ఉపవాసాలు, ఆచారాలు
కీమో సమయంలో శాఖాహారం, మత ఆహార నియమాలు, ప్రోటీన్
అవును, కుదురుతుంది — ఆలోచించి ప్లాన్ చేసుకుంటేనే. పాలు, పెరుగు, పనీర్, పప్పులు, సోయా, వేరుశనగ, చిరుధాన్యాలు అన్నీ ప్రోటీన్ ఇస్తాయి. చికిత్స సమయంలో అసలు ఇబ్బంది మీ ఆహార నియమం కాదు, తగ్గిపోయిన ఆకలి. ఇంతకుముందు తిన్నదానిలో సగం మాత్రమే తింటున్నవారికి, ఆ సగంలోనే ప్రోటీన్ గట్టిగా ఉండేలా చూడాలి. మీ ఆచారాన్ని వదిలేయాల్సిన అవసరం లేదు.
సూటిగా సమాధానం
కీమో సమయంలో శాఖాహారంలో తగినంత ప్రోటీన్ వస్తుందా?
వస్తుంది. కానీ అదే వస్తుందిలే అని వదిలేస్తే కాదు — ఆలోచించి ప్లాన్ చేసుకుంటేనే. పాలు, పెరుగు, పనీర్, పప్పులు, రాజ్మా, శనగలు, సోయా, వేరుశనగ, చిరుధాన్యాలు — వీటన్నిటిలో ప్రోటీన్ ఉంది. చికిత్స సమయంలో అసలు ఇబ్బంది ఆహార నియమం కాదు, తగ్గిపోయిన ఆకలి. ఇంతకుముందు తిన్నదానిలో సగం మాత్రమే తింటున్న వ్యక్తికి, ఆ సగంలోనే ప్రోటీన్ గట్టిగా ఉండేలా చూడాలి.
ఈ పేజీ ఎవరి కోసం
పూర్తి శాఖాహారం, జైన ఆహారం, సాత్విక ఆహారం, ఉల్లి-వెల్లుల్లి లేని వంట పాటించే ఇళ్ల కోసం. పాలు, పాల పదార్థాలు కొంతకాలం మానే ఆచారాలు పాటించేవారి కోసం కూడా. ఆ ఆచారాన్ని వదిలేయమని ఎవరూ చెప్పకూడదు. మీరు పాటించే నియమాన్ని పక్కన పెట్టి కాదు, ఆ నియమం లోపలే ప్రోటీన్ను కలుపుకోవడమే సరైన సమాధానం.
ఒకేసారి కాదు, ప్రతి భోజనంలో కొంచెం
ప్రతి పూటా కొంచెం కొంచెం తీసుకుంటే శరీరానికి బాగా అందుతుంది. తగ్గిన ఆకలికి కూడా అదే సులువు. ఒకేసారి పెద్ద మొత్తంలో తినడం కష్టం. మధ్యాహ్నం పప్పు, సాయంత్రం పెరుగు, రాత్రి పాలు — ఇలా రోజంతా పంచి పెట్టండి.
మీ ఆచారం అర్థం చేసుకునే డైటీషియన్ను అడగండి
మీ ఇంట్లో ఏమి తింటారో, ఏమి తినరో స్పష్టంగా చెప్పండి. జైన లేదా సాత్విక ఆహార నియమం చుట్టూ డైటీషియన్ ఒక్క సిట్టింగ్లోనే ప్లాన్ ఇవ్వగలరు. చికిత్స మొత్తం కోర్సులో అత్యంత ఉపయోగపడే అపాయింట్మెంట్లలో ఇది ఒకటి.
ఏ సప్లిమెంట్నైనా ముందు టీమ్కు చూపించండి
ప్రోటీన్ పౌడర్లు, టానిక్లు, ఆయుర్వేద, నాటు మందులు క్యాన్సర్ పేషెంట్లకు నిత్యం సిఫార్సు అవుతూ ఉంటాయి. వీటిలో కొన్ని చికిత్సతో పరస్పర ప్రభావం (interaction) చూపుతాయి, మరికొన్ని కాలేయం (లివర్), కిడ్నీలపై ప్రభావం చూపుతాయి. కొనేముందు ప్రతిదీ మీ ఆంకాలజిస్ట్కు చూపించండి.
