కొడుకులతో మాట్లాడటం
వారసత్వ ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్ రిస్క్ గురించి కొడుకులకు ఎలా చెప్పాలి
ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్తో ముడిపడిన జన్యు లోపం కుటుంబంలో కనిపిస్తే, మీ కొడుకుల్లో ప్రతి ఒక్కరిలోనూ అది ఉండే అవకాశం 2 లో 1. వారికి చెప్పడం వల్ల, టెస్ట్ చేయించుకోవాలా వద్దా అని నిర్ణయించుకునే అవకాశం వారికి వస్తుంది. వారిలో అది ఉంటే, ఇతర మగవారి కంటే ముందుగానే చెకప్లు మొదలుపెట్టవచ్చు. ఎప్పుడు చెప్పాలి, ఏమి చెప్పాలి, వారి స్పందనను ఎలా ఎదుర్కోవాలి, ఒక కొడుకు అసలు తెలుసుకోవాలనుకోకపోతే ఏమి చేయాలి — ఇవన్నీ ఈ పేజీ వివరిస్తుంది.
ఈ పేజీలో
- కుటుంబంలోని జన్యు లోపం గురించి నా కొడుకులకు చెప్పాలా?
- మీ కొడుకులు నిజంగా వినాల్సింది ఏమిటి?
- ఈ మాట ఎలా మొదలుపెట్టాలి?
- మీ కొడుకులు అడిగే పదాలకు సులువైన అర్థం ఏమిటి?
- కొడుకులు తరచుగా ఏమంటారు, మీరు ఏమి జవాబు చెప్పవచ్చు?
- తల్లిదండ్రులు తరచుగా అనే నాలుగు మాటలు, అసలు నిజం ఏమిటి?
- ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
- కొడుకులకు చెప్పడం గురించి సాధారణ ప్రశ్నలు
సూటిగా సమాధానం
కుటుంబంలోని జన్యు లోపం గురించి నా కొడుకులకు చెప్పాలా?
అవును, చాలా కుటుంబాల్లో వారికి చెప్పడం మంచిది. మీలో గానీ, వారి అమ్మలో గానీ BRCA2 లేదా లించ్ జన్యువు లాంటి లోపం ఉంటే, ప్రతి కొడుకులోనూ అది ఉండే అవకాశం 2 లో 1. ఈ విషయం తెలిస్తే, టెస్ట్ చేయించుకోవాలా వద్దా అని నిర్ణయించుకునే అవకాశం అతనికి వస్తుంది. అతనిలో ఆ లోపం ఉంటే, ఇతర మగవారి కంటే ముందుగానే ప్రోస్టేట్ చెకప్లు, ఇతర చెకప్లు మొదలుపెట్టే అవకాశం కూడా వస్తుంది.
బయటికి చెప్పడం ఎందుకు ముఖ్యం?
తెలియని కొడుకు ఏమీ చేయలేడు. అతను మొదట్లో కనిపించే లక్షణాలను పట్టించుకోకపోవచ్చు, తనకు సరిపోయే చెకప్లను వదిలేయవచ్చు, లేదా తనకే క్యాన్సర్ నిర్ధారణ అయినప్పుడు మాత్రమే ఈ విషయం తెలుసుకోవచ్చు. అతనికి చెప్పడం అంటే అతను తప్పకుండా టెస్ట్ చేయించుకోవాలని కాదు. మౌనం అతని తరఫున నిర్ణయం తీసుకోకుండా, ఆ నిర్ణయం అతని చేతికే వస్తుందని అర్థం.
సరైన సమయం ఎప్పుడు?
ఈ లోపాల్లో చాలావాటి వల్ల రిస్క్ పెద్దయ్యాకే మొదలవుతుంది. అందుకే కొడుకు పెద్దవాడై, తానే నిర్ణయించుకోగలిగే వరకు టెస్టింగ్ సాధారణంగా ఆగుతుంది. కానీ మాటలు మాత్రం అంతకంటే ముందే మొదలుపెట్టవచ్చు, కొద్ది కొద్దిగా దశలవారీగా చెప్పవచ్చు. ఫలితం అతని పిల్లలకు కూడా ముఖ్యం కావచ్చు కాబట్టి, కొడుకు పెళ్లి చేసుకునే ముందు లేదా కుటుంబాన్ని ప్లాన్ చేసుకునే ముందు పూర్తి విషయం చెప్పాలని చాలామంది తల్లిదండ్రులు ఎంచుకుంటారు. లించ్ సిండ్రోమ్లో పేగు స్క్రీనింగ్ యుక్తవయసులోనే మొదలవుతుంది, కాబట్టి అక్కడ ముందుగా మాట్లాడటం సహాయపడుతుంది.
