బ్లడ్ కౌంట్స్
హిమోగ్లోబిన్ తక్కువైతే వచ్చే లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయి?
ఎంత నిద్రపోయినా తీరని అలసట. ఇంతకుముందు తేలిగ్గా ఎక్కిన మెట్లకే ఊపిరి ఆడకపోవడం. లేస్తే కళ్లు తిరగడం, చిన్న పనికే గుండె వేగంగా కొట్టుకోవడం. వీటన్నిటిలో ముఖ్యమైన తేడా ఒకటే — చేసే శ్రమకు, పడుతున్న కష్టానికి పొంతన లేకపోవడం. అలసటగా ఉందని కాదు, మెట్లు సగం ఎక్కి కూర్చోవాల్సి వచ్చిందని. ఆ మార్పే మీ టీమ్కు చెప్పాల్సిన విషయం.
సూటిగా సమాధానం
హిమోగ్లోబిన్ తక్కువైతే ఎలా అనిపిస్తుంది?
ఎంత నిద్రపోయినా తీరని అలసట. ఇంతకుముందు సులభంగా ఎక్కిన మెట్లు ఎక్కుతుంటే ఊపిరి ఆడకపోవడం. లేచి నిలబడగానే కళ్లు తిరగడం. చిన్న పని చేసినా గుండె వేగంగా కొట్టుకోవడం. చర్మం పాలిపోవడం, చేతులు కాళ్లు చల్లగా ఉండటం, కొందరికి తలనొప్పి, ఏకాగ్రత కుదరకపోవడం.
వీటన్నిటిలో ముఖ్యమైన తేడా ఒకటే — చేసే శ్రమకు, పడుతున్న కష్టానికి పొంతన లేకపోవడం. "నాకు అలసటగా ఉంది" అని కాదు, "మెట్లు సగం ఎక్కి కూర్చోవాల్సి వచ్చింది, ఇంతకుముందు ఎప్పుడూ అలా జరగలేదు" అని. ఆ మార్పే చెప్పాల్సిన విషయం.
ఇది ఎందుకు గమనించకుండా పోతుంది
కీమో సమయంలో అలసట ఉంటుందని అందరికీ తెలుసు. అందుకే చికిత్స చేయగలిగే ఒక కారణం కూడా ఆ సాధారణ అంచనాలో కలిసిపోతుంది. అంతేకాదు, మనుషులు తమకు తెలియకుండానే సర్దుకుపోతారు — మెట్లు ఎక్కడం మానేస్తారు, షాప్ వరకు నడవడం ఆపేస్తారు, దాంతో సమస్య కనిపించకుండా పోతుంది.
ఒక నెల క్రితం మీరు ఏం చేయగలిగారు, ఇప్పుడు ఏం చేయలేకపోతున్నారు — ఇది మీరే ఒకసారి ఆలోచించండి. అలసట గురించి ఎన్ని మాటలు చెప్పినా ఈ ఒక్క వాక్యం మీ డాక్టర్కు ఎక్కువ ఉపయోగపడుతుంది.విశ్రాంతిగా ఉన్నప్పుడే ఊపిరి ఆడకపోవడం, లేదా చాలా చిన్న శ్రమకే ఊపిరి అందకపోవడం · ఛాతీ నొప్పి లేదా బిగుసుకుపోయినట్టు ఉండటం · గుండె వేగంగా, బలంగా కొట్టుకుంటూ ఆగకపోవడం · స్పృహ తప్పడం లేదా తప్పినట్టు అనిపించడం · గందరగోళం లేదా అసాధారణమైన మగత · వీటిలో దేనితోనైనా కలిసి జ్వరం · నల్లగా, తారులా మలం రావడం, మలంలో లేదా వాంతిలో రక్తం, లేదా ఎక్కడైనా ఎక్కువ రక్తస్రావం.
