మధ్య జరిగిన పెళ్లిళ్ల గురించి కౌన్సెలర్కు చెప్పండి.
పాజిటివ్ ఫలితం పెళ్లి సంబంధాలపై ప్రభావం చూపుతుందా?
కుటుంబాలు దీని గురించి ఆందోళన పడతాయి, ఆ ఆందోళన సహజమైనదే. ఏమి పంచుకోవాలి, ఎప్పుడు పంచుకోవాలి అనేది మీ వ్యక్తిగత నిర్ణయం. దీని గురించి ఆలోచించుకోవడంలో, కాబోయే జీవిత భాగస్వామి కుటుంబానికి ఈ పరిస్థితిని స్పష్టంగా వివరించడంలో కౌన్సెలర్ సహాయం చేయగలరు.
విదేశాల్లో ఉన్న బంధువులకు టెస్ట్ చేయించవచ్చా?
చేయించవచ్చు. కుటుంబ లేఖ కాపీని, మొదటి రిపోర్ట్ను వారికి ఇవ్వండి. వారు ఉండే చోట ఉన్న జెనెటిక్స్ సర్వీస్ ద్వారా టార్గెటెడ్ టెస్ట్ ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు. టెస్ట్ ఎక్కడ చేసినా, వెతికే లోపం అదే.
ఫలితం ఇన్సూరెన్స్పై ప్రభావం చూపుతుందా?
ఇన్సూరెన్స్లో జన్యు ఆధారిత వివక్ష (genetic discrimination) గురించి భారతదేశంలో ప్రత్యేకమైన చట్టం లేదు. టెస్ట్ అయ్యాక కాదు, టెస్ట్కు ముందే దీని గురించి మీ కౌన్సెలర్ను అడగండి. మీకు ఇప్పటికే ఉన్న పాలసీలో ఏ విషయాలు తెలియజేయాలి (disclosure terms) అనే నిబంధనలను జాగ్రత్తగా చదవండి.
కుటుంబ టెస్టింగ్ ఎలా మొదలుపెట్టాలి?
మొదట టెస్ట్ చేయించుకున్న వ్యక్తి రిపోర్ట్ను, రెండు వైపుల దగ్గరి బంధువుల జాబితాను సిద్ధం చేసుకోండి. కౌన్సెలింగ్ అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేసుకోండి. ఎక్కడి నుంచి మొదలుపెట్టాలో తెలియకపోతే CION హెల్ప్లైన్కు ఫోన్ చేయండి — ఎవరో ఒకరు మీకు దారి చూపిస్తారు.
CION ఆంకాలజిస్టులను కలవండి. మీ కుటుంబ చరిత్ర లేదా జెనెటిక్ రిపోర్ట్ను వారి దగ్గరకు తీసుకురండి.
కుటుంబంలో క్యాన్సర్ ఎక్కువగా కనిపించినవారిని మా మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు చూస్తారు, అవసరమైన చోట జెనెటిక్ కౌన్సెలింగ్, టెస్టింగ్ ఏర్పాటు చేస్తారు, ఆ తర్వాతి తనిఖీలను ప్లాన్ చేస్తారు.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- GeneReviews (NCBI) — PTEN Hamartoma Tumor Syndrome
- MedlinePlus Genetics — PTEN gene
- MedlinePlus Genetics — What are the different ways a genetic condition can be inherited?
- National Cancer Institute — Genetic Testing for Inherited Cancer Susceptibility Syndromes
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
కుటుంబంలో ముందుగా ఎవరిని సంప్రదించాలో తెలియడం లేదా?
ఇప్పటికే ఎవరికి టెస్ట్ అయిందో, కుటుంబంలో ఇంకా ఎవరెవరు ఉన్నారో మాకు చెప్పండి. జెనెటిక్ కౌన్సెలర్తో తర్వాతి టెస్ట్లను ప్లాన్ చేసుకోవడంలో మేము సహాయం చేస్తాం — మీకు కావాలంటే తెలుగులోనే. అన్ని CION కేంద్రాలకూ ఒకే హెల్ప్లైన్.