నరాలపై ప్రభావం
కీమో తిమ్మిరితో కాళ్ల సంరక్షణ ఎలా చేసుకోవాలి
కీమో వల్ల కాళ్లు తిమ్మిర్లుగా ఉంటే గాయాలు జరిగినా తెలియవు. చెప్పులో ఇరుక్కున్న రాయి, వేడి స్నానం నీళ్లు, బిగుతైన చెప్పు వార, మరీ లోతుగా కత్తిరించిన గోరు — ఇవి రోజుల తరబడి తెలియని పుండుగా మారవచ్చు. చికిత్స సమయంలో గాయాలు నెమ్మదిగా మానతాయి, ఇన్ఫెక్షన్ త్వరగా పడుతుంది. ప్రతిరోజూ కాళ్లను కళ్లతో చూడటం, మూసి ఉండే సరిపోయే షూలు, జాగ్రత్తగా గోళ్ల సంరక్షణ — ఈ మూడూ చాలా సమస్యలను ఆపుతాయి.
సూటిగా సమాధానం
కీమో వల్ల కాళ్లు తిమ్మిర్లుగా ఉంటే వాటిని ఎలా కాపాడుకోవాలి?
ప్రతిరోజూ కాళ్లను కళ్లతో చూసి పరీక్షించుకోవడమే అసలైన సమాధానం. ఎందుకంటే ఇప్పుడు మీ కాళ్లకు స్పర్శ సరిగా తెలియడం లేదు, నొప్పి మీద ఆధారపడలేరు. చెప్పులో ఇరుక్కున్న చిన్న రాయి, మరీ వేడిగా ఉన్న స్నానం నీళ్లు, బిగుతుగా ఉన్న చెప్పు వార, కొత్త షూ వల్ల వచ్చిన బొబ్బ, లేదా మరీ లోతుగా కత్తిరించిన గోరు — ఇవన్నీ తిమ్మిరిగా ఉన్న కాళ్లపై గాయం చేసి, అది రోజుల తరబడి మీకు తెలియకుండానే ఉండిపోవచ్చు.
చికిత్స సమయంలో ఆ గాయాలు ఎందుకు ప్రమాదం?
కీమో నడుస్తున్నప్పుడు గాయాలు నెమ్మదిగా మానతాయి, ఇన్ఫెక్షన్ త్వరగా పట్టుకుంటుంది. తెల్ల రక్తకణాలు తగ్గి ఉన్న రోజుల్లో, లేదా మీకు షుగర్ (డయాబెటిస్) కూడా ఉంటే ఈ ప్రమాదం ఇంకా ఎక్కువ. అందుకే కాళ్ల విషయంలో “నొప్పి వస్తే చూద్దాం” అనే పద్ధతి ఇక పనిచేయదు.
చూడండి, ఎందుకంటే తెలియదు
ప్రతి సాయంత్రం కాళ్ల పైభాగం, అరికాళ్లు, మడమలు, వేళ్ల మధ్య భాగం — అన్నీ చూడండి. అరికాళ్లు మీకు సరిగా కనిపించకపోతే అద్దం వాడండి, లేదా ఇంట్లో ఎవరినైనా చూడమని అడగండి.
చెప్పులు లేకుండా ఎక్కడా నడవవద్దు
ఇంట్లో అయినా, గుడి ఆవరణలో అయినా, మిద్దె మీద అయినా — కాళ్లకు ఏదో ఒకటి ఉండాల్సిందే. తిమ్మిరిగా ఉన్న ఉత్త కాళ్లు తేలిగ్గా కోసుకుపోతాయి, వేడి నేలపై కాలిపోతాయి, దెబ్బ తగులుతుంది.
ఏ గాయాన్నైనా అదే రోజు చెప్పండి
చికిత్స సమయంలో తిమ్మిరి ఉన్న కాలిపై చిన్న బొబ్బ లేదా చిన్న గాటు కూడా తేలిగ్గా తీసుకోకూడదు. అది ఇన్ఫెక్షన్గా మారకముందే మీ ట్రీట్మెంట్ టీమ్కు చూపించండి.
మీకు షుగర్ ఉంటే, కాళ్లు తిమ్మిర్లుగా ఉన్నాయని మీ ఆంకాలజీ టీమ్కూ, షుగర్ చూసే డాక్టర్కూ ఇద్దరికీ చెప్పండి. అప్పుడు కాళ్ల జాగ్రత్తలు ఇంకా ఎక్కువగా తీసుకోవాలి.రోజువారీ పరీక్ష
ప్రతి సాయంత్రం కాళ్లలో ఏమి చూడాలి?