దగ్గరలోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లండి. వ్యక్తి కీమోథెరపీ తీసుకుంటున్నారని స్పష్టంగా చెప్పండి. వారాల తరబడి నెమ్మదిగా పెరిగిన లక్షణాల కంటే, ఒక్కసారిగా వచ్చిన లక్షణాలు ఎక్కువ ముఖ్యం.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఏం గమనించాలి
ఏ లక్షణం దేన్ని సూచిస్తుంది?
చాలామందికి ఇవన్నీ కాదు, వీటిలో కొన్ని మాత్రమే ఉంటాయి. అవి కూడా నెమ్మదిగా పెరుగుతాయి కాబట్టి పట్టించుకోకుండా వదిలేస్తారు.
నిద్రతో తీరని అలసట
పొద్దున్నే లేచినా నీరసంగానే ఉండటం, చిన్న పని చేసినా కూర్చోవాల్సి రావడం, రాత్రి బాగా నిద్రపోయినా ఏ తేడా కనిపించకపోవడం. ఇది అత్యంత సాధారణ లక్షణం, అలాగే ఎక్కువగా వేరే కారణాలకు ఆపాదించబడే లక్షణం కూడా.
ఇలా చెప్పండి
- ఇప్పుడు ఏం చేయలేకపోతున్నారో
- ఆగకుండా ఎంత దూరం నడవగలరో
శ్రమ చేస్తే ఊపిరి ఆడకపోవడం
మెట్లు, ఎత్తు ప్రదేశం, సంచులు మోయడం, కొందరికి కాసేపు మాట్లాడినా. రక్తం ద్వారా అందే ఆక్సిజన్ తగ్గడంతో శరీరం దాన్ని భర్తీ చేయడానికి ఎక్కువగా ఊపిరి తీసుకుంటుంది.
మెట్లు ఎక్కడం మానేయడం కాదు, ఈ విషయాన్ని మీ టీమ్కు చెప్పండి. కూర్చున్నప్పుడే ఊపిరి ఆడకపోవడం వేరే విషయం — అది అదే రోజు చూపించాలి.లేచి నిలబడితే కళ్లు తిరగడం
కుర్చీలోంచి లేచినప్పుడు, మంచం మీంచి దిగినప్పుడు తల తిరిగినట్టు అనిపించడం, ఏదైనా పట్టుకోవాల్సి రావడం. ఇక్కడ నిజమైన ప్రమాదం పడిపోవడం — ముఖ్యంగా రాత్రిపూట, ముఖ్యంగా వయసు పైబడిన వారిలో.
గుండె వేగంగా కొట్టుకోవడం
మిగిలిన ఎర్ర రక్తకణాలను శరీరమంతా తిప్పడానికి గుండె వేగంగా కొట్టుకుంటుంది. విశ్రాంతిగా ఉన్నప్పుడు కూడా ఇది తెలియవచ్చు, లేదా ఛాతీలో, చెవుల్లో దడ వినిపించవచ్చు. మీకు గుండె సంబంధిత సమస్య ఉంటే దీన్ని తప్పకుండా చెప్పండి.
పాలిపోయినట్టు కనిపించడం
ఇది సాధారణంగా రోగి కంటే ముందు ఇంట్లోవాళ్లు గమనిస్తారు. కింది కనురెప్ప లోపలి భాగం, అరచేతులు, గోళ్ల కింది భాగం చూడండి — ముఖం కంటే ఇవి ఎక్కువ నమ్మదగినవి, ముఖ్యంగా చర్మం రంగు ముదురుగా ఉన్నవారిలో.
పెద్దగా పట్టించుకోని లక్షణాలు
తలనొప్పి, ఏకాగ్రత కుదరకపోవడం, అందరూ మామూలుగా ఉన్నప్పుడు మీకు మాత్రం చలిగా అనిపించడం, పెదవుల చివర్లు పగలడం, మనసు దిగులుగా ఉండటం, తిండిపై ఆసక్తి తగ్గడం. విడివిడిగా చూస్తే ఏదో ఒక కారణం చెప్పుకోవచ్చు. కలిపి చూస్తే అవి ఒక చిత్రాన్ని చూపిస్తాయి.
