చికిత్స తర్వాతి సంరక్షణ
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమా — వాపును ఎలా అదుపులో ఉంచుకోవాలి
సార్కోమా సర్జరీ లేదా రేడియేషన్ తర్వాత కొన్ని నెలలకో, సంవత్సరాలకో చేయి లేదా కాలు బరువుగా, బిగుతుగా అనిపిస్తున్నా, వాపు కనిపిస్తున్నా — అది లింఫెడిమా కావచ్చు. ఆ భాగంలో లింఫ్ డ్రైనేజ్ దెబ్బతినడం వల్ల లింఫ్ ద్రవం పేరుకుపోవడమే ఇది. ఇది చాలామందిలో వస్తుంది, ఇది మీ తప్పు కాదు, ముందుగా గుర్తిస్తే అదుపులో ఉంచుకోవచ్చు. చికిత్స తర్వాత చేయి కాలు వాపు ఎందుకు వస్తుంది, ఏ సంకేతాలు కనిపిస్తే బృందానికి చెప్పాలి, ఇంట్లో రోజూ ఏమి చేయాలి, హైదరాబాద్లోని 7 NABH గుర్తింపు ఉన్న CION కేంద్రాల్లో సర్వైవర్షిప్ క్లినిక్లు దీన్ని ఎలా చూసుకుంటాయో ఇక్కడ తెలుసుకోండి.
ఈ పేజీలో
- సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమా గురించి ముఖ్యంగా గుర్తుంచుకోవాల్సినవి ఏమిటి?
- సార్కోమా చికిత్స తర్వాత చేయి లేదా కాలు ఎందుకు వాస్తుంది?
- లింఫెడిమా తొలి సంకేతాలు ఏమిటి — వేటిని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు?
- చేయి లేదా కాలు వాపు ఎప్పుడూ లింఫెడిమానేనా?
- లింఫెడిమాకు చికిత్స ఎలా చేస్తారు — కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ అంటే ఏమిటి?
- లింఫెడిమా వాపు తగ్గించుకోవడానికి ఇంట్లో రోజూ ఏమి చేయాలి?
- లింఫెడిమా స్టేజీలు ఏమిటి — కోలుకోవడం ఎలా ఉంటుంది?
- హైదరాబాద్లో లింఫెడిమా పరీక్షలు, చికిత్సకు సుమారు ఎంత ఖర్చవుతుంది?
- సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమాకు CION లో ఎలాంటి సంరక్షణ ఉంటుంది?
- సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమా — సాధారణ ప్రశ్నలు
ముందుగా తెలుసుకోండి
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమా గురించి ముఖ్యంగా గుర్తుంచుకోవాల్సినవి ఏమిటి?
సార్కోమా సర్జరీ లేదా రేడియేషన్ తర్వాత కొన్ని నెలలకో, కొన్ని సంవత్సరాలకో చేయి లేదా కాలు బరువుగా, బిగుతుగా అనిపిస్తున్నా, కంటికి వాపు కనిపిస్తున్నా — అది లింఫెడిమా కావచ్చు. ఇది చాలామందిలో కనిపించే సమస్య. ఇది మీ తప్పు కాదు. ముఖ్యంగా, ముందుగానే గుర్తిస్తే దీన్ని అదుపులో ఉంచుకోవచ్చు. ఈ పేజీ మొత్తం సారాంశం ఇది:
- ఎంత ముందు గుర్తిస్తే అంత సులువు. తొలిదశలో ఉన్న తేలికపాటి లింఫెడిమా, చాలా కాలంగా ఉండి గట్టిపడిపోయిన వాపు కంటే చికిత్సకు చాలా బాగా స్పందిస్తుంది.
- కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ (CDT). సర్జరీ లేకుండా చేసే, నిరూపితమైన ప్రధాన చికిత్స ఇదే.
- ఇన్ఫెక్షన్ అతి పెద్ద శత్రువు. సెల్యులైటిస్ (చర్మం లోపలి పొరల ఇన్ఫెక్షన్) రాకుండా చర్మాన్ని కాపాడుకోవడమే సగం పని.
- సార్కోమా చరిత్రను దృష్టిలో పెట్టుకునే సంరక్షణ. కొత్తగా వచ్చిన ప్రతి వాపును మీ క్యాన్సర్ చరిత్రతో కలిపి చూసి అంచనా వేస్తారు.
ఎందుకు జరుగుతుంది?
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత చేయి లేదా కాలు ఎందుకు వాస్తుంది?
మన శరీరంలో లింఫాటిక్ వ్యవస్థ అనే ఒక నెట్వర్క్ ఉంటుంది — సన్నని నాళాలు, లింఫ్ నోడ్లు (గ్రంథులు) కలిసిన వ్యవస్థ ఇది. కణజాలాల్లోంచి నిరంతరం బయటకు కారే, ప్రోటీన్ ఎక్కువగా ఉండే ద్రవాన్ని (లింఫ్) ఇది నిశ్శబ్దంగా సేకరించి, వడపోసి, మళ్లీ రక్తంలోకి పంపిస్తుంది. ఈ డ్రైనేజ్ దారికి అడ్డు పడితే, ఆ ద్రవానికి వెళ్లడానికి దారి ఉండదు; అది ఆ భాగంలోనే పేరుకుపోతుంది. దీన్నే సెకండరీ లింఫెడిమా (చేయి / కాలులో ద్రవం చేరి వాపు) అంటారు. సార్కోమా చికిత్స తర్వాత ఈ డ్రైనేజ్ను మూడు విషయాలు దెబ్బతీయవచ్చు — చాలాసార్లు ఇవి కలిసే పనిచేస్తాయి.
