స్కాన్ల వివరణ
ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో PET-CT స్కాన్ మీకు నిజంగా అవసరమా?
సాధారణంగా అవసరం లేదు. తొలి దశ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో PET-CT మామూలు స్టేజింగ్లో భాగం కాదు. క్యాన్సర్ స్థానికంగా పెద్దదిగా పెరిగినప్పుడు, ఇతర స్కాన్లు ఒక ప్రశ్నను తేల్చలేనప్పుడు, లేదా క్యాన్సర్ తిరిగి వచ్చిందేమో అనే అనుమానం ఉన్నప్పుడు దీన్ని వాడతారు. ఈ స్కాన్ అసలు ఏమి చూపిస్తుంది, ఎప్పుడు నిజంగా సహాయపడుతుంది, కేవలం భరోసా కోసం సొంతంగా చేయిస్తే ఎందుకు ఎదురుదెబ్బ తగులుతుంది అనేది ఈ పేజీ వివరిస్తుంది.
ఈ పేజీలో
- ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్కు PET-CT అవసరమా?
- PET-CT రిపోర్ట్లో కనిపించే పదాల అర్థం ఏమిటి?
- PET-CT నిజంగా ఉపయోగపడే పరిస్థితులు ఏవి?
- PET-CT, మామూలు స్టేజింగ్ స్కాన్ల మధ్య తేడా ఏమిటి?
- సొంతంగా డబ్బు కట్టి PET-CT చేయిస్తే ఎందుకు తరచుగా ఎదురుదెబ్బ తగులుతుంది?
- PET-CT గురించి కుటుంబాలు నమ్మేవి, అసలు నిజం
- బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో PET-CT గురించి అడిగే ప్రశ్నలు
సూటిగా సమాధానం
ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్కు PET-CT అవసరమా?
సాధారణంగా అవసరం లేదు. తొలి దశ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో PET-CT మామూలు స్టేజింగ్ (క్యాన్సర్ ఎంతవరకు ఉందో తెలుసుకునే పరీక్షలు) లో భాగం కాదు. కొన్ని ఎంపిక చేసిన పరిస్థితుల్లోనే దీన్ని వాడతారు — ఎక్కువగా క్యాన్సర్ స్థానికంగా పెద్దదిగా పెరిగినప్పుడు (locally advanced), ఇతర స్కాన్లు ఒక ప్రశ్నకు సమాధానం ఇవ్వలేకపోయినప్పుడు, లేదా ప్లాన్ ఖరారు చేసే ముందు ఏదైనా ఫైండింగ్ను స్పష్టం చేసుకోవాల్సినప్పుడు.
PET-CT అసలు ఏమి చూపిస్తుంది?
శరీరంలో ఏ భాగాలు చక్కెరను అసాధారణంగా వేగంగా వాడుతున్నాయో అది చూపిస్తుంది. దానిలోని CT భాగం ఆ ప్రాంతాలు సరిగ్గా ఎక్కడ ఉన్నాయో చూపిస్తుంది. క్యాన్సర్ తరచుగా చక్కెరను వేగంగా వాడుతుంది, అందుకే స్కాన్లో వెలుగుతుంది. కానీ ఇన్ఫెక్షన్లు, మానుతున్న గాయాలు, వాపు ఉన్న కీళ్లు, పని చేసిన కండరాలు కూడా అలాగే వెలుగుతాయి.
ఎర్లీ స్టేజ్లో ఇది ఎందుకు ముఖ్యం?
క్యాన్సర్ నిజంగా వ్యాపించి ఉండే అవకాశం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు, స్కాన్లో వెలిగేవాటిలో చాలావరకు క్యాన్సర్ కాదు. అప్పుడు మీరు హానిలేని ఫైండింగ్లను పరిశీలిస్తూ ఉండాల్సి వస్తుంది — అంటే మరిన్ని స్కాన్లు, కొన్నిసార్లు నీడిల్ టెస్ట్, వారాల తరబడి భయం. దీన్ని మామూలుగా వాడకపోవడానికి అసలు కారణం ఇదే, ఖర్చు కాదు.