మీ ఇంట్లో ఏమి వండుతారో మీ ఆంకాలజిస్ట్కు చెప్పండి. అది తెలియకుండా ఇచ్చే సలహా మీకు పనికి రాదు.ప్రోటీన్ ఎక్కడ ఉంది
శాఖాహారంలో భోజనం చుట్టూ కట్టుకోదగిన ప్రోటీన్ వనరులు
వీటిలో దేనినైనా మీ ఇంట్లో వండే వంటల్లోనే కలుపుకోవచ్చు. కొత్త వంటకాలు నేర్చుకోవాల్సిన అవసరం లేదు.
పాలు, పెరుగు, మజ్జిగ
ఆకలి లేనప్పుడు కూడా సులువుగా లోపలికి వెళ్లేవి ఇవే. అందుకే తగ్గిన ఆకలికి ఇవి మొదటి ఎంపిక. నోటి పుండ్లు ఉన్నప్పుడు పెరుగు హాయిగా ఉంటుంది. వేడి రోజుల్లో మజ్జిగ నీటి కొరతను, ఉప్పు కొరతను రెండింటినీ తగ్గిస్తుంది.
పనీర్, చీజ్
తక్కువ మొత్తంలోనే ఎక్కువ ప్రోటీన్ ఉండేవి. మెత్తగా ఉంటాయి, అప్పటికే వండుతున్న ఏ కూరలోనైనా కలిపేయవచ్చు. కొంచెం తిన్నా మంచి మొత్తం అందుతుంది — తగ్గిన ఆకలికి కావాల్సింది సరిగ్గా అదే.
పప్పులు, రాజ్మా, శనగలు
శాఖాహార ప్రోటీన్కు వెన్నెముక ఇవే. పలచటి చారు కంటే చిక్కటి పప్పులో ఎక్కువ ప్రోటీన్ ఉంటుంది. అన్నం లేదా రొట్టెతో కలిపి తింటే శరీరానికి అందేది ఇంకా మెరుగవుతుంది.
సోయా — ఏ రూపంలోనైనా
సోయా చంక్స్, టోఫు, సోయా పిండి — శాఖాహారంలో అత్యధిక ప్రోటీన్ ఉన్నవాటిలో ఇవి ముందు వరుసలో ఉంటాయి. కడుపు సరిగా లేనప్పుడు కొందరికి ఇవి బరువుగా అనిపిస్తాయి, కాబట్టి కొద్దికొద్దిగా మొదలుపెట్టండి.
వేరుశనగ, డ్రై ఫ్రూట్స్, గింజలు
వేరుశనగ చట్నీ, కూరల్లో పల్లీలు, పొడి చేసిన బాదం పాలలో లేదా జావలో కలపడం — ఇవి సులువైన దారులు. నోటి పుండ్లు ఉన్నప్పుడు గట్టి గింజలు నమలవద్దు, పొడి చేసి కలుపుకోండి.
చిరుధాన్యాలు, తృణధాన్యాలు
రాగులు, జొన్నలు, సజ్జలు పాలిష్ చేసిన బియ్యం కంటే ఎక్కువ ప్రోటీన్ ఇస్తాయి. పాలలో రాగి జావ మన ఇళ్లలో ఎప్పటినుంచో ఉన్న వంటకమే. ఆకలి తగ్గిన పేషెంట్కు అది చాలా బాగా సరిపోతుంది.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఆచరణలో
తగ్గిన ఆకలిలో ప్రోటీన్ను ఎలా ఇమడ్చాలి?
ప్రతి ముద్దా లెక్కకు రావాలి
చిక్కటి పప్పు, కూరలో కొంచెం ఎక్కువ పనీర్, పాలలో ఒక చెంచా బాదం లేదా పల్లీల పొడి, అన్నంలో నెయ్యి. తినేది సగానికి తగ్గినప్పుడు, ఆ ఆహారం రెట్టింపు పని చేయాలి. బాదం పొడి, పల్లీల పొడి పాలలో కలపడం, ప్రతి భోజనంతో పెరుగు లేదా మజ్జిగ ఇవ్వడం — ఇవి ఏ ఇంట్లోనైనా వెంటనే చేయగలిగేవి.