తేడా గుర్తించడం
ఇది మామూలు కీమో అలసటా, హిమోగ్లోబిన్ తగ్గడమా?
మీ మాట వినిపించాలంటే
ఏదైనా జరిగేలా ఈ విషయాన్ని ఎలా చెప్పాలి?
"నాకు చాలా అలసటగా ఉంది" — ఇది అన్నిటికంటే తక్కువ ఉపయోగపడే వాక్యం. ఎందుకంటే కీమో తీసుకుంటున్న ప్రతి ఒక్కరికీ అలసట ఉంటుంది, ఆ మాటలో సమాచారం ఏమీ లేదు. సంభాషణను మార్చేది ఒక్కటే — ఇంతకుముందు మీరు ఏం చేయగలిగారు, ఇప్పుడు ఏం చేయలేకపోతున్నారు అనే పోలిక.
పనుల రూపంలో చెప్పండి
ఎన్ని మెట్లు ఎక్కాక ఆగాల్సి వస్తోంది. గేటు వరకు, షాప్ వరకు, గుడి వరకు నడవగలుగుతున్నారా. నిలబడి వంట చేయగలుగుతున్నారా. ఇంతకుముందు లేని మధ్యాహ్నం నిద్ర ఇప్పుడు వస్తోందా. ఈ వాక్యాలే బ్లడ్ రిపోర్ట్ను సరిగ్గా చూసేలా చేస్తాయి.
నంబర్ అడగండి
ప్రతి సైకిల్ ముందు మీ హిమోగ్లోబిన్ చెక్ చేస్తారు. అది ఎంత ఉందో అడగండి, తగ్గుతూ వస్తోందా అని అడగండి, ప్రతిసారీ రాసి పెట్టుకోండి. ఒక్క రీడింగ్ కంటే సైకిల్స్ అంతటా ఉన్న తీరు చాలా ఎక్కువ చెబుతుంది. ఆ సమాచారం తెలుసుకోవడం మీ హక్కు.
ఇంట్లోవాళ్లను మాట్లాడనివ్వండి
తమలో వస్తున్న మార్పుకు మనుషులు తెలియకుండానే అలవాటు పడిపోతారు. "ఈమధ్య ఆమె అసలు మేడ మీదికి వెళ్లడమే మానేసింది" అని చెప్పే బంధువు, రోగి మార్పుగా గుర్తించని దాన్ని చెబుతున్నారు. వాళ్లను కూడా వెంట తీసుకెళ్లండి.
రక్తస్రావం ఉంటే తప్పకుండా చెప్పండి
ఎక్కువ నెలసరి రక్తస్రావం, మలంలో రక్తం, నల్లగా తారులా మలం, ముక్కు నుంచి రక్తం, చిగుళ్ల నుంచి రక్తం. రక్తం పోవడం వల్ల హిమోగ్లోబిన్ తగ్గడం అనేది వేరే సమస్య, దానికి వేరే పరిష్కారం ఉంటుంది. ముందుగా తోసిపుచ్చాల్సింది అదే.
లక్షణాలు వారాల్లో కాకుండా కొన్ని రోజుల్లోనే వచ్చాయంటే, ఆ విషయాన్ని స్పష్టంగా చెప్పండి. ఎంత తీవ్రంగా ఉన్నాయో అన్నంత ముఖ్యం, ఎంత వేగంగా వచ్చాయో కూడా.మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
నిజం చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీ లక్షణాలు హిమోగ్లోబిన్ తగ్గడం వల్లనే వస్తున్నాయని ఈ పేజీ చెప్పలేదు. క్యాన్సర్ చికిత్స సమయంలో అలసట, ఊపిరి ఆడకపోవడం రావడానికి చాలా కారణాలు ఉండవచ్చు — చికిత్సే కావచ్చు, ఇన్ఫెక్షన్ కావచ్చు, గుండె, ఊపిరితిత్తుల సమస్య కావచ్చు, థైరాయిడ్ తగ్గడం కావచ్చు, మనసు దిగులు కావచ్చు, లేదా క్యాన్సరే కావచ్చు. వీటిని వేరు చేసేవి పరీక్షలు మాత్రమే. వాటిలో కొన్ని కారణాలు అత్యవసరమైనవి.