సర్జరీ
చేయి లేదా కాలులో చేసే వైడ్ ఎక్సిషన్ (ట్యూమర్ను చుట్టూ ఆరోగ్యకరమైన కణజాలంతో సహా తొలగించడం), లేదా దగ్గరలోని లింఫ్ నోడ్లను తొలగించడం — తొడ సార్కోమాకు ఎక్కువగా గజ్జల్లో, పై చేయి సార్కోమాకు చంకలో — లింఫ్ నాళాలను తొలగిస్తుంది లేదా కోసేస్తుంది. అప్పుడు మిగిలిన నాళాలు అవి మోయగలిగిన దానికంటే ఎక్కువ భారం మోయాల్సి వస్తుంది.
రేడియేషన్
చేయి, కాలు, గజ్జలు లేదా చంకకు ఇచ్చే రేడియోథెరపీ సార్కోమా కణాల మీద చాలా బాగా పనిచేస్తుంది. కానీ నెలల నుంచి సంవత్సరాల కాలంలో అది చుట్టూ ఉన్న లింఫ్ కణజాలంలో మచ్చలు ఏర్పరిచి, గట్టిపరచవచ్చు. దాంతో ఆ చేయి లేదా కాలును డ్రైన్ చేసే నాళాలే సన్నబడిపోతాయి.
ఇన్ఫెక్షన్, మచ్చలు
గాయానికి ఇన్ఫెక్షన్ రావడం లేదా సెల్యులైటిస్ రావడం — ఇవి అప్పటికే ఒత్తిడిలో ఉన్న లింఫాటిక్ వ్యవస్థను ఇంకా దెబ్బతీస్తాయి. అందుకే ప్రతి ఇన్ఫెక్షన్ తర్వాత వాపు మరింత పెరగవచ్చు, తగ్గించడం మరింత కష్టం కావచ్చు.
వాపు ఎప్పుడు కనిపిస్తుంది?
రేడియేషన్ ప్రభావాలు నెమ్మదిగా పెరుగుతాయి కాబట్టి, సార్కోమా సర్జరీ తర్వాత వాపు ఎప్పుడూ వెంటనే కనిపించదు. కొందరికి కొన్ని వారాల్లోనే కనిపిస్తుంది; మరికొందరికి నెలల తర్వాత, సంవత్సరాల తర్వాత కూడా బయటపడుతుంది — కొన్నిసార్లు ఎక్కువసేపు విమాన ప్రయాణం, చిన్న దెబ్బ లేదా ఒక ఇన్ఫెక్షన్ దాన్ని మొదలుపెడతాయి. ఎప్పుడు కనిపించినా, అసలు సమస్య ఒకటే: ఆ చేయి లేదా కాలులోని లింఫ్ "పైపులైన్" తక్కువ సామర్థ్యంతో పనిచేస్తోంది.
కోలుకునే మొత్తం ప్రయాణంలో లింఫెడిమా ఎక్కడ వస్తుందో తెలుసుకోవాలంటే సార్కోమా సర్జరీ తర్వాత కోలుకోవడం పేజీ చూడండి. చికిత్స తర్వాతి జీవితానికి సంబంధించిన అన్ని విషయాలు సార్కోమా ప్రధాన పేజీలో ఒకచోట దొరుకుతాయి.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిలింఫెడిమాను చాలా మొదటి దశలోనే తిప్పికొట్టడం సాధారణంగా అన్నిటికంటే సులువు — ఆ దశలో రాత్రంతా చేయి లేదా కాలును ఎత్తులో పెట్టుకుంటే వాపు తగ్గిపోతుంది. కణజాలం గట్టిపడటం (ఫైబ్రోసిస్) మొదలైతే, వేలితో నొక్కినా గుంట పడని ("నాన్-పిట్టింగ్") వాపుగా మారుతుంది; దాన్ని తగ్గించడం చాలా కష్టం. అందుకే — బయటకు వాపు కనిపించకముందే — సాయంత్రానికి చేయి లేదా కాలు బరువెక్కుతున్నట్టు అనిపిస్తే, అదే తగ్గిపోతుందేమో అని ఎదురుచూడకుండా మీ బృందానికి చెప్పండి.
తొలి హెచ్చరిక సంకేతాలు
లింఫెడిమా తొలి సంకేతాలు ఏమిటి — వేటిని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు?
లింఫెడిమా మొదట్లో వచ్చే మార్పులు చాలా సూక్ష్మంగా ఉంటాయి; "కాలు కొంచెం అలసిపోయిందిలే" అని సులువుగా పక్కన పెట్టేస్తాం. వీటిని ముందుగా పట్టుకోవడమే మీ చేతిలో ఉన్న అతి ముఖ్యమైన పని. సర్జరీ జరిగిన లేదా రేడియేషన్ ఇచ్చిన చేయి / కాలులో కింది వాటిలో ఏది గమనించినా మీ సార్కోమా బృందానికి చెప్పండి.