పూర్తిగా సరైన క్షణం అంటూ అరుదుగానే వస్తుంది. అసలు మాట్లాడకపోవడం కంటే, సరిగ్గా లేని సమయంలో అయినా ప్రశాంతంగా, నిజాయితీగా మాట్లాడటం మేలు.ఏమి చెప్పాలి
మీ కొడుకులు నిజంగా వినాల్సింది ఏమిటి?
మీరు జెనెటిక్స్ మొత్తం వివరించాల్సిన అవసరం లేదు. నాలుగు స్పష్టమైన విషయాలు చాలు. మిగతాది కౌన్సెలర్ వివరిస్తారు.
ఏమి కనుగొన్నారు
జన్యువు పేరు, కుటుంబంలో ఎవరిలో అది ఉంది, అది తల్లిదండ్రుల నుంచి కొడుకుకు గానీ కూతురికి గానీ వెళ్లవచ్చు అనే విషయం.
దగ్గర సిద్ధంగా ఉంచుకోండి
- జెనెటిక్ రిపోర్ట్ కాపీ
- ఖచ్చితమైన వేరియంట్ పేరు
- కుటుంబ లేఖ (family letter), ఇచ్చి ఉంటే
దాని అర్థం ఏమిటి
అతనిలో అది ఉండే అవకాశం 2 లో 1. ఉంటే, కొన్ని రకాల క్యాన్సర్ల రిస్క్ అతనికి పెరుగుతుంది. రిస్క్ పెరగడం అంటే క్యాన్సర్ నిర్ధారణ కాదు. చాలామంది క్యారియర్లకు క్యాన్సర్ ఎప్పటికీ రాదు.
అతను ఏమి చేయవచ్చు
రక్త నమూనాతో ఖచ్చితంగా ఆ కుటుంబ లోపం కోసమే అతను టెస్ట్ చేయించుకోవచ్చు. అతనిలో అది ఉంటే, ముందుగానే PSA టెస్టులు, ఇతర స్క్రీనింగ్ ప్లాన్ చేసుకోవచ్చు. లేకపోతే, ఈ లోపం గురించి ఇక ఆందోళన పడాల్సిన అవసరం లేదు.
నిర్ణయం అతనిదే
అతను ఇప్పుడు టెస్ట్ చేయించుకోవచ్చు, తర్వాత చేయించుకోవచ్చు, లేదా అసలు చేయించుకోకపోవచ్చు. ముందుగా కౌన్సెలర్తో గానీ, తన భార్యతో గానీ మాట్లాడాలనుకోవచ్చు. దాన్ని గౌరవించడమే ఈ సంభాషణను తెరిచి ఉంచుతుంది.
ప్రతి కొడుకుకూ, ప్రతి కూతురికీ విడివిడిగా 2 లో 1 అవకాశం ఉంటుంది.ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఆచరణలో
ఈ మాట ఎలా మొదలుపెట్టాలి?
ముందు మీ కౌన్సెలర్తో మాట్లాడండి
ఈ ఫలితం మీ కొడుకులకు ఖచ్చితంగా ఏమి అర్థమో అడగండి. వారి కోసం ఒక కుటుంబ లేఖ రాసి ఇవ్వగలరా అని కూడా అడగండి. ఇంట్లో తెలుగులో మాట్లాడటం సులువైతే, తెలుగులో కౌన్సెలింగ్ ఏర్పాటు చేయవచ్చు.
సరైన వాతావరణం ఎంచుకోండి
ఇతర బంధువులు లేని, ప్రశాంతమైన సమయం అన్నిటికంటే బాగా పనిచేస్తుంది. విదేశాల్లో గానీ, వేరే ఊరిలో గానీ ఉండే కొడుకులకు వీడియో కాల్లో చెప్పి, తర్వాత రిపోర్ట్ పంపవచ్చు.
సూటిగా చెప్పండి
ముందు అసలు విషయం, తర్వాత దాని అర్థం, ఆ తర్వాత అతను ఏమి చేయవచ్చో చెప్పండి. క్లుప్తంగా ఉంచండి. ప్రశ్నలకు చోటు ఇవ్వండి, ప్రతి ప్రశ్నకు అప్పటికప్పుడే సమాధానం చెప్పాలని ప్రయత్నించకండి.