కింద చెప్పిన ఆరు విషయాలు వెతకండి. ఏదైనా కొత్తగా కనిపిస్తే అదే రోజు మీ టీమ్కు చెప్పండి.
గాట్లు, గీతలు, పగుళ్లు
చర్మం ఎక్కడైనా చిట్లి ఉందా అని చూడండి. ముఖ్యంగా మడమల దగ్గర పగుళ్లు, వేళ్ల మధ్య చిట్లడం — ఇన్ఫెక్షన్ చాలాసార్లు ఇక్కడే మొదలవుతుంది.
బొబ్బలు, ఎర్రటి మచ్చలు
చెప్పులు, వారలు రుద్దుకుంటే చర్మం ఎర్రబడటం లేదా బొబ్బలు వస్తాయి. ఎక్కువగా వేళ్లపై, మడమల మీద, పాదాల పక్కభాగాల్లో కనిపిస్తాయి.
వాపు లేదా వేడిగా అనిపించడం
ఒక కాలు రెండో దాని కంటే వేడిగా, ఎర్రగా లేదా ఎక్కువ వాపుతో ఉంటే అది ఇన్ఫెక్షన్ కావచ్చు, గాయం కావచ్చు. దాన్ని చూపించుకోవాలి.
గోళ్ల సమస్యలు
గోరు మూల లోపలికి దిగడం, గోరు చుట్టూ ఎరుపు, గోరు పైకి లేవడం, రంగు మారిన గోళ్లు నొప్పి పెట్టడం లేదా చీము రావడం — ఇవన్నీ చూపించాల్సినవే.
కాలిన గుర్తులు
వేడి నీళ్లు, వేడి నేల, వేడి చేసే పరికరాల వల్ల ఆ సమయంలో తెలియకుండానే కాలి, తర్వాత బొబ్బలు లేదా ఎర్రటి మచ్చలు కనిపించవచ్చు.
చర్మం రంగు మారడం
పాలిపోయినట్టు, నీలంగా లేదా బాగా నల్లగా మారిన భాగాలు, లేదా చర్మం మెరుస్తూ బిగుతుగా కనిపించడం — రక్తప్రసరణ లేదా ఒత్తిడి సమస్యకు సంకేతం కావచ్చు.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిరోజువారీ అలవాట్లు
ఏమి చేయాలి, దేనికి దూరంగా ఉండాలి?
గాయం, బొబ్బ లేదా పగులు ఎర్రబడినా, వేడిగా అనిపించినా, వాచినా, నొప్పి పెట్టినా, చీము కారినా వెంటనే చూపించాలి. పాదం లేదా కాలు పైకి ఎర్రటి చారలు పాకుతున్నా, కాలు చల్లగా, పాలిపోయి, నీలంగా లేదా బాగా నల్లగా మారినా, బొబ్బలు వచ్చేలా కాలినా, ఒక పాదం లేదా పిక్క ఒక్కసారిగా వాచినా, గాయం అస్సలు మానకపోతున్నా — ఆలస్యం చేయవద్దు.
కాలిపై గాయం ఉన్నప్పుడు మీ టీమ్ చెప్పిన స్థాయికి జ్వరం వస్తే, అది వెంటనే దగ్గరలోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లాల్సిన పరిస్థితి. ఉదయం వరకు ఆగవద్దు.
ఎక్కడ చూపించినా, రోగి కీమోథెరపీ తీసుకుంటున్నారని లేదా ఇటీవల తీసుకున్నారని స్పష్టంగా చెప్పండి. షుగర్ ఉంటే అది కూడా చెప్పండి.
ఇంకా గుర్తుంచుకోవాల్సినవి
మన ఇళ్లలో తరచుగా తప్పిపోయే జాగ్రత్తలు
కాయలు, ముల్లు గట్టిపడిన చర్మం మీరే తీయవద్దు
కార్న్ ప్లాస్టర్లు, బ్లేడ్లు, రసాయనాలు తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లపై గాయం చేయగలవు. మీకు తెలియకుండానే అది పుండుగా మారవచ్చు. మీ టీమ్ను లేదా podiatristను అడగండి.