బరువు, బిగుతు, నిండినట్టు అనిపించడం
చేయి లేదా కాలులో బరువుగా, బిగుతుగా, లోపల ఏదో నిండినట్టు అనిపించడం — ఎక్కువగా సాయంత్రానికి, లేదా చాలాసేపు నిలబడిన తర్వాత ఎక్కువవుతుంది.
ఒకవైపు మాత్రమే బిగుతుగా మారడం
ఉంగరం, వాచీ, గాజులు, చెప్పు / షూ లేదా చొక్కా చేయి — ఒకవైపు మాత్రమే మామూలు కంటే బిగుతుగా అనిపించడం.
కంటికి కనిపించే వాపు
చేయి లేదా కాలులో కొంత భాగం గానీ మొత్తం గానీ, అరచేతి వెనుక భాగం, లేదా పాదం పై భాగం వాచినట్టు కనిపించడం.
చర్మంలో మార్పు
చర్మం సాగినట్టు, మెరుస్తున్నట్టు కనిపించడం, లేదా వేలితో నొక్కితే గుంట పడటం (పిట్టింగ్).
కదలిక తగ్గడం, కొత్త నొప్పి
మణికట్టు, చీలమండ లేదా వేళ్లు ఇంతకు ముందులా సులువుగా వంగకపోవడం, లేదా ఇంతకు ముందు లేని నొప్పి, సలుపు రావడం.
ఉన్నట్టుండి వాపు వచ్చి, దానితో పాటు చర్మం ఎర్రబడటం, వేడిగా ఉండటం, నొప్పి లేదా జ్వరం ఉంటే — దాన్ని అత్యవసర పరిస్థితిగా తీసుకోండి. ఈ కలయిక సెల్యులైటిస్ను సూచిస్తుంది — లింఫెడిమా ఉన్న చేయి / కాలులో వచ్చే చర్మ ఇన్ఫెక్షన్ ఇది; వేగంగా వ్యాపించవచ్చు, వెంటనే యాంటీబయాటిక్స్ అవసరం. మామూలు అపాయింట్మెంట్ కోసం ఎదురుచూడకండి; అదే రోజు మీ బృందానికి కాల్ చేయండి లేదా CION క్లినిక్కు రండి. నెమ్మదిగా వచ్చే, నొప్పి లేని కొత్త వాపు అత్యవసరం కావడం అరుదు — అయినా దాన్ని కూడా త్వరగా డాక్టర్కు చూపించాలి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
ఇతర కారణాలు
చేయి లేదా కాలు వాపు ఎప్పుడూ లింఫెడిమానేనా?
కాదు. క్యాన్సర్ తర్వాత వాచిన ప్రతి చేయి లేదా కాలు లింఫెడిమా కాదు. అందుకే చికిత్స తర్వాత కొత్తగా వాపు గమనిస్తే, మీ అంతట మీరే చికిత్స చేసుకోకుండా తప్పకుండా డాక్టర్తో అంచనా వేయించుకోవాలి. ముందుగా కొన్ని ఇతర కారణాలను తోసిపుచ్చాలి, ఎందుకంటే వాటి చికిత్స పూర్తిగా వేరు.
లోతైన సిరలో రక్తం గడ్డకట్టడం (DVT)
లోపలి లోతైన సిరల్లో రక్తం గడ్డకడితే ఒక చేయి లేదా కాలు ఉన్నట్టుండి, చాలాసార్లు నొప్పితో వాస్తుంది. దీనికి వెంటనే స్కాన్ చేయాలి, రక్తం పలచబరిచే చికిత్స అవసరం.
ఇన్ఫెక్షన్ (సెల్యులైటిస్)
పైన చెప్పినట్టు — ఎరుపు, వేడి, జ్వరంతో కూడిన వాపు.
క్యాన్సర్ మళ్లీ రావడం (రికరెన్స్)
అరుదుగా, సార్కోమా మళ్లీ వచ్చి లింఫ్ నాళాలు లేదా రక్తనాళాల మీద ఒత్తిడి పెడుతోందనడానికి వాపే మొదటి సూచన కావచ్చు. అందుకే ఈ నిర్ణయం సాధారణ వాపు క్లినిక్ కాకుండా, సార్కోమా గురించి తెలిసిన వైద్యులే తీసుకోవాలి.
నిపుణుల అంచనా ఎలా జరుగుతుంది?
నిపుణుల అంచనాలో చేయి / కాలును పరీక్షిస్తారు, దాని చుట్టుకొలత కొలుస్తారు, అవసరమైతే అల్ట్రాసౌండ్ డాప్లర్ లేదా స్కాన్ చేస్తారు. వీటిలో ఏది కారణమో ఇలా తేలుతుంది. గడ్డకట్టిన రక్తం, ఇన్ఫెక్షన్, క్యాన్సర్ మళ్లీ రావడం — ఈ మూడూ లేవని నిర్ధారించిన తర్వాతే వాపును ధైర్యంగా లింఫెడిమాగా చికిత్స చేస్తారు. మీ స్కాన్ లేదా పరీక్ష ఫలితం మీకు ఏమిటో మీ డాక్టరే వివరిస్తారు.
చాలా కాలంగా ఉన్న లింఫెడిమాకు, ఒక ప్రత్యేకమైన క్యాన్సర్కు మధ్య అరుదైన కానీ ముఖ్యమైన దీర్ఘకాలిక సంబంధం కూడా ఉంది. దీర్ఘకాలిక వాపును బాగా అదుపులో ఉంచుకోవడం సౌకర్యం కోసం మాత్రమే కాదని ఎందుకో లింఫెడిమా, యాంజియోసార్కోమా (స్టీవర్ట్-ట్రీవ్స్ సిండ్రోమ్) పేజీలో చదవండి.