PET-CT స్క్రీనింగ్ టెస్ట్ కాదు, క్యాన్సర్ లేదని ఖచ్చితంగా చెప్పలేదు. కొన్ని క్యాన్సర్లు చక్కెరను నెమ్మదిగా వాడతాయి, అవి స్కాన్లో నిశ్శబ్దంగా ఉండిపోతాయి.రిపోర్ట్లో
PET-CT రిపోర్ట్లో కనిపించే పదాల అర్థం ఏమిటి?
- FDG avid
- ఆ ప్రాంతం రేడియోధార్మిక చక్కెరను వేగంగా తీసుకుంటోంది అని అర్థం. అంటే అది చురుకుగా ఉంది, తప్పనిసరిగా క్యాన్సర్ అని కాదు.
- SUV
- ఒక ప్రాంతం ఎంత ప్రకాశవంతంగా వెలుగుతోందో చెప్పే సంఖ్య. ఒక స్కాన్ను తర్వాతి స్కాన్తో పోల్చడానికి ఇది ఉపయోగం. దానినొక్కదాన్నే చూసి అతిగా అర్థం చేసుకోవడం సులువు.
- సహజంగా కనిపించే వెలుగు (physiological uptake)
- ఎప్పుడూ చక్కెర వాడే అవయవాల్లో — మెదడు, గుండె, కిడ్నీలు, మూత్రాశయం — కనిపించే మామూలు వెలుగు. ఇది ఊహించినదే, ఫైండింగ్ కాదు.
- ఖచ్చితంగా చెప్పలేనిది (indeterminate)
- అది ఏమిటో రేడియాలజిస్ట్ చెప్పలేకపోతున్నారు. ఇది హెచ్చరిక కాదు, నిజాయితీగా రాసిన రిపోర్ట్. సాధారణంగా కొంతకాలం తర్వాత మళ్లీ చూడటానికి దారి తీస్తుంది.
- క్లినికల్గా సరిపోల్చండి (correlate clinically)
- మీ పరీక్ష, మీ చరిత్రతో కలిపి ఈ ఫైండింగ్ను చదవమని మీ ఆంకాలజిస్ట్కు చేసిన అభ్యర్థన. ఇది మీకు ఉద్దేశించినది కాదు.
- స్థానికంగా పెరిగిన క్యాన్సర్ (locally advanced)
- క్యాన్సర్ పెద్దగా ఉండటం, లేదా దగ్గరి కణజాలంలోకి గానీ చాలా గ్రంథుల్లోకి గానీ వ్యాపించడం — కానీ దూరపు అవయవాలకు చేరకపోవడం. PET-CT ఎక్కువగా వాడేది ఇక్కడే.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఎప్పుడు వాడతారు
PET-CT నిజంగా ఉపయోగపడే పరిస్థితులు ఏవి?
ఇవి నిజమైన కారణాలు. వీటిలో ఏదీ మీకు వర్తించకపోతే, అందుకే మీకు PET-CT సూచించలేదు.
స్థానికంగా పెరిగిన క్యాన్సర్
పెద్ద క్యాన్సర్, చర్మం లేదా ఛాతీ గోడ వరకు చేరడం, లేదా చాలా గ్రంథుల్లో క్యాన్సర్ ఉండటం. ఇలాంటప్పుడు నిజంగా వ్యాపించి ఉండే అవకాశం ఎక్కువ, కాబట్టి ఒకే స్కాన్లో అన్నీ చూడటం విలువైనది.
ఇతర స్కాన్లు ఒకదానికొకటి పొంతన లేనప్పుడు
CT లో ఏదో అస్పష్టంగా కనిపించి, బోన్ స్కాన్ ఏదీ స్పష్టంగా చెప్పనప్పుడు, ఇంకా మూడు అపాయింట్మెంట్ల బదులు ఒకే PET-CT కొన్నిసార్లు విషయాన్ని తేల్చగలదు.
