క్యాన్సర్ చికిత్స వల్ల త్వరగా మెనోపాజ్ రావడం: సంతానం, లక్షణాలు, ఎముకలు

అన్ని చికిత్సలకూ ఒకే రిస్క్ ఉండదు. కీమోథెరపీ, ముఖ్యంగా ఆల్కైలేటింగ్ ఏజెంట్స్‌తో, అండాశయాల పనితీరును దెబ్బతీసే రిస్క్ ఎక్కువ. పొత్తికడుపు కింది భాగానికి లేదా శరీరం మొత్తానికి ఇచ్చే రేడియేషన్, అండాశయాలను తొలగించే సర్జరీ కచ్చితంగా మెనోపాజ్ తెస్తాయి. హార్మోన్ చికిత్సలు, కొన్ని టార్గెటెడ్ థెరపీలు అండాశయాలను వేరే విధంగా ప్రభావితం చేస్తాయి. కొన్ని చికిత్సల ప్రభావం చాలా తక్కువ లేదా అసలు ఉండదు. ప్లాన్ చేసిన చికిత్స, డోస్, నెలసరి శాశ్వతంగా ఆగే అవకాశం గురించి చికిత్సకు ముందే మీ ఆంకాలజిస్ట్‌ను ప్రత్యేకంగా అడగండి.

ఇది చికిత్స రకం, డోస్, ఆ సమయంలో మీ వయసు మీద ఆధారపడుతుంది. అండాల నిల్వ ఎక్కువగా ఉండే చిన్న వయసు మహిళల్లో, కీమోథెరపీ తర్వాత నెలసరి మళ్లీ వచ్చే అవకాశం ఎక్కువ. పొత్తికడుపు కింది భాగానికి రేడియేషన్ చాలాసార్లు శాశ్వత మెనోపాజ్ తెస్తుంది. అండాశయాలను సర్జరీతో తొలగిస్తే ఎప్పుడూ శాశ్వతమే. కీమోథెరపీ అయిపోయిన కొన్ని నెలలకు, లేదా ఒకటి రెండేళ్ల తర్వాత కూడా నెలసరి మళ్లీ రావచ్చు. అందుకే చికిత్స అయిన వెంటనే ఖచ్చితమైన సమాధానం చెప్పడం కష్టం. బ్లడ్ టెస్ట్‌లతో అండాశయాల పనితీరును కాలక్రమేణా గమనిస్తారు.

కీమోథెరపీ మొదలుకాకముందే అండాలను ఫ్రీజ్ చేయడం ఎక్కువ ప్రభావవంతం, ఎందుకంటే చికిత్స సమయంలో పరిపక్వమవుతున్న అండాలపై మందులు ప్రభావం చూపుతాయి. కీమోథెరపీ మొదలైన తర్వాత అవకాశాలు తగ్గుతాయి, కానీ పూర్తిగా పోవు. అండాశయ కణజాలాన్ని ఫ్రీజ్ చేయడం (ovarian tissue freezing) ఒక మార్గం. ఇది కొన్నిసార్లు చికిత్స మొదలైన తర్వాత కూడా స్పెషలిస్ట్ కేంద్రాల్లో చేస్తారు. అయితే ముందే చేసే అండాలు లేదా పిండాల ఫ్రీజింగ్ అంత స్థిరపడిన పద్ధతి కాదు. ఆలస్యం చేస్తే అవకాశాలు తగ్గుతాయి, కాబట్టి వీలైనంత త్వరగా ఫెర్టిలిటీ స్పెషలిస్ట్‌తో మాట్లాడండి.

చికిత్స అయిపోయిన వెంటనే చాలాసార్లు ఖచ్చితమైన సమాధానం ఉండదు. కీమోథెరపీ పూర్తయిన కొన్ని నెలలకు, లేదా ఒకటి రెండేళ్ల తర్వాత కూడా, ముఖ్యంగా చిన్న వయసు మహిళల్లో, నెలసరి మళ్లీ రావచ్చు. FSH, oestradiol హార్మోన్లను కొలిచే బ్లడ్ టెస్ట్‌లు అండాశయాల పనితీరు గురించి సూచన ఇస్తాయి. కానీ ఒక్క రిపోర్ట్‌తో తుది సమాధానం రాదు. మీ ఆంకాలజిస్ట్ దీన్ని కాలక్రమేణా గమనిస్తారు. గర్భం కోసం ప్రయత్నించాలనుకుంటే, దానంతట అదే తేలుతుందని ఆగకుండా ఈ పరీక్షలను ప్రత్యేకంగా అడగండి.