మన చెప్పులతో ప్రత్యేక జాగ్రత్త
చెప్పులు, కొల్హాపురి చెప్పులు, సన్నని వారల శాండిల్స్ రుద్దుకుంటాయి, లోపలికి రాళ్లు వెళ్లనిస్తాయి. బయటకు నడిచేటప్పుడు మూసి ఉండే షూలే మంచివి.
ఇంట్లోవాళ్ల సాయం తీసుకోండి
పెద్దవాళ్లకు, కళ్లు సరిగా కనిపించనివాళ్లకు, వెన్ను వంగనివాళ్లకు అరికాళ్లు చూసుకోవడం కుదరదు. ఇంట్లో ఎవరైనా ఒకరు ప్రతి సాయంత్రం చూస్తే ఈ అలవాటు తప్పదు.
సాక్సులు ఎంపిక కూడా ముఖ్యమే
మెత్తని కాటన్ సాక్సులు, మందపాటి కుట్లు లేకుండా, పైన బిగుతైన ఎలాస్టిక్ లేకుండా ఉండాలి. రోజూ మార్చండి. ఉత్త కాళ్లకు నేరుగా షూ వేసుకోకుండా సాక్సు వేసుకుని షూ వేయండి.
షూలను కూడా పరీక్షించండి
అరిగిపోయిన సోల్, ఊడిన కుట్లు, లోపలికి పొడుచుకు వచ్చిన మేకు — ఇవి ఉన్నాయేమో చూసి, సమస్య రాకముందే మార్చేయండి. కొత్త షూలను కొద్దికొద్దిగా అలవాటు చేసుకుంటూ, ప్రతిసారీ కాళ్లు ఎర్రబడ్డాయేమో చూడండి.
తిమ్మిరి తగ్గుతున్నా జాగ్రత్త ఆపవద్దు
చికిత్స అయిపోయాక తిమ్మిరి మెరుగవుతున్నా, స్పర్శ పూర్తిగా తిరిగి వచ్చిందని స్పష్టంగా తెలిసేవరకు రోజువారీ పరీక్ష కొనసాగించండి. కొంత తిమ్మిరి మిగిలి ఉంటే ఈ అలవాటు అలాగే ఉంచుకోండి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
తరచుగా వినిపించేవి
తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్ల గురించి నాలుగు నమ్మకాలు
తిమ్మిరిగా ఉన్న కాళ్లకు గాట్లు, బొబ్బలు, కాలిన గుర్తులు తెలియకపోవచ్చు. గాయాన్ని మొదట్లోనే పట్టుకోవడానికి రోజూ కళ్లతో చూడటం ఒక్కటే నమ్మదగిన మార్గం.
ఇంటి నేలపై కూడా చిన్న రాళ్లు, పదునైన వస్తువులు, వేడి ఉపరితలాలు ఉంటాయి. ఇంట్లో కూడా మూసి ఉండే చెప్పులు వేసుకుంటే తెలియకుండా జరిగే గాయాలు తప్పుతాయి.
తిమ్మిరి ఉన్న చర్మం కాలిపోయినా తెలియదు. ఎక్కువసేపు నానబెడితే చర్మం మెత్తబడి ఇన్ఫెక్షన్కు దారి ఇస్తుంది. చేతితో వేడి చూసుకుని, కొద్దిసేపే కడిగి, బాగా తుడవండి.
చికిత్స సమయంలో తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లపై చిన్న గాయాలు కూడా నెమ్మదిగా మానతాయి, ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చే అవకాశం ఎక్కువ. అదే రోజు టీమ్కు చెప్పి, దాన్ని శుభ్రంగా, కప్పి ఉంచండి.
నిజం చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీ కాలికి వచ్చిన సమస్య తీవ్రమైనదా కాదా అని ఈ పేజీ చెప్పలేదు. ఇన్ఫెక్షన్లు, రక్తప్రసరణ సమస్యలు చాలా నెమ్మదిగా, పెద్దగా కనిపించకుండా మొదలవుతాయి — తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లపై, షుగర్ ఉన్నవారిలో ఇంకా ఎక్కువగా. చికిత్స నడుస్తున్నప్పుడు సురక్షితమైన మార్గం ఒక్కటే: ఏ గాయాన్నైనా, ఏ మార్పునైనా మీ టీమ్కు చూపించడం.