ఇది ఇతర స్కాన్ల స్థానంలో వస్తుందా, లేక వాటికి అదనంగానా అని అడగండి.క్యాన్సర్ తిరిగి వచ్చిందేమో అనే అనుమానం
క్యాన్సర్ తిరిగి వచ్చి ఉండవచ్చు (recurrence), కానీ అది ఎక్కడ ఉందో, ఒకటి కంటే ఎక్కువ చోట్ల ఉందో ఇతర ఇమేజింగ్ స్పష్టంగా చెప్పలేనప్పుడు.
కొన్ని సందర్భాల్లో పెద్ద సర్జరీకి ముందు
పెద్ద ఆపరేషన్ ప్లాన్ చేసినప్పుడు, ఊహించని వ్యాప్తి బయటపడితే ఆ ప్లాన్ పూర్తిగా మారిపోతుంది అనే సందర్భాల్లో. ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో మీ సర్జన్ చెబుతారు.
వీటికి వాడరు
- చిన్న క్యాన్సర్ మామూలు స్టేజింగ్కు
- చికిత్స అయిపోయాక భరోసా కోసం
- లక్షణాలు లేనివారికి ప్రతి సంవత్సరం చెకప్గా
పక్కపక్కన
PET-CT, మామూలు స్టేజింగ్ స్కాన్ల మధ్య తేడా ఏమిటి?
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
మీతో నిజాయితీగా
సొంతంగా డబ్బు కట్టి PET-CT చేయిస్తే ఎందుకు తరచుగా ఎదురుదెబ్బ తగులుతుంది?
ఎక్కువ సమాచారం వల్ల నష్టం ఏముంది అనుకుని కుటుంబాలు తరచుగా తామే PET-CT ఏర్పాటు చేస్తాయి. ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో అది చాలాసార్లు నష్టమే చేస్తుంది. డబ్బు ఖర్చు పెట్టే ముందు అది ఎలాగో అర్థం చేసుకోవడం మంచిది.
సాధారణంగా ఏమి జరుగుతుంది?
స్కాన్లో ఏదో కనిపిస్తుంది. మెడలో కొంచెం వెలిగే గ్రంథి, పేగులో ఒక ప్రాంతం, ఊపిరితిత్తిలో ఒక మచ్చ. వీటిలో దాదాపు అన్నీ హానిలేనివే. కానీ ఇప్పుడు ప్రతి దానికీ వివరణ కావాలి — తరచుగా మూడు నెలల తర్వాత ఇంకో స్కాన్, అప్పుడప్పుడు నీడిల్ టెస్ట్. మీ చికిత్స మారదు, మీ ఆందోళన మాత్రం పెరుగుతుంది.
మీరు కోరుకునే భరోసాను అది ఇవ్వలేదు
PET-CT క్లియర్గా వచ్చినా, శరీరంలో ఎక్కడా క్యాన్సర్ లేదని అర్థం కాదు. నెమ్మదిగా పెరిగే క్యాన్సర్లు ఈ స్కాన్లో మామూలుగానే కనిపించవచ్చు. కాబట్టి ప్రజలు దేని కోసం దీన్ని కొంటారో — ఖచ్చితమైన నిశ్చింత — సరిగ్గా అదే ఈ స్కాన్ ఇవ్వలేదు.
అయినా ఎప్పుడు గట్టిగా అడగాలి?
ఇంకా వివరణ దొరకని లక్షణం మీకు ఉంటే, లేదా స్టేజ్ గురించి మీ ఆంకాలజిస్ట్కే సందేహం ఉండి PET-CT దాన్ని తేల్చగలిగితే, నేరుగా అడగండి. సమాధానం దొరకని ఒక నిర్దిష్టమైన ప్రశ్న మంచి కారణం. "అన్నీ క్షుణ్ణంగా చూద్దాం" అనే సాధారణ కోరిక మాత్రం కారణం కాదు.
సాధారణంగా నమ్మేవి
PET-CT గురించి కుటుంబాలు నమ్మేవి, అసలు నిజం
చక్కెరను వేగంగా వాడే, ఒక నిర్దిష్ట సైజు కంటే పెద్దగా ఉండే ప్రాంతాలను అది పట్టుకుంటుంది. చిన్న చిన్న క్యాన్సర్ ముద్దలు, నెమ్మదిగా పెరిగే క్యాన్సర్లు పూర్తిగా మిస్ కావచ్చు. నిర్దిష్టమైన ప్రశ్నలకు ఇది మంచి టెస్ట్, సాధారణ భరోసాకు మాత్రం సరైన టెస్ట్ కాదు.