నంబర్ ఎంత ఉందో కూడా చెప్పలేదు
లక్షణాలకూ, రిపోర్ట్లోని అంకెకూ ఎప్పుడూ చక్కని పొంతన ఉండదు. నెమ్మదిగా తగ్గిన వ్యక్తి ఒక స్థాయిలో మామూలుగానే పనులు చేసుకోగలరు. అదే స్థాయికి వేగంగా పడిపోయిన వ్యక్తి మాత్రం మంచం పట్టవచ్చు. చర్య తీసుకునే నిర్ణయం కేవలం అంకె మీదే ఆధారపడకపోవడానికి ఇదొక కారణం.
ఇప్పుడు ఏం చేయాలి
ఒక నెల క్రితం చేయగలిగినవి, ఇప్పుడు చేయలేనివి రాసి పెట్టుకోండి. మీ హిమోగ్లోబిన్ రీడింగ్ ఎంతో, తగ్గుతూ వస్తోందా అని అడగండి. ఏదైనా రక్తస్రావం ఉంటే చెప్పండి. పడిపోకుండా ఉండటానికి పడుకున్నచోటి నుంచి, కూర్చున్నచోటి నుంచి నెమ్మదిగా లేవండి. విశ్రాంతిగా ఉన్నప్పుడే ఊపిరి ఆడకపోతే, లేదా గుండె దడ ఆగకపోతే ఈరోజే వెళ్లండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఈ లక్షణాల గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
ఇది మామూలు కీమో అలసట కాదని ఎలా తెలుసుకోవాలి?
చాలాసార్లు మీకు మీరుగా తెలియదు. అందుకే ఊహించుకోకుండా అడగడం మంచిది. శ్రమ చేస్తే ఊపిరి ఆడకపోవడం, లేస్తే కళ్లు తిరగడం, గుండె వేగంగా కొట్టుకోవడం, పాలిపోయినట్టు కనిపించడం, సైకిల్స్ మధ్యలో కూడా అలసట ఏమాత్రం తగ్గకపోవడం — ఇవి సూచనలు. ఒక బ్లడ్ టెస్ట్తో కొద్ది నిమిషాల్లో తేలిపోతుంది.
పాలిపోయావని ఇంట్లోవాళ్లు అంటున్నారు. అది నమ్మొచ్చా?
దాన్ని బట్టి ఒకసారి చెక్ చేయించుకోవడం మంచిదే. అయితే కనిపించేది ఎప్పుడూ కచ్చితం కాదు, ముఖ్యంగా చర్మం రంగు ముదురుగా ఉన్నవారిలో. ముఖం కంటే కింది కనురెప్ప లోపలి భాగం, అరచేతులు, గోళ్ల కింది భాగం చూడటం నమ్మదగినది. ఏమైనా, ఇంట్లోవాళ్లు ఒక మార్పు గమనించారంటే రీడింగ్ అడగడానికి అది సరైన కారణమే.
మెట్లు ఎక్కడం మానేయాలా?
వేరేలా చెప్పి ఉంటే తప్ప, పూర్తిగా మానేయకుండా నెమ్మదిగా ఎక్కి మధ్యలో ఆగి విశ్రాంతి తీసుకోండి. శ్రమ అంతా మానేస్తే కండరాలు బలహీనపడి అన్ని పనులూ మరింత కష్టమవుతాయి. కానీ మెట్లు కష్టమవుతున్నాయని మీ టీమ్కు చెప్పండి — నిజానికి చర్య తీసుకునేలా చేసే వాక్యం అదే.
లేచి నిలబడినప్పుడే ఎందుకు కళ్లు తిరుగుతాయి?