చికిత్స
లింఫెడిమాకు చికిత్స ఎలా చేస్తారు — కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ అంటే ఏమిటి?
చేయి లేదా కాలు లింఫెడిమాకు అంతర్జాతీయంగా ఆమోదించిన, నిరూపితమైన చికిత్స కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ (Complete Decongestive Therapy — CDT). ఇది సర్జరీ లేని ఒక చికిత్సా కార్యక్రమం; నాలుగు అంశాలను కలిపి, రెండు దశల్లో ఇస్తారు. లోపల దెబ్బతిన్న లింఫ్ వ్యవస్థను ఇది శాశ్వతంగా సరిచేయదు; కానీ చేయి / కాలును సౌకర్యంగా ఉండేంత చిన్న పరిమాణానికి నమ్మకంగా తగ్గించి, ఆ తర్వాత అక్కడే నిలిపి ఉంచుతుంది. ముందుగా మొదలుపెట్టి, క్రమం తప్పకుండా పాటిస్తే CDT అన్నిటికంటే బాగా పనిచేస్తుంది.
దశ 1 — వాపును తగ్గించే ఇంటెన్సివ్ దశ
శిక్షణ పొందిన లింఫెడిమా థెరపిస్ట్తో కొన్ని ప్రత్యేక సెషన్లలో, ఈ నాలుగింటితో చేయి / కాలు పరిమాణాన్ని తగ్గిస్తారు:
- మాన్యువల్ లింఫాటిక్ డ్రైనేజ్ (MLD): సున్నితంగా చేసే ఒక ప్రత్యేక మసాజ్. ఇంకా బాగా డ్రైన్ అవుతున్న భాగాల వైపు ద్రవాన్ని దారి మళ్లిస్తుంది.
- పొరలు పొరలుగా కట్టే కంప్రెషన్ బ్యాండేజింగ్: సెషన్ల మధ్యలో వేసుకునే గట్టి, పొరల బ్యాండేజీలు. ద్రవం మళ్లీ పేరుకోకుండా ఆపుతాయి, చేయి / కాలును క్రమంగా నొక్కి చిన్నదిగా చేస్తాయి.
- ప్రత్యేక వ్యాయామాలు: బ్యాండేజీ వేసుకుని ఉన్నప్పుడే చేసే నిర్దిష్ట కదలికలు. దీనివల్ల కండరాలు పంపులా పనిచేసి లింఫ్ను ముందుకు నెడతాయి.
- జాగ్రత్తగా చర్మ సంరక్షణ: చర్మాన్ని శుభ్రంగా, తేమగా, గాయాలు లేకుండా ఉంచడం — చికిత్సను వెనక్కి నెట్టే ఇన్ఫెక్షన్లు రాకుండా.
దశ 2 — జీవితాంతం కొనసాగే నిర్వహణ దశ
చేయి / కాలు పరిమాణం తగ్గిన తర్వాత, బ్యాండేజీల బదులు మీ కొలతలకు తగ్గట్టు తయారుచేసిన కంప్రెషన్ గార్మెంట్ (స్లీవ్, గ్లోవ్ లేదా స్టాకింగ్) పగటిపూట వేసుకుంటారు. దానికి తోడు రోజూ ఇంట్లో మీరే చేసుకునే సెల్ఫ్-మసాజ్, వ్యాయామం, చర్మ సంరక్షణ ఉంటాయి. తగ్గిన పరిమాణంలో చేయి / కాలును నిలిపి ఉంచడానికి ఈ గార్మెంట్ అన్నిటికంటే ముఖ్యమైన సాధనం. అది బిగువు కోల్పోతున్న కొద్దీ, మధ్యమధ్యలో మళ్లీ కొలతలు తీసి కొత్తది ఇస్తారు.
కొన్ని ఎంపిక చేసిన కేసుల్లో — వాపు చాలా ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు, లేదా చికిత్సకు స్పందించనప్పుడు — లింఫాటికోవీనస్ అనాస్టమోసిస్ లేదా లింఫ్ నోడ్ ట్రాన్స్ఫర్ వంటి కొత్త సర్జరీ పద్ధతుల గురించి చర్చించవచ్చు. అయినా దాదాపు అందరికీ CDT యే పునాది.
ఇంట్లో రోజువారీ జాగ్రత్తలు
లింఫెడిమా వాపు తగ్గించుకోవడానికి ఇంట్లో రోజూ ఏమి చేయాలి?
లింఫెడిమాను అదుపులో ఉంచే పనిలో ఎక్కువ భాగం క్లినిక్ విజిట్ల మధ్య, ఇంట్లోనే జరుగుతుంది. ఈ అలవాట్లు ప్రభావితమైన చేయి / కాలును కాపాడతాయి; వాపును పెంచే ఫ్లేర్-అప్లు, ఇన్ఫెక్షన్లు రాకుండా ఆపుతాయి. మీ చికిత్స బృందం సాధారణంగా చెప్పే సలహా ఇది — మీ కేసుకు ఏది సరిపోతుందో మీ డాక్టర్తో నిర్ధారించుకోండి.