పెద్ద మూడు భోజనాలకు బదులు చిన్న ఆరు
నిండా వడ్డించిన పెద్ద ప్లేట్ చూడగానే చికిత్సలో ఉన్నవారి ఆకలి మొదటి ముద్దకే చచ్చిపోతుంది. చిన్న చిన్న ప్లేట్లు తరచుగా ఇవ్వండి, ఒత్తిడి చేయకుండా. ఈ పద్ధతిలో చాలా ఎక్కువ ఆహారం లోపలికి వెళ్తుంది.
పాలు మానే రోజులకు ముందే ప్లాన్
కొన్ని ఆచారాల్లో కొంతకాలం పాలు, పాల పదార్థాలు తీసుకోరు. ఆ రోజుల్లో పప్పులు, సోయా, గింజలు, చిరుధాన్యాలపై ఆధారపడండి. మధ్యలో ఖాళీ కనిపించాక కంగారు పడే బదులు ముందే డైటీషియన్తో ఆ రోజులకు ప్రత్యేకంగా ప్లాన్ చేయించుకోండి. ఉల్లి, వెల్లుల్లి, దుంపలు తీసుకోని రోజుల గురించి కూడా ముందే అడగండి.
నోరు పుండ్లు పడినప్పుడు మెత్తగా, కారం లేకుండా
పెరుగన్నం, కిచిడీ, రాగి జావ, పప్పులో మెదిపిన పనీర్. ఆ వారాల్లో కారం, ఊరగాయ, ఘాటైనవి వద్దు. అయినా సరే ఆ ఆహారంలో ప్రోటీన్ ఉండేలా చూసుకోవాలి.
వారానికి ఒకసారి బరువు చూడండి
ఒకే మిషన్, ఒకే వారంలో ఒకే రోజు, రాసి పెట్టుకోండి. ఆహారం పనిచేస్తోందా లేదా అని నిజం చెప్పేది బరువే. బరువు నిలకడగా తగ్గుతూ ఉంటే ఇంట్లో ఇంకా గట్టిగా ప్రయత్నించే బదులు డైటీషియన్ సాయం అడగాల్సిన సంకేతం అది.
వారం వారం బరువు నిలకడగా తగ్గుతూ ఉండటం · రోజుల తరబడి దాదాపు ఏమీ తినకపోవడం · తిన్నది, తాగింది ఏదీ లోపల నిలవకపోవడం · తినడానికి, తాగడానికి కూడా అడ్డుపడేంత నోటి పుండ్లు · ఉదయం నుంచి మూత్రం రాకపోవడం లేదా మూత్రం బాగా ముదురు రంగులో రావడం · తగ్గని విరేచనాలు · నీరసం పెరిగిపోవడం లేదా నిలబడలేకపోవడం.
ఏదీ లోపల నిలవకపోయినా, మూత్రం రాకపోయినా, జ్వరం వచ్చినా — అదే రోజు దగ్గర్లోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లండి. వారికి ఈ వ్యక్తి కీమోథెరపీలో ఉన్నారని చెప్పండి.
నిజం చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీకు ఎంత ప్రోటీన్ కావాలో ఈ పేజీ చెప్పలేదు. కావాలనే ఇక్కడ ఎలాంటి కొలతలూ ఇవ్వలేదు. అది మీ బరువు, మీ కిడ్నీ, లివర్ పనితీరు, మీ వ్యాధి, మీ చికిత్స — వీటిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అందరికీ ఒకే లెక్క చెప్పి, అది సరిపడని వ్యక్తికి వర్తింపజేస్తే నష్టమే జరుగుతుంది. మీకు సరిపడే మొత్తాన్ని డైటీషియన్ లెక్కగట్టి చెబుతారు.
నియమాలున్న ఆహారం ఎప్పుడూ సరిపోతుందని కూడా ఈ పేజీ చెప్పలేదు. బరువు నిలకడగా తగ్గుతూ ఉంటే, లేదా చాలా తక్కువ తింటుంటే, ఆహారంతో పాటు మీ టీమ్ రాసిచ్చే సప్లిమెంట్లు అవసరం కావచ్చు. అది వైద్యపరమైన నిర్ణయం.
కిడ్నీ, లివర్ సమస్యలు ఉంటే ఇదంతా మారిపోతుంది
మీ కిడ్నీ లేదా లివర్ రిపోర్ట్లు సరిగా లేవని చెప్పి ఉంటే, ఈ పేజీలోని ప్రోటీన్ సలహా మీకు వర్తించకపోవచ్చు. ఏదైనా పెంచే ముందు మీ డాక్టర్ను ప్రత్యేకంగా అడిగి నిర్ధారించుకోండి.