ఇన్ఫెక్షన్లు, మానుతున్న గాయాలు, కీళ్లనొప్పులు (arthritis), ఇటీవల చేసిన బయాప్సీలు, స్కాన్కు ముందు వణకడం కూడా వెలుగుతాయి. అందుకే వెలిగే ప్రాంతాన్ని వెంటనే చికిత్స చేయకుండా ముందు పరిశీలిస్తారు. అందుకే రిపోర్ట్ తరచుగా దాన్ని విశ్లేషించమని మీ ఆంకాలజిస్ట్ను కోరుతుంది.
ఆ సంఖ్య ఒక ప్రాంతం చక్కెరను ఎంత వేగంగా వాడుతోందో చెబుతుంది. మీ రక్తంలో చక్కెర, ఇంజెక్షన్ ఇచ్చిన సమయం, స్కానర్ కూడా దాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి. మీ ఒక స్కాన్ను తర్వాతి స్కాన్తో పోల్చడానికే ఇది ఎక్కువ ఉపయోగం, మీ వ్యాధి ఎంత తీవ్రమో గ్రేడ్ చేయడానికి కాదు.
బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ చికిత్స తర్వాత లక్షణాలు లేనివారికి మామూలుగా స్కాన్లు చేయడం ఉపయోగపడుతుందని రుజువు కాలేదు. పైగా అది పరిశీలించాల్సిన ఫైండింగ్లను తప్పకుండా తెస్తుంది. ఫాలో-అప్ అనేది డాక్టర్ పరీక్ష మీద, కొత్త లక్షణాలను వెంటనే చెప్పడం మీద ఆధారపడి ఉంటుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో PET-CT గురించి అడిగే ప్రశ్నలు
నాకు PET-CT ఎందుకు సూచించలేదు?
ఎందుకంటే ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో అది మామూలు స్టేజింగ్లో భాగం కాదు. నిజమైన వ్యాప్తి బయటపడే అవకాశం తక్కువ, కానీ పరిశీలించాల్సిన హానిలేని వెలుగు మచ్చ కనిపించే అవకాశం తక్కువ కాదు. ఏ పరిస్థితి ఉంటే వారి నిర్ణయం మారేదో మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి. సమాధానం సాధారణంగా క్యాన్సర్ సైజు, గ్రంథులు, లేదా ఒక నిర్దిష్ట లక్షణం గురించి ఉంటుంది.
PET-CT, CT కంటే మెరుగా?
కొన్ని ప్రశ్నలకు మెరుగు, మరికొన్నిటికి కాదు. అది నిర్మాణంతో పాటు చురుకుదనాన్ని కూడా చూపిస్తుంది, ఏదైనా అస్పష్టంగా ఉన్నప్పుడు అది సహాయపడుతుంది. కానీ ఇన్ఫెక్షన్, వాపు కూడా అందులో వెలుగుతాయి, నిజమైన వ్యాప్తి అవకాశం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు అవి తప్పుదారి పట్టించే ఫైండింగ్లు అవుతాయి. రెండింటిలో ఏదీ అన్ని విధాలా మెరుగైనది కాదు.
మనశ్శాంతి కోసం సొంతంగా చేయించుకోవచ్చా?
చేయించుకోవచ్చు, కానీ అది తరచుగా వ్యతిరేక ఫలితాన్ని ఇస్తుంది. ఎర్లీ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్లో సొంతంగా చేయించుకునే చాలా స్కాన్లు యాదృచ్ఛిక ఫైండింగ్లను (incidental findings) చూపిస్తాయి, మరిన్ని టెస్ట్లకు దారి తీస్తాయి, చికిత్సలో ఏమీ మార్చవు. బుక్ చేసే ముందు, ఆ రిపోర్ట్తో వారు ఏమి చేస్తారో మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి.
