కీమో మాత్రలు ఇంట్లో ఎక్కడ పెట్టాలి?

వాటి అసలు ప్యాకెట్‌లోనే, చల్లగా, పొడిగా ఉండే చోట, నేరుగా సూర్యరశ్మి తగలని చోట, తాళం వేసి లేదా పిల్లలకు, పెంపుడు జంతువులకు అందకుండా ఎత్తులో పెట్టాలి. చాలా ఓరల్ కీమో (నోటి ద్వారా వేసుకునే కీమో మాత్రలు) మందులను గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఉంచాలి. కానీ మందు లేబుల్‌పై "గది ఉష్ణోగ్రత" అని రాసినది ఏప్రిల్, మే, జూన్ నెలల్లో మన ఇళ్లలో ఉండే వేడి కంటే చాలా తక్కువ. ఎక్కువ వేడి, తేమ కొన్ని మాత్రలను, క్యాప్సూల్స్‌ను పాడు చేయవచ్చు. అప్పుడు అవి తక్కువగా పనిచేయవచ్చు, పొడిగా విరిగిపోవచ్చు, లేదా ఒకదానికొకటి అంటుకోవచ్చు. సౌకర్యంగా అనిపించే చోట్లే చాలాసార్లు అత్యంత చెడ్డవి: స్టవ్ దగ్గరి వంటగది అరలు, ఆవిరితో నిండిన బాత్రూమ్‌లు, ఎండ పడే కిటికీ గట్లు, వేడెక్కే బయటి గోడకు ఆనుకుని ఉన్న అలమారాలు, కారు డ్యాష్‌బోర్డ్ లేదా డిక్కీ.

కొన్ని మందులకు ప్రత్యేక నిల్వ సూచనలు ఉంటాయి. ఫ్రిజ్‌లో పెట్టడం, తేమ పీల్చే (desiccant) పొట్లం ఉన్న సీసాలో ఉంచడం, వెలుతురు నుంచి కాపాడటం లాంటివి. అందుకే లేబుల్ తప్పకుండా చదవండి, మీ ఫార్మసిస్ట్‌ను అడగండి. మాత్రలను అసలు డబ్బాలోనే ఉంచడం ముఖ్యం. దానిపై మందు పేరు, స్ట్రెంత్, ఎక్స్‌పైరీ తేదీ, సూచనలు ఉంటాయి. అది మాత్రలను తేమ, వెలుతురు నుంచి కాపాడుతుంది. ఇతర మందులతో కలిసిపోకుండా చూస్తుంది. కీమోను ఇంట్లోని ఇతర మందులకు, ఆహారానికి, పానీయాలకు దూరంగా, విడిగా భద్రపరచాలి. వీలైతే మూసిన పెట్టెలో లేదా బ్యాగులో, దీనికోసమే కేటాయించిన చోట. తాళం వేసిన అలమారా లేదా ఎత్తైన అర పిల్లలను కాపాడుతుంది. పిల్లలు మాత్రలను చాక్లెట్లు అనుకోవచ్చు. మనవళ్లు, మనవరాళ్లు వచ్చినా, ఇంట్లో హడావుడి ఉన్నా, ప్రతిసారీ నిల్వ చేసిన చోటు సరిగ్గా ఉందో లేదో చూసుకోవడం మంచిది.

కరెంటు పోవడం, ఫ్రిజ్ మందులు

ఫ్రిజ్‌లో ఉంచాల్సిన మందు ఉండి, ఎక్కువసేపు కరెంటు పోతే, అది ఇంకా వాడటానికి సురక్షితమేనా అని మీ ఫార్మసిస్ట్‌ను అడగండి.

ఎక్స్‌పైరీ తేదీలు చూడండి

ఎక్స్‌పైరీ తేదీ దాటిన మాత్రలు వాడవద్దు. వాటిని ఫార్మసీకి తిరిగి ఇవ్వండి.

పాడైన మాత్రలు

మాత్రలు రంగు మారినా, పగిలినా, జిగటగా ఉన్నా, మామూలుగా లేకపోయినా వేసుకోవద్దు. మీ ఫార్మసిస్ట్‌ను అడగండి.

మీ మందుకు కచ్చితమైన నిల్వ ఉష్ణోగ్రత, పరిస్థితులు ఏమిటో ఈ పేజీ చెప్పలేదు. అవి లేబుల్‌పై, లోపలి కరపత్రంలో ఉంటాయి. మీ ఫార్మసిస్ట్ వాటిని వివరించగలరు. కొన్ని మందులకు చాలా ప్రత్యేకమైన అవసరాలు ఉంటాయి.

వేడికి లేదా తేమకు గురైన మాత్ర ఇంకా సురక్షితమేనా అనేది కూడా ఈ పేజీ చెప్పలేదు. అనుమానం ఉంటే వేసుకోవద్దు. మీ ఫార్మసిస్ట్‌ను లేదా టీమ్‌ను అడగండి.

బ్లిస్టర్ ప్యాక్‌లు

మాత్రలను ముందుగానే అన్నీ బయటకు తీయకుండా, వేసుకునే వరకు బ్లిస్టర్ ప్యాక్‌లోనే ఉంచండి.

పిల్ ఆర్గనైజర్‌లు

వాడే ముందు మీ ఫార్మసిస్ట్‌ను అడగండి. గాలి, తేమ తగలడం కొన్ని మాత్రలపై ప్రభావం చూపవచ్చు.