మాంసం, గుడ్డు తినమని ఎవరూ ఒత్తిడి చేయకూడదు
చికిత్స తట్టుకోవాలంటే గుడ్డు, చికెన్ తప్పనిసరి అని బంధువులు, అప్పుడప్పుడు సిబ్బంది కూడా పేషెంట్లకు చెబుతారు. అది నిజం కాదు. ఆ మాట చాలామందిని లోలోపల బాధపెడుతుంది. బాగా ప్లాన్ చేసిన శాఖాహారం ఈ పని చక్కగా చేస్తుంది. మీరు వద్దని చెప్పండి, డైటీషియన్ను అడగండి.
మీకు అమ్మేవాటి విషయంలో జాగ్రత్త
క్యాన్సర్ పేషెంట్ల కోసమే అంటూ అమ్మే ప్రోటీన్ పౌడర్లు, టానిక్లు, ఆయుర్వేద, నాటు మందులు — ఇదొక పెద్ద వ్యాపారం. వాటిలో కొన్ని చికిత్సతో పరస్పర ప్రభావం చూపుతాయి, కొన్ని లివర్, కిడ్నీలపై ప్రభావం చూపుతాయి. కాబట్టి ప్రతి ఒక్కదానినీ మీ ఆంకాలజిస్ట్కు చూపించండి.
ఇప్పుడు ఏమి చేయాలి
మీ ఇంట్లో ఏమి తింటారో మీ ఆంకాలజిస్ట్కు స్పష్టంగా చెప్పి డైటీషియన్ అపాయింట్మెంట్ అడగండి. ఒకే పూటలో కాకుండా ప్రతి భోజనంలో ప్రోటీన్ కలపండి. పెద్ద మూడు భోజనాలకు బదులు చిన్న ఆరు ఇవ్వండి. వారానికి ఒకసారి, ఒకే మిషన్పై బరువు చూసి రాసుకోండి. ఏ సప్లిమెంట్ అయినా ముందు మీ టీమ్కు చూపించండి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
తరచుగా వినిపించేవి
పేషెంట్లకు చెప్పే నాలుగు మాటలు, అసలు నిజం
ఇది నిజం కాదు. శాఖాహార కుటుంబాలను ఈ మాట తీవ్రంగా బాధపెడుతుంది. భోజనాలను సరిగా ప్లాన్ చేసుకుంటే పాలు, పెరుగు, పనీర్, పప్పులు, సోయా, గింజలు, చిరుధాన్యాలు ఈ పని చక్కగా చేస్తాయి. మీ ఆహార నియమాన్ని వదిలేసే బదులు డైటీషియన్ను అడగండి.
కొన్ని ఉపయోగపడతాయి, కొన్ని చికిత్సతో పరస్పర ప్రభావం చూపుతాయి లేదా లివర్, కిడ్నీలపై ప్రభావం చూపుతాయి. షాపువాళ్లు, ట్రైనర్, బంధువులు ఎవరు చెప్పినా సరే — కొనేముందు ప్రతి ప్రొడక్ట్నూ మీ ఆంకాలజిస్ట్కు చూపించండి.
చిన్న గిన్నెలో పలచటి పప్పులో కుటుంబాలు అనుకునేంత ప్రోటీన్ ఉండదు. పప్పును చిక్కగా చేయండి. రోజులో వేరే సమయాల్లో పెరుగు, పనీర్, గింజల పొడి కలపండి. ఒకే పూటలో కాకుండా ప్రతి భోజనంలో ప్రోటీన్ పంచండి.
నిండా వడ్డించిన పెద్ద ప్లేట్ చూడగానే చికిత్సలో ఉన్నవారి ఆకలి మొదటి ముద్దకే పోతుంది. రోజులో ఆరుసార్లు చిన్న చిన్న ప్లేట్లు, ఒక్కొక్కటీ వీలైనంత గట్టి ప్రోటీన్తో ఇస్తే చాలా ఎక్కువ లోపలికి వెళ్తుంది.
మమ్మల్ని అడిగే ప్రశ్నలు
ఆహార నియమాల గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
కీమో సమయంలో శాఖాహారం సరిపోతుందా?