కంప్రెషన్ గార్మెంట్ వాడండి
డాక్టర్ సూచించిన స్లీవ్ లేదా స్టాకింగ్ను వాపు పెరగకముందే, ప్రతి ఉదయం వేసుకోండి; సూచించినట్టుగా వేసుకుని ఉండండి. అది బిగువుగా అనిపించడం మానేస్తే మార్చేయండి — సాగిపోయిన గార్మెంట్ ఇక పనిచేయదు.
గాయాలు, ఇన్ఫెక్షన్ రాకుండా చూసుకోండి
రోజూ మాయిశ్చరైజర్ రాయండి. ప్రభావితమైన చేయి / కాలు మీద ఇంజెక్షన్లు, రక్తం తీయడం, BP కఫ్ పెట్టడం వద్దు. తోటపనికి, వంటింటి పనికి గ్లోవ్స్ వేసుకోండి; ఏ చిన్న కోత అయినా వెంటనే శుభ్రం చేసి చికిత్స చేయండి. హైదరాబాద్ ఎండల్లో దోమ కాట్లు, చిన్న గీతలు కూడా ముఖ్యమే.
వ్యాయామం చేయండి, ఎత్తులో పెట్టండి
సున్నితమైన, క్రమం తప్పని కదలిక, ఆరోగ్యకరమైన బరువు — ఇవి కండరాల పంపు లింఫ్ను ముందుకు నెట్టడానికి సాయపడతాయి. విశ్రాంతి తీసుకునేటప్పుడు చేయి / కాలును ఎత్తులో పెట్టండి. ఎక్కువసేపు కిందికి వేలాడదీయకండి — ఆ అలవాటు వల్ల ద్రవం కిందే పేరుకుపోతుంది.
వీటిలో ఏదీ ఒక్కటిగా చూస్తే పెద్ద విషయం కాదు. కానీ అన్నీ కలిస్తే — సంవత్సరాల తరబడి మెత్తగా, సౌకర్యంగా ఉండే చేయి / కాలుకూ, గట్టిపడిపోయే చేయి / కాలుకూ మధ్య తేడా ఇవే. చికిత్స తర్వాతి సంరక్షణ లక్ష్యం క్యాన్సర్కు ఒకసారి చికిత్స చేయడం మాత్రమే కాదు; ఆ తర్వాత వచ్చే జీవిత నాణ్యతను కాపాడటం కూడా.
లింఫెడిమా స్టేజీలు
లింఫెడిమా స్టేజీలు ఏమిటి — కోలుకోవడం ఎలా ఉంటుంది?
డాక్టర్లు లింఫెడిమాను స్టేజీలుగా వివరిస్తారు. మీరు సుమారుగా ఏ స్టేజ్లో ఉన్నారో తెలిస్తే, వాస్తవికమైన అంచనాలు పెట్టుకోవడం సులువవుతుంది. స్టేజ్ ఎంత ముందుదైతే వాపును అంత ఎక్కువగా తిప్పికొట్టవచ్చు. తర్వాతి స్టేజీలను కూడా అదుపులో ఉంచి, సౌకర్యంగా ఉండేలా చేయవచ్చు — చేయి / కాలు పూర్తిగా మామూలు స్థితికి రాకపోయినా. మీరు ఏ స్టేజ్లో ఉన్నారో మీ డాక్టరే చెబుతారు.
-
స్టేజ్ 0 — లోపల మాత్రమే (లేటెంట్)
లింఫ్ నాళాలు దెబ్బతిన్నాయి, కానీ బయటకు ఇంకా వాపు కనిపించదు — బహుశా కేవలం బరువుగా అనిపించడం మాత్రమే. చేయి / కాలును కాపాడుకోవడానికి, హెచ్చరిక సంకేతాలు నేర్చుకోవడానికి ఇదే సరైన సమయం.
-
స్టేజ్ 1 — దానంతట అదే తగ్గే దశ
మెత్తగా, నొక్కితే గుంట పడే వాపు; రాత్రంతా ఎత్తులో పెడితే తగ్గిపోతుంది. ఈ దశలో CDT చాలాసార్లు చేయి / కాలును పూర్తిగా తగ్గిస్తుంది.
-
స్టేజ్ 2 — దానంతట అదే తగ్గని దశ
కణజాలం గట్టిపడటం (ఫైబ్రోసిస్) మొదలవుతుంది; విశ్రాంతి తీసుకున్నా వాపు పూర్తిగా తగ్గదు, నొక్కితే గుంట పడటం కూడా తగ్గుతుంది. అయినా CDT గణనీయంగా సాయపడుతుంది.
-
స్టేజ్ 3 — లింఫోస్టాటిక్ ఎలిఫెంటియాసిస్
చాలా కాలంగా ఉన్న, ఎక్కువ వాపు; చర్మం మందంగా, కొన్నిసార్లు పులిపిర్లలా గరుకుగా మారుతుంది. ఈ దశలో చికిత్స వాపు తగ్గించడం, సౌకర్యం, శుభ్రత, ఇన్ఫెక్షన్ రాకుండా చూడటం మీద దృష్టి పెడుతుంది.
సుమారు ఖర్చు
హైదరాబాద్లో లింఫెడిమా పరీక్షలు, చికిత్సకు సుమారు ఎంత ఖర్చవుతుంది?