లేచి నిలబడినప్పుడు బీపీ కాసేపు పడిపోతుంది. ఆక్సిజన్ మోసే సామర్థ్యం తగ్గి ఉన్నప్పుడు శరీరం ఆ లోటును భర్తీ చేయలేదు. ముందు కూర్చోండి, తర్వాత నిలబడండి, ఒక క్షణం ఆగి అప్పుడు నడవండి. ఇక్కడ అసలు ప్రమాదం పడిపోవడం — ముఖ్యంగా రాత్రిపూట. లైట్ వేసి ఉంచండి, బాత్రూమ్ దారిలో అడ్డంగా ఏమీ లేకుండా చూసుకోండి.
హిమోగ్లోబిన్ తగ్గితే మనసు, జ్ఞాపకశక్తి మీద ప్రభావం ఉంటుందా?
ఉంటుంది. ఏకాగ్రత కుదరకపోవడం, మతిమరుపు, దిగులు, చిరాకు — ఇవన్నీ గుర్తించబడిన లక్షణాలే. మెదడుకు అందే ఆక్సిజన్ తగ్గడం దీనికి కారణం. శారీరక లక్షణాలతో పాటు వీటిని కూడా చెప్పడం ముఖ్యం. ఎందుకంటే వీటిని చాలాసార్లు ఒత్తిడి అని కొట్టిపారేస్తారు, కానీ వీటికి కొలవగలిగే, చికిత్స చేయగలిగే కారణం ఉండవచ్చు.
చికిత్స తీసుకుంటే లక్షణాలు ఎంత త్వరగా తగ్గుతాయి?
రక్తం ఎక్కించిన తర్వాత చాలామందికి ఒక రోజులోపే తేడా తెలుస్తుంది. మిగతా పద్ధతులతో అది నెమ్మదిగా, వారాల వ్యవధిలో జరుగుతుంది. ఎందుకంటే ఎముక మజ్జ కణాలను తయారు చేయాల్సి ఉంటుంది. చికిత్స తర్వాత కూడా ఏమాత్రం మెరుగుదల లేకపోతే ఆ విషయం చెప్పండి — వేరే కారణం ఏదైనా తోడై ఉండవచ్చు.
నాకు గుండె జబ్బు ఉంది. దానివల్ల ఏమైనా తేడా ఉంటుందా?
ఉంటుంది, కాబట్టి మీ టీమ్కు ఆ విషయం తప్పకుండా తెలియాలి. ఇప్పటికే ఎక్కువ భారం మోస్తున్న గుండె, ఎర్ర రక్తకణాలు తగ్గినప్పుడు దాన్ని తట్టుకోలేదు. అందుకే మీలో లక్షణాలు కాస్త ఎక్కువ స్థాయిలోనే కనిపించవచ్చు, చర్య కూడా త్వరగానే తీసుకోవచ్చు. ఛాతీ నొప్పి, ఊపిరి ఆడకపోవడం, గుండె దడ ఉంటే రివ్యూ కోసం ఆగకుండా వెంటనే చెప్పండి.
ఇదంతా రెండు రోజుల్లోనే వచ్చింది. అది వేరా?
అవును, ఆ విషయాన్ని స్పష్టంగా చెప్పండి. అంత వేగంగా మార్పు రావడం అంటే చికిత్స వల్ల ఎముక మజ్జపై నెమ్మదిగా పడే ప్రభావం కాకుండా, ఎక్కడో రక్తం పోతున్నట్టు సూచన కావచ్చు. అది మరింత అత్యవసరమైన పరిస్థితి. దీంతో పాటు నల్లగా తారులా మలం లేదా కనిపించే రక్తం ఉంటే, అపాయింట్మెంట్ కోసం ఆగకుండా అదే రోజు వెళ్లాలి.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- Cancer Research UK — Cancer drugs side effects
- Macmillan Cancer Support — Low red blood cell count
- National Cancer Institute — Chemotherapy and You
- MedlinePlus — Anemia
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
ఈ అలసట మిగతా వాటికంటే వేరుగా అనిపిస్తోందా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.