సరిపోతుంది — ప్లాన్ చేసుకుంటే. పాలు, పెరుగు, పనీర్, పప్పులు, సోయా, గింజలు, విత్తనాలు, చిరుధాన్యాలు కలిపి అవసరాన్ని తీరుస్తాయి. అసలు ఇబ్బంది ఆహార నియమం కాదు, తగ్గిన ఆకలి. అంటే తక్కువ మొత్తంలోనే ప్రోటీన్ గట్టిగా ఉండేలా చూసుకోవాలి.
మేము జైన ఆహారం పాటిస్తాం. అది కుదురుతుందా?
కుదురుతుంది, డైటీషియన్ సాయంతో. మీరు ఏమి తీసుకోరో ఖచ్చితంగా చెప్పండి — దుంపలు, పాలు మానే రోజులు సహా. మీరు తినని వాటి చుట్టూ కాకుండా, మీరు తినే వాటి చుట్టూ ప్లాన్ కట్టమని అడగండి.
గుడ్డు తప్పకుండా తినాలని బంధువులు అంటున్నారు. ఏమి చెప్పాలి?
బాగా ప్లాన్ చేసిన శాఖాహారం ఈ పని చక్కగా చేస్తుందని చెప్పండి. కావాలంటే మీ ఆంకాలజిస్ట్ లేదా డైటీషియన్ను ఆ మాట రాసి ఇవ్వమని అడగండి. చికిత్స సమయంలో ఏ పేషెంట్నూ వాళ్ల ఆహార నియమం నుంచి బయటకు నెట్టకూడదు.
ప్రోటీన్ సప్లిమెంట్ వేసుకోవచ్చా?
మీ టీమ్ ఒప్పుకున్నది మాత్రమే. చాలా ప్రొడక్ట్లు చికిత్సతో పరస్పర ప్రభావం చూపుతాయి లేదా లివర్, కిడ్నీలపై ప్రభావం చూపుతాయి. ఆహారం ఒక్కటే సరిపోకపోతే, మీకు సరిపడేదాన్ని మీ టీమే రాసిస్తారు.
ఆకలి అసలు లేకపోతే ఏమి చేయాలి?
పెద్ద మూడు భోజనాలకు బదులు చిన్న ఆరు ఇవ్వండి. ఒక్కొక్కదాన్నీ పనీర్, పెరుగు, గింజల పొడి, నెయ్యితో వీలైనంత గట్టిగా చేయండి. మీ టీమ్కు చెప్పండి — వికారం, నోటి పుండ్లు, మలబద్ధకం అన్నీ ఆకలిని తగ్గిస్తాయి, వీటికి చికిత్స ఉంది.
నోరు పుండ్లు పడినప్పుడు ఏమి తినొచ్చు?
పెరుగన్నం, కిచిడీ, రాగి జావ, పాలు, మెత్తటి పప్పులో మెదిపిన పనీర్. కారం, ఊరగాయ, ఘాటైనవి, గట్టిగా నమలాల్సినవి వద్దు. మీ టీమ్కు చెప్పండి — నోటి పుండ్లకు చికిత్స ఉంది.
పాలు మానే ఆచారం ఉన్న రోజుల్లో ఎలా?
ఆ రోజుల్లో పప్పులు, సోయా, గింజలు, విత్తనాలు, చిరుధాన్యాలపై ఆధారపడండి. మధ్యలో ఖాళీ కనిపించాక కంగారు పడే బదులు, ఆ రోజులకు ముందే డైటీషియన్తో ప్లాన్ చేయించుకోండి.
ఈ ఆహారం పనిచేస్తోందని ఎలా తెలుసుకోవాలి?
వారానికి ఒకసారి, ఒకే మిషన్, ఒకే రోజు బరువు చూసి రాసుకోండి. బరువు నిలకడగా ఉంటే పనిచేస్తోందని అర్థం. నిలకడగా తగ్గుతూ ఉంటే ఇంట్లో ఇంకా గట్టిగా ప్రయత్నించే బదులు డైటీషియన్ సాయం అడగాల్సిన సంకేతం అది.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
- Macmillan Cancer Support — Eating problems and cancer treatment
- American Cancer Society — Nutrition for People with Cancer
- Cancer Research UK — Diet problems and cancer treatment
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
మాతో మాట్లాడండి
మీ ఇంటి ఆహార నియమంలోనే సరిగా తినగలుగుతున్నారా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.