ఇవి సుమారు అంచనాలు (ఇండికేటివ్) మాత్రమే, కొటేషన్లు కావు. చివరి మొత్తం వాపు తీవ్రత, ఎన్ని సెషన్లు అవసరం, మీ ఇన్సూరెన్స్ లేదా పథకంపై ఆధారపడి మారుతుంది.
డాప్లర్ అల్ట్రాసౌండ్ (రక్తం గడ్డకట్టిందేమో చూడటానికి)
DVT లేదని నిర్ధారించాల్సిన అవసరం ఉన్నప్పుడు.
కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ (ఇంటెన్సివ్ దశ)
కొన్ని సెషన్ల కోర్సు; ఎన్ని సెషన్లు అనేది వాపు తీవ్రతను బట్టి ఉంటుంది.
కంప్రెషన్ గార్మెంట్ (స్లీవ్ / స్టాకింగ్)
మీ కొలతలకు తగ్గట్టు తయారుచేస్తారు; కొన్ని నెలలకు ఒకసారి మార్చాల్సి ఉంటుంది.
సెల్యులైటిస్ చికిత్స (ఇన్ఫెక్షన్ వస్తే)
తీవ్రతను బట్టి నోటి ద్వారా తీసుకునే లేదా IV (సిర ద్వారా) యాంటీబయాటిక్స్.
ఖర్చులు సుమారు అంచనాలు మాత్రమే (ఇండికేటివ్). CION కన్సల్టేషన్ తర్వాత మీ కేసుకు ప్రత్యేకంగా అంచనా ఇస్తారు. ప్రధాన TPAల ద్వారా క్యాష్లెస్ సహాయం, ఆరోగ్యశ్రీ, CGHS, ECHS, ESI అర్హులైన పేషెంట్లకు అందుబాటులో ఉంటాయి — ఏది ఎంత కవర్ అవుతుందో మీ కేసును, మీ పాలసీని బట్టి మారుతుంది.
విమాన ప్రయాణం లింఫెడిమాను మొదలుపెట్టవచ్చు లేదా పెంచవచ్చు. విమానం లోపల గాలి ఒత్తిడి తక్కువగా ఉండటం వల్ల, అప్పటికే డ్రైనేజ్ తగ్గిన చేయి / కాలులోకి ద్రవం సులువుగా కారుతుంది. అందుకే చికిత్స తర్వాత చాలామందికి ఈ సలహా ఇస్తారు: విమాన ప్రయాణాలకు, దూర ప్రయాణాలకు కంప్రెషన్ గార్మెంట్ వేసుకోవాలి, చేయి / కాలును తరచూ కదిలిస్తూ వంచుతూ ఉండాలి, తగినంత నీళ్లు తాగుతూ ఉండాలి. ఈ చిన్న అలవాటు, గమ్యం చేరాక వచ్చే ఇబ్బందికరమైన ఫ్లేర్-అప్ను నివారిస్తుంది. మీకు ఏది వర్తిస్తుందో మీ డాక్టర్ను అడగండి.
CION లో లింఫెడిమా సంరక్షణ
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమాకు CION లో ఎలాంటి సంరక్షణ ఉంటుంది?
ఈ స్కేల్లో మీరు ఎక్కడ ఉన్నా సందేశం ఒక్కటే: లింఫెడిమా దీర్ఘకాలం ఉండే పరిస్థితి; దీన్ని శాశ్వతంగా పోగొట్టడం కాదు, అదుపులో ఉంచుకోవడం. పళ్లు తోముకోవడం లాగా దీన్ని రోజువారీ దినచర్యలో భాగంగా చూసేవారే బాగా ఉంటారు — ఒక్కసారి సరిచేసి వదిలేసే సమస్యగా కాదు. సార్కోమా తర్వాత వచ్చే లింఫెడిమాకు వాపు గురించీ, దాని వెనుక ఉన్న క్యాన్సర్ గురించీ రెండూ అర్థం చేసుకునే బృందం కావాలి. CION సర్వైవర్షిప్ క్లినిక్లు సరిగ్గా ఇలాంటి నిరంతర సంరక్షణ కోసమే ఏర్పాటు చేశారు.
- సార్కోమా చరిత్ర తెలిసిన సంరక్షణ: కొత్త వాపును ఎప్పుడూ విడిగా కాకుండా, మీ క్యాన్సర్ చరిత్రతో కలిపి చూస్తారు.
- శిక్షణ పొందిన లింఫెడిమా థెరపీ: కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ — డ్రైనేజ్, బ్యాండేజింగ్, వ్యాయామం, చర్మ సంరక్షణ.
- ముందుగా ఇతర కారణాలను తోసిపుచ్చడం: రక్తం గడ్డకట్టడం, ఇన్ఫెక్షన్, క్యాన్సర్ మళ్లీ రావడం లేవని నిర్ధారించాకే వాపును లింఫెడిమాగా చికిత్స చేస్తారు.
- కొలతలకు తగ్గ కంప్రెషన్ గార్మెంట్: సరైన స్లీవ్ లేదా స్టాకింగ్; బిగువు తగ్గినప్పుడు మళ్లీ కొలతలు తీసి మారుస్తారు.
- ఇన్ఫెక్షన్కు వెంటనే చికిత్స: ప్రమాదంలో ఉన్న చేయి / కాలును కాపాడటానికి సెల్యులైటిస్కు త్వరగా చికిత్స.
