కీమో సమయంలో కిడ్నీలను ఎలా కాపాడుకోవాలి?

అన్నిటికంటే ముఖ్యమైన రక్షణ — శరీరంలో నీరు సరిపడా ఉంచుకోవడం. ముఖ్యంగా కిడ్నీలపై ప్రభావం చూపుతాయని తెలిసిన సిస్‌ప్లాటిన్ (Cisplatin), ఇఫోస్ఫమైడ్ (Ifosfamide), ఎక్కువ డోస్‌లో ఇచ్చే మెథోట్రెక్సేట్ (Methotrexate) చికిత్సల చుట్టూ ఇది చాలా ముఖ్యం. నీరు సరిపడా ఉంటే కిడ్నీల్లో రక్త ప్రసరణ బాగుంటుంది, మందులు, వ్యర్థ పదార్థాలు మూత్రం ద్వారా త్వరగా బయటకు పోతాయి. దాంతో అవి కిడ్నీలోని సున్నితమైన ఫిల్టర్లతో తక్కువ సేపు ఉంటాయి. అందుకే ఈ చికిత్సలకు ముందు డ్రిప్ ద్వారా ఫ్లూయిడ్స్ ఇస్తారు — దీన్ని ప్రీ-హైడ్రేషన్ అంటారు — చికిత్స సమయంలోనూ, తర్వాత కూడా ఫ్లూయిడ్స్ కొనసాగిస్తారు.

మిగతా ముఖ్యమైన దశలు — కిడ్నీలపై భారం పెంచేవాటికి దూరంగా ఉండటం. అంటే కొన్ని నొప్పి మందులు, కొన్ని ఆయుర్వేద, నాటు మందులు, వాంతులు, విరేచనాలను పట్టించుకోకపోవడం వల్ల శరీరంలో నీరు తగ్గడం — వీటికి దూరంగా ఉండాలి. బీపీని, షుగర్‌ను అదుపులో ఉంచుకోవాలి. ఎంత తాగాలి అనేది అందరికీ ఒకేలా ఉండదు. గుండె బలహీనత (heart failure) లేదా ఇప్పటికే కిడ్నీ వ్యాధి ఉన్నవారికి తక్కువ నీరు అవసరం కావచ్చు, ఎక్కువైతే హాని కూడా కలగవచ్చు. మీకు ఎంత సరిపోతుందో మీ టీమ్ చెబుతారు. ప్రతి సైకిల్‌కు ముందు బ్లడ్ టెస్ట్‌తో కిడ్నీ పనితీరును చెక్ చేస్తారు. ఈ పేజీ సూత్రాలను వివరిస్తుంది. మీ టీమ్ మీకు ఇచ్చే సూచనల స్థానంలో ఇది రాదు.

ప్రీ-హైడ్రేషన్‌కు ఒక ఉద్దేశం ఉంది

కొన్ని చికిత్సలకు ముందు గంటలపాటు ఇచ్చే ఫ్లూయిడ్స్ ఏదో ఆలస్యం కాదు. మందును సురక్షితంగా బయటకు పంపడానికి అవి కిడ్నీలను సిద్ధం చేస్తాయి.

వాంతులు, విరేచనాలు కిడ్నీలకు ప్రమాదం

వేగంగా నీరు పోతే ఒక్క రోజులోనే కిడ్నీలపై భారం పడవచ్చు. అందుకే వాటిని వెంటనే చెప్పండి.

మీ ఆరోగ్యాన్ని బట్టి టీమ్ సర్దుబాటు చేస్తారు

గుండె లేదా కిడ్నీ సమస్యలు ఉన్నవారికి సలహా వేరుగా ఉంటుంది. కాబట్టి మీకు ఇచ్చిన సొంత ప్లాన్‌నే పాటించండి.

మీరు ఎంత నీరు తాగాలో కచ్చితంగా ఈ పేజీ చెప్పలేదు. అది మీ మందులు, మీ బరువు, వాతావరణం, మీ గుండె, కిడ్నీల ఆరోగ్యం, వాంతులు లేదా విరేచనాల వల్ల నీరు పోతోందా అనే వాటిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. మీ టీమ్ మీకు ప్రత్యేకంగా సూచనలు ఇస్తారు, ఎప్పుడూ వాటిదే మొదటి స్థానం.

మీ కిడ్నీ టెస్ట్ రిజల్ట్‌లకు అర్థం చెప్పడం, మీ చికిత్స మారాలా అని చెప్పడం కూడా ఈ పేజీ పని కాదు. మీ క్రియాటినిన్, ఇతర టెస్ట్‌లను చూసి డోస్‌లు, సమయాలను మీ ఆంకాలజిస్ట్ నిర్ణయిస్తారు.

గుండె బలహీనత ఉంటే సమతుల్యత అవసరం

గుండె బలహీనత ఉంటే అదనపు నీరు వల్ల ఊపిరి ఆడకపోవడం, వాపు రావచ్చు. మీ టీమ్ ప్లాన్‌ను కచ్చితంగా పాటించండి, చెబితే బరువు కూడా చూసుకోండి.

ఎండ వేడిలో నీళ్ల అవసరం ఎక్కువ

వేసవిలో, చికిత్స కోసం దూరం ప్రయాణించేటప్పుడు శరీరం నుంచి ఎక్కువ నీరు పోతుంది. వెంట నీళ్లు తీసుకెళ్లండి, క్రమంగా తాగండి.

ఉపవాసం గురించి ముందే మాట్లాడండి

నీళ్లు కూడా మానే మత సంబంధ ఉపవాసాలు కీమో చుట్టూ కిడ్నీలపై భారం పెంచుతాయి. ఉపవాసం ఉండే ముందు సమయం గురించి మీ టీమ్‌తో మాట్లాడండి.

రాత్రిపూట టాయిలెట్‌కు లేవడం

ఎక్కువ ఫ్లూయిడ్స్ అంటే రాత్రి మూత్రానికి లేవాల్సి వస్తుంది. రాత్రి చిన్న లైట్ వేసి ఉంచండి, దారిలో ఏమీ అడ్డం లేకుండా చూసుకోండి, అప్పుడు పడిపోయే ప్రమాదం ఉండదు.

పిల్లలు, పెద్దవాళ్లు

ఈ ఇద్దరిలోనూ నీరు వేగంగా తగ్గిపోతుంది, దాహం కూడా వేయకపోవచ్చు. సంరక్షకులు క్రమంగా తాగమని ఇవ్వాలి, మూత్రం ఎంత వస్తోందో గమనించాలి.

లవణాలు, ఖనిజాల భర్తీ

కొన్ని మందుల వల్ల మెగ్నీషియం, పొటాషియం తగ్గిపోతాయి. వాటికి సప్లిమెంట్‌లు రాయవచ్చు. చెప్పినట్టు మాత్రమే వాటిని వేసుకోండి.

మద్యం, ఎక్కువ తీపి పానీయాలు

మద్యం శరీరంలో నీటిని తగ్గిస్తుంది. ఎక్కువ తీపి ఉన్న పానీయాలు స్టెరాయిడ్ వేసుకుంటున్నప్పుడు షుగర్‌ను పెంచుతాయి. నీళ్లు, సాధారణ ద్రవాలే మంచివి.

కాంట్రాస్ట్ డై వేసే స్కాన్‌లు

స్కాన్ సిబ్బందికి మీ కీమో గురించి చెప్పండి. కాంట్రాస్ట్ స్కాన్ చుట్టూ కిడ్నీలను కాపాడటానికి అదనపు ఫ్లూయిడ్స్ ఇవ్వవచ్చు.

ఏది వాడకూడదో అడగండి

జలుబుకు లేదా నొప్పికి అయినా సరే, కొత్త మందు ఏదైనా వేసుకునే ముందు, చికిత్స సమయంలో అది మీ కిడ్నీలకు సురక్షితమేనా అని అడగండి.

ఇంటికి తిరిగి వెళ్లే ప్రయాణానికి ప్లాన్ చేసుకోండి

చికిత్స తర్వాత దూరం ప్రయాణం అంటే గంటలపాటు ఏమీ తాగకుండా, మూత్రానికి వెళ్లకుండా ఉండాల్సి రావచ్చు. వెంట నీళ్లు తీసుకెళ్లండి, మధ్యలో ఆగే చోట్లు ప్లాన్ చేసుకోండి. దారిలో ఆగకూడదని నీళ్లు తగ్గించవద్దు.

ఇప్పుడు ఏమి చేయాలి

ఎంత తాగాలో, ఎన్ని రోజులు తాగాలో మీ టీమ్‌ను అడగండి. కొద్దికొద్దిగా తరచుగా తాగండి, మూత్రం రంగు గమనించండి. కిడ్నీలకు హాని చేసే నొప్పి మందులు, నాటు మందులు వద్దు. వాంతులను మొదట్లోనే అదుపు చేయండి. మూత్రం చాలా తక్కువగా వస్తున్నా, ఏ ద్రవమూ కడుపులో ఉండకపోయినా వెంటనే ఫోన్ చేయండి.