ద్రవ మందులు

ద్రవాలు తెరిచిన తర్వాత చాలాసార్లు తక్కువ కాలమే నిల్వ ఉంటాయి. పారేయాల్సిన తేదీ కోసం లేబుల్ చూడండి.

ఉమ్మడి ఇళ్లు

ఉమ్మడి కుటుంబాల్లో, హాస్టళ్లలో తాళం వేసే పెట్టె మాత్రలను సురక్షితంగా, ప్రైవేటుగా ఉంచుతుంది.

హాస్పిటల్‌లో చేరాల్సి వస్తే

అడ్మిట్ అయితే మాత్రలను అసలు ప్యాకెట్‌లో తీసుకెళ్లి సిబ్బందికి చెప్పండి. వారు సురక్షితంగా భద్రపరుస్తారు.

చికిత్స ముగిసిన తర్వాత

మిగిలిన మాత్రలను తర్వాత కోసం దాచుకోకుండా ఫార్మసీకి తిరిగి ఇవ్వండి.

సూచనల కాపీ దగ్గర ఉంచుకోండి

కరపత్రాన్ని, మీకు రాసి ఇచ్చిన సూచనలను మాత్రలతో పాటే భద్రపరచండి.

అనుమానం ఉంటే అడగండి

మీ మందు నిల్వ గురించి ఫార్మసిస్ట్‌లు సంతోషంగా సలహా ఇస్తారు.

వేడి, తేమ మందులను ఎందుకు పాడు చేస్తాయి

మాత్రలు, క్యాప్సూల్స్ కొన్ని ఉష్ణోగ్రత, తేమ పరిమితుల్లోనే స్థిరంగా ఉండేలా తయారు చేస్తారు. చాలా వేడి గదుల్లో కొన్ని మందులు రసాయనికంగా విచ్ఛిన్నం కావడం మొదలవుతుంది. అప్పుడు మాత్రలు మామూలుగా కనిపించినా, వేసుకున్నప్పుడు తక్కువ మందు శరీరానికి అందుతుంది. ఎక్కువ తేమ వల్ల మాత్రలు తేమను పీల్చి ఉబ్బవచ్చు, పొడిగా విరిగిపోవచ్చు, ఒకదానికొకటి అంటుకోవచ్చు. క్యాప్సూల్ పొరలు మెత్తబడవచ్చు. నేరుగా ఎండ కూడా కొన్ని మందులపై ప్రభావం చూపుతుంది. ఈ మార్పులు ఎప్పుడూ కంటికి కనిపించవు. అందుకే మాత్రలు బాగానే ఉన్నట్టు కనిపించినా నిల్వ ముఖ్యం. మన ఇళ్లలో వేసవి వేడి, వంట ఆవిరి, వర్షాకాలం తేమ అన్నీ మందు లేబుల్ ఉద్దేశించిన దానికంటే ఎక్కువగా ఉండవచ్చు. అందుకే దొరికిన అత్యంత చల్లని, పొడి చోటును ఎంచుకోవడం చికిత్స సరిగ్గా పనిచేయడంలో ముఖ్యమైన భాగం.

హడావుడి ఇంట్లో మందులను క్రమంగా ఉంచడం

ఇంట్లో చాలామంది మందులు వాడుతుంటే కలిసిపోవడం సులువు. కీమోను దాని సొంత లేబుల్ వేసిన పెట్టెలో, బీపీ, షుగర్, ఇతర కుటుంబ మందులకు దూరంగా ఉంచండి. మాత్రలను లేబుల్ లేని డబ్బాల్లోకి ఎప్పుడూ మార్చవద్దు. వృద్ధులైన తల్లిదండ్రులు, పేషెంట్ ఒకే సమయంలో మాత్రలు వేసుకుంటుంటే, వేర్వేరు రంగుల పెట్టెలు లేదా వేర్వేరు అరలు వాడండి. ఇంటి పనివారు, వచ్చిపోయే బంధువులు సహా, మందుల విషయంలో సహాయం చేసే ప్రతి ఒక్కరికీ కీమో ఎక్కడ ఉందో, దాన్ని నిర్ణయించిన వ్యక్తి మాత్రమే హ్యాండిల్ చేయాలో చెప్పండి.

ఎక్కువ రోజులు హాస్పిటల్‌లో ఉండాల్సి వచ్చినా, ప్రయాణం ఉన్నా

ఇంటికి దూరంగా ఉండాల్సి వస్తే మాత్రలను ఎలా భద్రపరుస్తారో, ఎలా వేసుకుంటారో ప్లాన్ చేసుకోండి. ఆ కాలానికి సరిపడా మాత్రలను అసలు ప్యాకెట్‌లో తీసుకెళ్లండి, చల్లగా ఉంచండి. హాస్పిటల్ సిబ్బందికి లేదా మీరు ఉండే ఇంటివారికి, మీ దగ్గర సురక్షితంగా భద్రపరచాల్సిన కీమో ఉందని చెప్పండి.

తర్వాత ఏమి చేయాలి

వంటగది, బాత్రూమ్, ఎండకు దూరంగా చల్లని, పొడి, తాళం వేసిన లేదా ఎత్తైన చోటు ఎంచుకోండి. మాత్రలను అసలు ప్యాకెట్‌లో, ఇతర మందులకు దూరంగా ఉంచండి. ఫ్రిజ్ సూచనలు ఉంటే అలాగే పాటించండి. ఎక్స్‌పైరీ తేదీలు చూడండి. ఎవరైనా పొరపాటున మాత్ర మింగితే మీ టీమ్‌కు ఫోన్ చేయండి.