ఇది పూర్తిగా మీ క్యాన్సర్ రకం మీద ఆధారపడుతుంది, అందరికీ ఒకే సమాధానం లేదు. హార్మోన్ ప్రభావంతో పెరగని చాలా క్యాన్సర్లలో, ఉదాహరణకు కొన్ని ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్లు, గర్భాశయ ముఖద్వార (cervical) క్యాన్సర్లు, సార్కోమాలలో, మెనోపాజ్ లక్షణాలకు హార్మోన్ థెరపీని ఆటోమేటిక్‌గా నిషేధించరు. హార్మోన్ రిసెప్టర్ పాజిటివ్ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్‌లో, చాలామంది ఆంకాలజిస్టులు శరీరమంతటికీ వెళ్లే ఈస్ట్రోజెన్ వద్దంటారు. కొన్ని యోనిలో వాడే స్థానిక మందులను ఒక్కొక్కరి పరిస్థితిని బట్టి పరిశీలించవచ్చు. మీ డాక్టర్ సాధారణంగా చెప్పేది ఇది: మీ ఆంకాలజిస్ట్‌తో మాట్లాడకుండా హార్మోన్ థెరపీని మొదలుపెట్టవద్దు, ఆపవద్దు. మీ బృందంతో నిర్ధారించుకోండి.

చికిత్స వల్ల అండాశయాలు శాశ్వతంగా పనిచేయడం ఆగిపోతే, సహజంగా గర్భం రావడం సాధ్యం కాదు. చికిత్సకు ముందే అండాలు లేదా పిండాలు ఫ్రీజ్ చేసి ఉంటే, గర్భసంచి చికిత్స వల్ల దెబ్బతిందా లేదా అనేదాన్ని బట్టి, వాటిని IVF ద్వారా వాడవచ్చు. కీమోథెరపీ తర్వాత నెలసరి మళ్లీ వస్తే, ప్రయత్నించడం సురక్షితం అని మీ ఆంకాలజిస్ట్ నిర్ధారించిన తర్వాత సహజ గర్భం సాధ్యం కావచ్చు. చికిత్స తర్వాత ఆగే సమయం మీ మేలు కోసం, రాబోయే గర్భం సురక్షితంగా ఉండటం కోసమే. మీ ఆంకాలజిస్ట్, ఫెర్టిలిటీ స్పెషలిస్ట్ ఇద్దరితోనూ మాట్లాడండి.

తల్లిదండ్రుల్లో ఒకరికి క్యాన్సర్ చికిత్స అయిన తర్వాత పుట్టిన పిల్లల్లో ఆరోగ్య సమస్యలు లేదా పుట్టుకతో లోపాలు ఎక్కువగా ఉంటాయని నిరూపించే ఆధారాలు లేవు. ASCO సమీక్షించిన అధ్యయనాల్లో రిస్క్ పెరిగినట్టు కనిపించలేదు. చికిత్స తర్వాత ఆగమని చెప్పే సమయం మీ మేలు కోసం, అంటే క్యాన్సర్ స్థిరంగా ఉందని, శరీరం కోలుకుందని నిర్ధారించుకోవడానికి. బిడ్డకు రిస్క్ ఉందని కాదు. ఈ భయాన్ని మీ ఆంకాలజిస్ట్‌తో పంచుకోండి, మీ చికిత్సను బట్టి వారు వివరిస్తారు.

GnRH agonists అనేవి కీమోథెరపీ సమయంలో అండాశయాల పనిని తాత్కాలికంగా ఆపే ఇంజెక్షన్లు. మందుల ప్రభావం అండాశయాలపై తగ్గించాలనే ఉద్దేశంతో ఇస్తారు. ASCO దీన్ని మీ ఆంకాలజిస్ట్‌తో చర్చించదగిన ఒక మార్గంగా గుర్తిస్తుంది. కానీ ఇవి భవిష్యత్ సంతాన సామర్థ్యాన్ని కాపాడతాయా అనే ఆధారాలు ఇంకా తయారవుతున్నాయని చెబుతుంది. చికిత్సకు ముందే అండాలు లేదా పిండాలు ఫ్రీజ్ చేయడానికి ఇవి నమ్మదగిన ప్రత్యామ్నాయం కాదు. మీ క్యాన్సర్ రకానికి, చికిత్స ప్లాన్‌కు ఇవి సరిపోతాయా అనేది కీమోథెరపీ మొదలుకాకముందే అడగండి. అవకాశాలు తగ్గిపోయిన తర్వాత కాదు.

తీసుకోవచ్చు, అది కూడా త్వరగా చేయడం మంచిది. క్యాన్సర్ రోగుల సంతాన సామర్థ్యాన్ని కాపాడటంలో (oncofertility) అనుభవం ఉన్న ఫెర్టిలిటీ స్పెషలిస్టులు, చికిత్స మొదలయ్యే లోపు ఉన్న సమయంలో మీకు ఏ మార్గాలు ఉన్నాయో చెప్పగలరు. మీ ఆంకాలజిస్ట్ రిఫరల్ ఇవ్వగలరు. మీ క్యాన్సర్ చికిత్స ప్లాన్‌పై సెకండ్ ఒపీనియన్ తీసుకోవడం కూడా ఎప్పుడూ సహేతుకమే. ఈ రెండు సంప్రదింపులూ ఒకేసారి జరగవచ్చు. కీమోథెరపీ మొదలయ్యే ముందు ఉన్న సమయం ఒక స్పెషలిస్ట్‌ను సంప్రదించి, మొదటి కన్సల్టేషన్ పొందడానికి సరిపోతుంది.