- దీర్ఘకాలిక నిర్వహణకు తోడు: ఇంట్లోనే చేయి / కాలును మెత్తగా ఉంచుకునేలా సెల్ఫ్-కేర్పై ఆచరణాత్మక శిక్షణ.
- హైదరాబాద్లో 7 NABH గుర్తింపు ఉన్న కేంద్రాలు: కూకట్పల్లి, కొంపల్లి, అమీర్పేట్, టోలిచౌకి, మాసబ్ట్యాంక్, ఎల్.బి. నగర్, బంజారా హిల్స్.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత లింఫెడిమా — సాధారణ ప్రశ్నలు
క్యాన్సర్ చికిత్స తర్వాత వచ్చే లింఫెడిమా శాశ్వతమా?
లింఫెడిమా అంటే లింఫ్ డ్రైనేజ్ శాశ్వతంగా దెబ్బతిన్నదని అర్థం. అందుకే దీన్ని పూర్తిగా పోయే సమస్యగా కాకుండా, అదుపులో ఉంచుకునే దీర్ఘకాలిక పరిస్థితిగా చూడటం మంచిది. మంచి విషయం ఏమిటంటే — కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీతో (మాన్యువల్ లింఫాటిక్ డ్రైనేజ్, కంప్రెషన్, వ్యాయామం, చర్మ సంరక్షణ) చాలామందిలో చేయి / కాలును సౌకర్యంగా ఉండే పరిమాణానికి తగ్గించి, దీర్ఘకాలం అక్కడే ఉంచవచ్చు. ఎంత ముందుగా గుర్తిస్తే — ముఖ్యంగా రాత్రంతా ఎత్తులో పెడితే వాపు ఇంకా తగ్గుతున్న దశలో — అంత ఎక్కువగా తిప్పికొట్టవచ్చు.
సార్కోమా సర్జరీ లేదా రేడియేషన్ తర్వాత ఎంత కాలానికి వాపు కనిపిస్తుంది?
ఒక నిర్ణీత సమయం అంటూ లేదు. కొందరికి సర్జరీ అయిన కొన్ని వారాల్లోనే వాపు కనిపిస్తుంది. రేడియేషన్ వల్ల వచ్చే లింఫెడిమా మాత్రం కణజాలంలో మచ్చలు ఏర్పడుతున్న కొద్దీ, చాలా నెలలు లేదా సంవత్సరాల కాలంలో నెమ్మదిగా రావచ్చు. ఆ తర్వాత ఎక్కువసేపు విమాన ప్రయాణం, చిన్న దెబ్బ లేదా ఇన్ఫెక్షన్ కూడా దాన్ని మొదలుపెట్టవచ్చు. ఇది ఎప్పుడైనా రావచ్చు కాబట్టి, సర్జరీ జరిగిన లేదా రేడియేషన్ ఇచ్చిన చేయి / కాలులో కొత్తగా గానీ ఒకవైపు మాత్రమే గానీ వాపు కనిపిస్తే — ఎదురుచూడకుండా మీ సార్కోమా బృందానికి చెప్పండి.
సార్కోమా సర్జరీ తర్వాత వాపు ఎప్పుడు అత్యవసరం?
ఉన్నట్టుండి వాపు, దానితో పాటు ఎరుపు, వేడి, నొప్పి లేదా జ్వరం ఉంటే అత్యవసరంగా తీసుకోవాలి. అది సెల్యులైటిస్ను సూచిస్తుంది — లింఫెడిమా ఉన్న చేయి / కాలులో వచ్చే చర్మ ఇన్ఫెక్షన్; వేగంగా వ్యాపించవచ్చు, వెంటనే యాంటీబయాటిక్స్ అవసరం. ఒక చేయి లేదా కాలు ఉన్నట్టుండి నొప్పితో వాస్తే, లోతైన సిరలో రక్తం గడ్డకట్టడం (DVT) కూడా కావచ్చు — దానికి వెంటనే స్కాన్ అవసరం. నెమ్మదిగా వచ్చే, నొప్పి లేని వాపు అత్యవసరం కావడం అరుదు; అయినా ఇతర కారణాలను తోసిపుచ్చడానికి దాన్ని త్వరగా పరీక్షించాలి.
ఈ వాపు నా సార్కోమా మళ్లీ వచ్చిందనడానికి సంకేతమా?
చికిత్స తర్వాత చాలామందిలో చేయి / కాలు వాపు లింఫెడిమానే, క్యాన్సర్ మళ్లీ రావడం కాదు. అయితే అరుదుగా, సార్కోమా మళ్లీ వచ్చి లింఫ్ నాళాలు లేదా రక్తనాళాల మీద ఒత్తిడి పెడుతోందనడానికి కొత్త వాపే మొదటి సూచన కావచ్చు. అందుకే వాపును సాధారణ వాపు క్లినిక్ కాకుండా, మీ క్యాన్సర్ చరిత్రతో కలిపి చూసే, సార్కోమా గురించి తెలిసిన వైద్యులు అంచనా వేయాలి. నిపుణుల పరీక్ష, అవసరమైతే స్కాన్ — ఇవి మామూలు లింఫెడిమాకూ, మరింత పరీక్ష అవసరమైన సమస్యకూ తేడా తేలుస్తాయి. మీ విషయంలో ఏమిటో మీ డాక్టరే చెబుతారు.
లింఫెడిమాను అదుపులో ఉంచుకోవడానికి ఇంట్లో ఏమి చేయవచ్చు?