ఇంజెక్షన్ నొప్పిగా ఉంటుందా, ఒంట్లో బాగోలేనట్టు అనిపిస్తుందా?
లేదు. చేతి నరంలోకి కొద్ది మొత్తంలో రేడియోధార్మిక చక్కెర ఇస్తారు. ఇది CT లో వాడే కాంట్రాస్ట్ డై కాదు, కాబట్టి ఒంట్లో వేడిగా అనిపించడం, నోట్లో లోహపు రుచి లాంటివి ఉండవు. ఇంజెక్షన్ సమయంలో గానీ స్కాన్ సమయంలో గానీ చాలామందికి ఏమీ అనిపించదు.
స్కాన్కు ముందు ఒక గంట కదలకుండా ఎందుకు కూర్చోవాలి?
ఎందుకంటే పని చేసే కండరాలు కూడా చక్కెరను తీసుకుంటాయి. మాట్లాడటం, నడవటం, నమలడం, ఫోన్ వాడటం — ఇవన్నీ ఆ పని చేసిన కండరాల్లో కనిపించి, చిత్రాలను చదవడం కష్టం చేస్తాయి. నిశ్శబ్దమైన గదిలో కదలకుండా, వెచ్చగా ఉండటం టెస్ట్లో భాగమే, అసౌకర్యం కాదు.
నాకు షుగర్ (డయాబెటిస్) ఉంటే ఇది సురక్షితమా?
సాధారణంగా సురక్షితమే, కానీ ముందుగానే స్కాన్ విభాగానికి చెప్పండి, ఎందుకంటే మీ రక్తంలో చక్కెర చిత్రాలను ప్రభావితం చేస్తుంది. అపాయింట్మెంట్కు ముందు మీ మందులు, భోజనం గురించి వారు సూచనలు ఇస్తారు. మీ డయాబెటిస్ చికిత్సను మీరే సొంతంగా మార్చవద్దు.
స్కాన్ తర్వాత నా నుంచి రేడియేషన్ వస్తుందా?
చాలా కొద్దిగా, కొద్ది సమయం మాత్రమే. ఆ రోజు మిగతా సమయం చిన్న పిల్లలకు, గర్భిణీ స్త్రీలకు కొంచెం దూరంగా ఉండమని విభాగాలు సాధారణంగా సలహా ఇస్తాయి. ఏమి చేయాలో వారు స్పష్టంగా చెబుతారు. ఇది ముందుజాగ్రత్త మాత్రమే, పెద్ద ఆంక్ష కాదు.
నా రిపోర్ట్లో "indeterminate" అని ఉంది. ఇప్పుడేం జరుగుతుంది?
ఒక ప్రాంతం ఏమిటో రేడియాలజిస్ట్ నిజాయితీగా చెప్పలేకపోయారని దాని అర్థం. సాధారణంగా కొంత వ్యవధి తర్వాత మళ్లీ స్కాన్ చేసి గమనిస్తారు, ఎందుకంటే హానిలేనివి అలాగే ఉంటాయి, క్యాన్సర్ అలా ఉండదు. ప్రశ్నను అలాగే వదిలేయకుండా, తర్వాతి ప్లాన్ ఏమిటో, ఏ తేదీన అనేది మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి.
CION బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ బృందం. మీ చికిత్స ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
బయాప్సీ రిపోర్ట్ చదవడం నుంచి సర్జరీ, కీమో, రేడియేషన్, హార్మోన్ థెరపీ ఎంపిక వరకు — మీ కేసును సర్జికల్, మెడికల్, రేడియేషన్ ఆంకాలజిస్టులు కలిసి సమీక్షిస్తారు.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- Cancer Research UK — PET-CT scan
- National Cancer Institute — Positron emission tomography
- Royal College of Radiologists — Evidence-based indications for PET-CT
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
మీకు PET-CT అవసరమా అని సందేహమా?
హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి లేదా మీ రిపోర్ట్లు పంపండి. మీ విషయంలో ఈ స్కాన్ ఏదైనా మారుస్తుందో లేదో ఆంకాలజిస్ట్ చెబుతారు. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.