రాతపూర్వకంగా ఏదైనా ఇవ్వండి
కుటుంబ లేఖను, రిపోర్ట్ కాపీని అతనికి ఇవ్వండి. కౌన్సెలర్ దగ్గరకు అతను తీసుకెళ్లేది అదే. దాని వల్ల అతనికి ఇంకా పెద్దదైన, ఎక్కువ ఖర్చుతో కూడిన టెస్ట్ తప్పుతుంది.
మళ్లీ ఆ విషయానికి రండి
చాలామందికి సమయం కావాలి. కొన్ని వారాల తర్వాత, ఎలాంటి ఒత్తిడి లేకుండా మళ్లీ పలకరించండి. టెస్ట్ చేయించుకునే అవకాశం ఎప్పుడూ ఉంటుందని అతనికి తెలియజేయండి.
మాటల్లో వచ్చే పదాలు
మీ కొడుకులు అడిగే పదాలకు సులువైన అర్థం ఏమిటి?
- క్యారియర్ (Carrier)
- కుటుంబ లోపం ఉన్నా, క్యాన్సర్ లేని వ్యక్తి. క్యారియర్ రోగి కాదు.
- ముందే తెలుసుకునే టెస్ట్ (Predictive test)
- ఆరోగ్యంగా ఉన్న వ్యక్తికి, కుటుంబంలో ఇప్పటికే తెలిసిన లోపం అతనిలో ఉందో లేదో తెలుసుకోవడానికి చేసే టెస్ట్.
- కుటుంబ లేఖ (Family letter)
- లోపం పేరును రాసి కౌన్సెలర్ ఇచ్చే చిన్న లేఖ. బంధువులు దాన్ని తమ సొంత డాక్టర్ దగ్గరకు తీసుకెళ్లవచ్చు.
- క్యాస్కేడ్ టెస్టింగ్ (Cascade testing)
- కుటుంబంలో ఒకరికి లోపం కనిపించిన తర్వాత, బంధువులకు ఒక్కో అడుగుగా టెస్ట్ చేయడం.
- PSA
- ప్రోస్టేట్ తయారుచేసే ఒక ప్రోటీన్ కోసం చేసే రక్త పరీక్ష. ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్ను ముందుగానే పట్టుకోవడానికి దీన్ని వాడతారు.
- తెలుసుకోకుండా ఉండే హక్కు (The right not to know)
- ప్రతి పెద్దవారూ టెస్ట్ చేయించుకోకూడదని ఎంచుకోవచ్చు. ఆ నిర్ణయాన్ని గౌరవించాలి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
పక్కపక్కన పెడితే
కొడుకులు తరచుగా ఏమంటారు, మీరు ఏమి జవాబు చెప్పవచ్చు?
సాధారణ నమ్మకాలు
తల్లిదండ్రులు తరచుగా అనే నాలుగు మాటలు, అసలు నిజం ఏమిటి?
పెద్దయ్యాకే రిస్క్ పెంచే లోపాలకు, పిల్లలకు టెస్ట్ చేస్తే వారు చేసే పనుల్లో ఏమీ మారదు, ఆందోళన మాత్రం పెరుగుతుంది. వారు పెద్దవాళ్లై తామే నిర్ణయించుకోగలిగే వరకు ఆగాలని చాలా గైడ్లైన్స్ సూచిస్తాయి.
మౌనం వారిని ఒక కష్టమైన సంభాషణ నుంచి కాపాడుతుంది, లోపం నుంచి కాదు. తెలిసిన కొడుకు ముందుగానే చెకప్లు చేయించుకోవచ్చు. తెలియని కొడుకుకు, తనకే క్యాన్సర్ నిర్ధారణ అయినప్పుడు మాత్రమే ఈ విషయం తెలియవచ్చు.
ప్రతి బిడ్డకూ వారసత్వం విడివిడిగా వస్తుంది. పెద్దవాడి ఫలితం అతని తమ్ముళ్ల గురించి గానీ, చెల్లెళ్ల గురించి గానీ ఏమీ చెప్పదు. అందుకే ప్రతి ఒక్కరికీ నేరుగా చెప్పాలి.
ఒక కొడుకుకు వచ్చిన నెగటివ్ ఫలితం మిగతావారి అవకాశాన్ని మార్చదు. ప్రతి ఒక్కరూ తాము టెస్ట్ చేయించుకునే వరకు, వారిలో అది ఉండే అవకాశం 2 లో 1 గానే ఉంటుంది.
మీతో సూటిగా
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీ కొడుకుల్లో ఎవరిలోనైనా ఆ లోపం ఉందో లేదో ఈ పేజీ చెప్పలేదు. అది టెస్ట్ మాత్రమే చెప్పగలదు. మీ కుటుంబం ఎలా స్పందిస్తుందో కూడా ఇది చెప్పలేదు. ప్రతి కుటుంబం వేరు. మీ కుటుంబాన్ని తెలిసిన కౌన్సెలర్, ఏ మాటలు వాడాలో, ఎప్పుడు చెప్పాలో ప్లాన్ చేసుకోవడంలో మీకు సహాయం చేయగలరు.
ఇది రిపోర్ట్కు అర్థం చెప్పలేదు
మీ కొడుకులకు ఇచ్చే సలహా ఖచ్చితంగా ఏ జన్యువు, ఏ వేరియంట్ అనే దాని మీద, ఆ లోపం తల్లిదండ్రుల్లో ఎవరిలో ఉంది అనే దాని మీద ఆధారపడుతుంది. మీ రిపోర్ట్లోని ఆ ప్రత్యేక వేరియంట్ వారికి ఏమి అర్థమో అనేది, ఆ టెస్ట్ చేయించిన కౌన్సెలర్ను అడగాల్సిన ప్రశ్న. మగవారికి స్క్రీనింగ్ ప్లాన్లు ఒక్కో జన్యువుకు ఒక్కోలా ఉంటాయి. వాటి గురించి క్యారియర్లకు PSA టెస్టులు పేజీలో చదవవచ్చు.
ఇది ఎవరికి వర్తించదు?
లోపం కేవలం కణితి నమూనాలో (tumour sample) మాత్రమే కనిపించి, రక్త పరీక్షలో కనిపించకపోతే, అది వారసత్వంగా వచ్చినది కాదు. అది మీ కొడుకులకు వెళ్లడం సాధ్యం కాదు. మీ కుటుంబంలో కేవలం ఒక పెద్ద వయసు బంధువుకు ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్ వచ్చి, ఎలాంటి జన్యు లోపం కనిపించకపోతే, మీ కొడుకులు ప్రత్యేకంగా టెస్ట్ చేయించుకోవాల్సింది సాధారణంగా ఏమీ ఉండదు. అయినా మామూలు PSA టెస్టులు ఎప్పుడు మొదలుపెట్టాలో వారి డాక్టర్ వారితో చర్చించవచ్చు.
మీ ఫలితం రక్తం నుంచి వచ్చిందా, కణితి నుంచి వచ్చిందా అని సందేహం ఉంటే, రిపోర్ట్ చూడండి లేదా మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి.తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
కొడుకులకు చెప్పడం గురించి సాధారణ ప్రశ్నలు
నా కొడుకుకు టెస్ట్ చేయించాలంటే అతనికి ఎంత వయసు ఉండాలి?
BRCA కి, ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్తో ముడిపడిన చాలా లోపాలకు, అతను పెద్దవాడై తన సొంత సమ్మతి (కన్సెంట్) ఇవ్వగలిగే వరకు టెస్టింగ్ ఆగుతుంది. గరిష్ఠ వయసు అంటూ ఏదీ లేదు. పెళ్లి గురించి, పిల్లల గురించి, లేదా స్క్రీనింగ్ మొదలుపెట్టడం గురించి ఆలోచిస్తున్నప్పుడు టెస్ట్ చేయించుకోవాలని చాలామంది మగవారు ఎంచుకుంటారు.
నా కొడుకు విదేశాల్లో ఉంటాడు. అతను టెస్ట్ ఎలా చేయించుకోవచ్చు?
అతను ఉంటున్న చోటే టెస్ట్ చేయించుకోవచ్చు. జెనెటిక్ రిపోర్ట్ కాపీని, కుటుంబ లేఖను అతనికి పంపండి. అప్పుడు అతని సొంత డాక్టర్ గానీ కౌన్సెలర్ గానీ ఆ ఖచ్చితమైన వేరియంట్ కోసం టెస్ట్ రాయగలరు. దీని కోసం అతను ఇంటికి ప్రయాణం చేసి రావాల్సిన అవసరం లేదు.
నా కూతుళ్లకు కూడా చెప్పాలా?
అవును. కూతుళ్లకు కూడా సరిగ్గా అదే 2 లో 1 అవకాశం ఉంటుంది. BRCA లోపాల విషయంలో, బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్, అండాశయ క్యాన్సర్ రిస్క్లే చాలాసార్లు ఆ ఫలితంలో వారికి అత్యంత ముఖ్యమైన భాగం. కొడుకులకు, కూతుళ్లకు విడివిడిగా చెప్పడం కంటే అందరికీ కలిపి చెప్పడం చాలాసార్లు సులువు.
మా కుటుంబం దీన్ని రహస్యంగా ఉంచాలనుకుంటోంది. నేను ఏమి చేయాలి?
ఇది చాలా కుటుంబాల్లో జరుగుతుంది, చాలాసార్లు పెళ్లిళ్ల గురించిన ఆందోళనల వల్ల. కుటుంబం బయట ఈ విషయాన్ని గోప్యంగా ఉంచుతూనే, ఎవరి ఆరోగ్యం మీద దీని ప్రభావం ఉందో వారికి చెప్పవచ్చు. ఈ రెండూ ఎలా చేయాలో కనుక్కోవడంలో కౌన్సెలర్ మీకు సహాయం చేయగలరు.
నా కొడుకు నా మీద కోపం తెచ్చుకుంటే?
మొదట కోపం రావడం సహజం, అది సాధారణంగా తగ్గిపోతుంది. తాము పిల్లలకు అందించే జన్యువులను ఎవరూ ఎంచుకోరు. మీరు అతనికి ఇస్తున్న సమాచారం అతన్ని కాపాడగలదు. ఆ ఉద్రిక్తత కొనసాగితే, కౌన్సెలర్ అతన్ని విడిగా కలవగలరు.
నా కొడుకు తనకు కాబోయే భార్య కుటుంబానికి ఈ విషయం చెప్పాలా?
చెప్పాలని చట్టపరమైన బాధ్యత ఏదీ లేదు, అది అతని నిర్ణయం. ఫలితం తమ పిల్లలకు ముఖ్యం కావచ్చు కాబట్టి, పెళ్లికి ముందే కాబోయే జీవిత భాగస్వామికి చెప్పాలని చాలామంది ఎంచుకుంటారు. ఏమి చెప్పాలో ఆలోచించుకోవడంలో కౌన్సెలర్ అతనికి సహాయం చేయగలరు.
నా కొడుకు అసలు తెలుసుకోవాలనుకోకపోతే?
అది అతని హక్కు. ఒకవేళ తర్వాత అతని మనసు మారితే, రిపోర్ట్, కుటుంబ లేఖ ఎక్కడ ఉంచారో అతనికి తెలిసేలా చూడండి. టెస్ట్ చేయించుకోకపోయినా, కుటుంబ చరిత్ర గురించి అతను తన సొంత డాక్టర్కు చెప్పవచ్చు. దాని వల్ల చెకప్లు ఎప్పుడు మొదలవుతాయో మారవచ్చు. దీని గురించి బంధువు తెలుసుకోవాలనుకోనప్పుడు పేజీలో ఎక్కువగా చదవవచ్చు.
నా కొడుకులకు ఈ టెస్ట్ ఖరీదుగా ఉంటుందా?
కుటుంబంలో ఇప్పటికే తెలిసిన లోపం కోసం చేసే టెస్ట్, మొదటిసారి చేసిన టెస్ట్ కంటే సాధారణంగా సులువుగా, తక్కువ ఖర్చుతో ఉంటుంది. అందులో ఏమేమి ఉంటాయో అడగడానికి CION హెల్ప్లైన్కు ఫోన్ చేయండి. ప్రక్రియ ఎలా ఉంటుందో, ఏమి తీసుకురావాలో ఎవరో ఒకరు మీకు వివరిస్తారు.
CION ఆంకాలజిస్టులను కలవండి. మీ కుటుంబ చరిత్ర లేదా జెనెటిక్ రిపోర్ట్ను వారి దగ్గరకు తీసుకురండి.
కుటుంబంలో క్యాన్సర్ ఎక్కువగా కనిపించినవారిని మా మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు చూస్తారు, అవసరమైన చోట జెనెటిక్ కౌన్సెలింగ్, టెస్టింగ్ ఏర్పాటు చేస్తారు, ఆ తర్వాతి తనిఖీలను ప్లాన్ చేస్తారు.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Genetics of Prostate Cancer (PDQ) - Health Professional Version
- National Cancer Institute — BRCA Gene Changes: Cancer Risk and Genetic Testing
- NHS — Genetic and genomic testing
- MedlinePlus Genetics — Prostate cancer
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
మీ కొడుకులకు ఎలా చెప్పాలో తెలియడం లేదా?
ఏ మాటలు వాడాలో ప్లాన్ చేసుకోవడంలో, కుటుంబ లేఖ రాయడంలో, మీ కొడుకులు కోరుకుంటే వారితో నేరుగా మాట్లాడడంలో జెనెటిక్ కౌన్సెలర్ సహాయం చేయగలరు. అన్ని CION కేంద్రాలకూ ఒకే హెల్ప్లైన్.