డాక్టర్ సూచించిన కంప్రెషన్ గార్మెంట్ రోజూ వేసుకోండి; అది బిగువుగా అనిపించడం మానేస్తే మార్చేయండి. ఇన్ఫెక్షన్ రాకుండా చర్మానికి మాయిశ్చరైజర్ రాసి, కాపాడుకోండి. ప్రభావితమైన చేయి / కాలు మీద ఇంజెక్షన్లు, రక్తం తీయడం, BP కఫ్ వద్దు. సున్నితమైన వ్యాయామంతో కదులుతూ ఉండండి, ఆరోగ్యకరమైన బరువు ఉంచుకోండి; విశ్రాంతిలో చేయి / కాలును ఎత్తులో పెట్టండి. దూర విమాన ప్రయాణాల్లో కంప్రెషన్ వేసుకుని, చేయి / కాలును కదిలిస్తూ ఉంటే ఫ్లేర్-అప్లు రాకుండా ఉంటాయి. క్లినిక్ విజిట్ల మధ్య చేయి / కాలును మెత్తగా, సౌకర్యంగా ఉంచేవి ఈ రోజువారీ అలవాట్లే — థెరపీ ఎంత ముఖ్యమో ఇవీ అంతే ముఖ్యం.
లింఫెడిమాకు సర్జరీ తప్పనిసరా?
కాదు. దాదాపు అందరికీ చికిత్సకు పునాది సర్జరీ లేని కంప్లీట్ డీకంజెస్టివ్ థెరపీ (CDT) యే. వాపు చాలా ఎక్కువగా ఉన్న, లేదా ఈ చికిత్సకు స్పందించని కొన్ని ఎంపిక చేసిన కేసుల్లో మాత్రమే లింఫాటికోవీనస్ అనాస్టమోసిస్, లింఫ్ నోడ్ ట్రాన్స్ఫర్ వంటి కొత్త సర్జరీ పద్ధతుల గురించి చర్చించవచ్చు. మీకు ఏది సరిపోతుందో మీ చికిత్స బృందం మీతో కలిసి నిర్ణయిస్తుంది.
కంప్రెషన్ గార్మెంట్ను ఎప్పుడు మార్చాలి?
గార్మెంట్ బిగువుగా అనిపించడం మానేసినప్పుడు మార్చాలి — సాగిపోయిన గార్మెంట్ వాపును ఆపలేదు. అది క్రమంగా పట్టు కోల్పోతుంది కాబట్టి, మధ్యమధ్యలో మళ్లీ కొలతలు తీసి కొత్తది ఇస్తారు; సాధారణంగా కొన్ని నెలలకు ఒకసారి మార్చాల్సి వస్తుంది. మీ గార్మెంట్ ఎప్పుడు మార్చాలో మీ థెరపిస్ట్ లేదా డాక్టర్తో నిర్ధారించుకోండి.
లింఫెడిమా ఉంటే విమాన ప్రయాణం చేయవచ్చా?
విమానం లోపల గాలి ఒత్తిడి తక్కువగా ఉండటం వల్ల, డ్రైనేజ్ అప్పటికే తగ్గిన చేయి / కాలులోకి ద్రవం సులువుగా కారి, లింఫెడిమా మొదలవ్వచ్చు లేదా పెరగవచ్చు. అందుకే చికిత్స తర్వాత చాలామందికి విమాన ప్రయాణాల్లో, దూర ప్రయాణాల్లో కంప్రెషన్ గార్మెంట్ వేసుకోవాలని, చేయి / కాలును తరచూ కదిలిస్తూ ఉండాలని, తగినంత నీళ్లు తాగాలని సలహా ఇస్తారు. ప్రయాణానికి ముందు మీ డాక్టర్తో మాట్లాడండి.
CION సార్కోమా బృందం. మీ చికిత్స ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
MRI, బయాప్సీ ప్లాన్ చేయడం, పాథాలజీ రిపోర్ట్ చదవడం నుంచి కీమో, రేడియేషన్, సర్జరీ ప్రణాళిక, ఫాలో-అప్ వరకు — మీ కేసును సర్జికల్ ఆంకాలజిస్టులు, మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు, రేడియేషన్ ఆంకాలజిస్టులు, రేడియాలజీ, పాథాలజీ నిపుణులు కలిసి సమీక్షిస్తారు. సార్కోమా సర్జరీ, లింబ్-స్పేరింగ్ సర్జరీ, రీకన్స్ట్రక్షన్ను NABH గుర్తింపు ఉన్న భాగస్వామ్య హాస్పిటళ్లతో CION సమన్వయం చేస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Lymphedema
- NHS — Lymphoedema
- MedlinePlus — Lymphedema
- National Cancer Institute — Adult Soft Tissue Sarcoma Treatment (PDQ)
- Sarcoma UK — About sarcoma
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
నియంత్రించగల వాపుతో బాధపడుతూ ఉండకండి
సార్కోమా చికిత్స తర్వాత చేయి లేదా కాలు బరువుగా, వాచినట్టు ఉండటం చాలామందిలో కనిపిస్తుంది — దీనికి చికిత్స ఉంది. ఎంత ముందుగా అంచనా వేయిస్తే, వాపును తగ్గించి అదుపులో ఉంచడం అంత సులువు. సార్కోమా గురించి తెలిసిన బృందంతో మాట్లాడటానికి CION హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి.