CDK4/6 ఇన్హిబిటర్ పనిచేయకపోతే తర్వాత ఏ చికిత్స ఉంటుంది?

హార్మోన్ రిసెప్టర్ పాజిటివ్, HER2-నెగటివ్ వ్యాపించిన (metastatic) బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ ఉన్నవారికి మొదటి దశ చికిత్స (first-line) సాధారణంగా హార్మోన్ థెరపీతో పాటు ఒక CDK4/6 ఇన్హిబిటర్ — రైబోసిక్లిబ్ (Ribociclib), పాల్బోసిక్లిబ్ (Palbociclib), లేదా అబెమాసిక్లిబ్ (Abemaciclib) లాంటిది. ఈ చికిత్సలో ఉండగానే క్యాన్సర్ పెరుగుతోందని స్కాన్‌లు చూపిస్తే, తర్వాత చాలా మార్గాలు ఉన్నాయి. ఏది ఎంచుకోవాలనేది ఎక్కువగా టెస్ట్ ఫలితాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

కొత్త బయాప్సీ ద్వారా గానీ, లిక్విడ్ బయాప్సీ అనే బ్లడ్ టెస్ట్ ద్వారా గానీ క్యాన్సర్ జన్యు పరీక్ష చేయించమని డాక్టర్లు సాధారణంగా సూచిస్తారు. ESR1, PIK3CA, AKT1, PTEN లాంటి జన్యువుల్లో మార్పుల కోసం, వారసత్వంగా వచ్చే BRCA జన్యువుల కోసం ఇందులో చూస్తారు. ప్రతి ఫలితం ఒక నిర్దిష్ట చికిత్స వైపు దారి చూపవచ్చు.

స్థూలంగా చెప్పాలంటే ఈ మార్గాలు ఉంటాయి: ఫుల్వెస్ట్రాంట్ (Fulvestrant) లాంటి వేరే హార్మోన్ థెరపీకి మారడం; ESR1 మ్యుటేషన్ ఉన్న క్యాన్సర్లకు ఎలాసెస్ట్రాంట్ (Elacestrant) లాంటి నోటి ద్వారా వేసుకునే SERD (oral SERD); PIK3CA, AKT1, లేదా PTEN మార్పులు ఉన్నప్పుడు ఆల్పెలిసిబ్ (Alpelisib) లేదా కాపివాసెర్టిబ్ (Capivasertib) లాంటి టార్గెటెడ్ టాబ్లెట్‌తో కలిపి హార్మోన్ థెరపీ; ఎక్సెమెస్టేన్ (Exemestane)తో కలిపి ఎవెరోలిమస్ (Everolimus); వారసత్వ BRCA మ్యుటేషన్ ఉన్నవారికి ఒలాపారిబ్ (Olaparib) లేదా టలాజోపారిబ్ (Talazoparib) లాంటి PARP ఇన్హిబిటర్లు. హార్మోన్ చికిత్సలు ఇక పనిచేయనప్పుడు కీమోథెరపీ, లేదా యాంటీబాడీ-డ్రగ్ కాంజుగేట్లు — HER2-low క్యాన్సర్‌కు ట్రాస్టుజుమాబ్ డెరక్స్‌టెకాన్ (Trastuzumab deruxtecan), లేదా సాసిటుజుమాబ్ గోవిటెకాన్ (Sacituzumab govitecan). CDK4/6 ఇన్హిబిటర్‌నే వేరే హార్మోన్ మందుతో కలిపి కొనసాగించడంపై కూడా అధ్యయనాలు జరుగుతున్నాయి.

క్యాన్సర్ ఎంత వేగంగా పెరుగుతోందనేది ముఖ్యం

CDK4/6 ఇన్హిబిటర్ వాడుతుండగానే తక్కువ కాలంలో క్యాన్సర్ పెరిగినా, అవయవాలపై ఒత్తిడి ఉన్నా, కీమోథెరపీ లేదా యాంటీబాడీ-డ్రగ్ కాంజుగేట్‌ను ముందుగానే ఎంచుకోవచ్చు.

టెస్టింగ్ కీలకమైన అడుగు

జన్యు పరీక్షల ఫలితాలు రావడానికి కొన్ని వారాలు పట్టవచ్చు. అందుకే క్యాన్సర్ పెరుగుతోందన్న మొదటి సంకేతం కనిపించగానే టెస్టింగ్ చేయాలా అని ముందుగానే అడగండి.

అన్ని మందులూ అందుబాటులో ఉండవు

ఇక్కడ ప్రస్తావించిన ప్రతి మందుకూ ప్రతి దేశంలో అనుమతి ఉండకపోవచ్చు, అందుబాటు ధరలో ఉండకపోవచ్చు, సులువుగా దొరకకపోవచ్చు. మీకు వాస్తవంగా ఏవి సాధ్యమో మీ ఆంకాలజిస్ట్ వివరించగలరు.

దేని కోసం గమనించాలో తెలిస్తే, చికిత్సను సురక్షితంగా కొనసాగించడం సులువవుతుంది.

రక్తంలో చక్కెర పెరగడం

PI3K మార్గంపై పనిచేసే మందులు రక్తంలో చక్కెరను పెంచవచ్చు, కొన్నిసార్లు మొదటి కొన్ని వారాల్లోనే. చికిత్సకు ముందు, చికిత్స సమయంలో షుగర్ చెక్ చేస్తారు. ఆహారంలో మార్పులు లేదా డయాబెటిస్ మందులు అవసరం కావచ్చు. విపరీతమైన దాహం, తరచుగా మూత్రం రావడం ఉంటే బృందానికి చెప్పండి.

దద్దుర్లు, విరేచనాలు

టార్గెటెడ్ టాబ్లెట్‌లతో దద్దుర్లు, విరేచనాలు సాధారణం. త్వరగా చికిత్స తీసుకోవడం, కొన్నిసార్లు ముందు జాగ్రత్తగా ఇచ్చే మందులు సహాయపడతాయి.

నోటి పుండ్లు

ఎవెరోలిమస్ వాడేటప్పుడు నోటి పుండ్లు తగ్గించడానికి మొదటి నుంచే స్టెరాయిడ్ మౌత్‌వాష్ తరచుగా ఇస్తారు.

వికారం, బ్లడ్ కౌంట్లు

యాంటీబాడీ-డ్రగ్ కాంజుగేట్లు, PARP ఇన్హిబిటర్లు వికారం, బ్లడ్ కౌంట్లు తగ్గడం కలిగించవచ్చు. వాంతులు తగ్గించే మందులు, క్రమం తప్పని బ్లడ్ టెస్ట్‌లు సహాయపడతాయి.

ఊపిరితిత్తుల లక్షణాలు

కొత్తగా దగ్గు లేదా ఆయాసం వస్తే వెంటనే చెప్పండి, ముఖ్యంగా ఎవెరోలిమస్ లేదా ట్రాస్టుజుమాబ్ డెరక్స్‌టెకాన్ వాడుతుంటే.

క్యాన్సర్ పెరిగిన తర్వాత చేసే జన్యు పరీక్షలు క్లిష్టంగా అనిపించవచ్చు. అడుగులు తెలిస్తే ముందుగా ప్లాన్ చేసుకోవచ్చు, తర్వాతి చికిత్స మొదలుపెట్టడంలో ఆలస్యం తప్పించుకోవచ్చు.

నమూనాను ఎంచుకోవడం

లిక్విడ్ బయాప్సీ కోసం రక్త నమూనా తీయడం త్వరగా అయిపోతుంది. హార్మోన్ థెరపీ సమయంలో వచ్చే ESR1 మార్పులను కనిపెట్టడంలో ఇది ప్రత్యేకంగా బాగా పనిచేస్తుంది. కణజాల బయాప్సీ రిసెప్టర్ల గురించి, HER2-low స్థితి గురించి ఎక్కువ సమాచారం ఇస్తుంది. చాలామందికి రెండూ చేస్తారు.

బ్లడ్ టెస్ట్ ఎప్పుడు చేయాలి

క్యాన్సర్ పెరుగుతున్నప్పుడు, తర్వాతి చికిత్స మొదలుపెట్టే ముందు చేస్తే లిక్విడ్ బయాప్సీ అత్యంత ఉపయోగకరం. ఎందుకంటే ఆ సమయంలో రక్తంలో క్యాన్సర్ DNA స్థాయిలు ఎక్కువగా ఉంటాయి.

ఫలితాల కోసం ఎదురుచూపు

ఫలితాలు రావడానికి సాధారణంగా కొన్ని వారాలు పడుతుంది. క్యాన్సర్ వేగంగా పెరుగుతుంటే, ఫలితాల కోసం ఎదురుచూస్తూనే మీ బృందం ఒక చికిత్స మొదలుపెట్టి, తర్వాత సర్దుబాటు చేయవచ్చు.

వారసత్వ జన్యు పరీక్ష

వారసత్వ BRCA, సంబంధిత జన్యువుల కోసం కౌన్సెలింగ్‌తో కలిపి వేరే బ్లడ్ టెస్ట్ సూచించవచ్చు. ఎందుకంటే ఆ ఫలితాలు మీ బంధువులకు కూడా ముఖ్యం కావచ్చు.

రిపోర్ట్‌ను అర్థం చేసుకోవడం

రిపోర్ట్‌లో కనిపించిన జన్యు మార్పుల జాబితా, కొన్నిసార్లు వాటికి సంబంధించిన మందులు ఉంటాయి. వీటిలో ఏవి ముఖ్యమో, ఏవి చికిత్స నిర్ణయాలకు ఉపయోగపడవో మీ ఆంకాలజిస్ట్ వివరిస్తారు.