ప్రత్యేక నిపుణుల సంరక్షణకు ఇది ప్రత్యామ్నాయం కాదు
మీకు షుగర్ ఉంటే, గోళ్లు మందంగా మారి ఉంటే, కాయలు, గట్టిపడిన చర్మం ఉంటే, లేదా రక్తప్రసరణ తక్కువగా ఉంటే — podiatrist లేదా డయాబెటిక్ ఫుట్ క్లినిక్లో సురక్షితంగా సంరక్షణ, సలహా దొరుకుతాయి. వాటిని మీరే ఇంట్లో చూసుకోవడం కంటే ఇదే మంచిది.
ఇప్పుడు ఏం చేయాలి
ఈ రాత్రి నుంచే రోజువారీ కాళ్ల పరీక్ష మొదలుపెట్టండి — అద్దం వాడి, లేదా ఇంట్లో ఒకరి సాయంతో. ఎప్పుడూ మూసి ఉండే, సరిపోయే షూలు, సాక్సులు వేసుకోండి. నీళ్ల వేడిని చేతితో చూసుకోండి. పొడి చర్మానికి క్రీమ్ రాయండి. గోళ్లను నిటారుగా కత్తిరించండి. ఏ గాయాన్నైనా, ఏ మార్పునైనా అదే రోజు మీ టీమ్కు చెప్పండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
కాళ్ల సంరక్షణ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
కాళ్లను ఎంత తరచుగా చూసుకోవాలి?
ప్రతిరోజూ, వీలైతే సాయంత్రం పూట. పాదాల పైభాగం, అరికాళ్లు, మడమలు, వేళ్ల మధ్య భాగం — అన్నీ చూడండి. అరికాళ్లు మీకు కనిపించకపోతే అద్దం వాడండి, లేదా ఇంట్లో ఎవరినైనా సాయం అడగండి. రోజూ ఒకే సమయంలో చేస్తే అది అలవాటుగా మారి మర్చిపోరు.
తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లకు ఎలాంటి చెప్పులు మంచివి?
మూసి ఉండే, లోపల వదులుగా, మెత్తని అరికాలు, గట్టి సోల్ ఉన్న షూలు మంచివి. వాటితో పాటు కుట్లు తగలని మెత్తని సాక్సులు వాడండి. వేసుకునే ముందు లోపల రాళ్లు, గరుకు కుట్లు ఉన్నాయేమో చేతితో తడిమి చూడండి. బిగుతైన వారలు ఉన్న చెప్పులకు దూరంగా ఉండండి.
గోరువెచ్చని నీళ్లలో కాళ్లు నానబెట్టవచ్చా?
చేతితో వేడి చూసుకున్న గోరువెచ్చని నీళ్లతో కొద్దిసేపు కడగడం పర్వాలేదు. కానీ ఎక్కువసేపు నానబెట్టడం, వేడి నీళ్లు వాడటం మంచిది కాదు. తిమ్మిరి ఉన్న చర్మం కాలిపోయినా తెలియదు, ఎక్కువసేపు నీళ్లలో ఉంటే చర్మం మెత్తబడి ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చే అవకాశం పెరుగుతుంది.
కాలి గోళ్లను ఎలా కత్తిరించాలి?
నిటారుగా, మరీ లోతుగా కాకుండా కత్తిరించండి. స్నానం తర్వాత గోళ్లు మెత్తగా ఉన్నప్పుడు చేయడం సులువు. మూలలను గుండ్రంగా కత్తిరించవద్దు, అలా చేస్తే గోరు లోపలికి దిగే అవకాశం ఉంది. మీకు సరిగా కనిపించకపోయినా, వంగడం కష్టమైనా ఇంట్లోవాళ్లను లేదా podiatristను సాయం అడగండి.
నాకు తెలియకుండానే ఒక బొబ్బ వచ్చింది. ఇప్పుడేం చేయాలి?
దాన్ని పగలగొట్టవద్దు. శుభ్రంగా ఉంచి, అంటుకోని డ్రెస్సింగ్తో కప్పండి. బిగుతైన షూ లాంటి కారణం ఏదైతే అది ఉందో దాన్ని తీసేయండి. అదే రోజు మీ టీమ్కు చెప్పండి. చికిత్స సమయంలో చిన్న బొబ్బ కూడా ఇన్ఫెక్షన్గా మారే అవకాశం ఉంది.
నాకు షుగర్ ఉంది. కాళ్ల జాగ్రత్తలు వేరుగా ఉంటాయా?
జాగ్రత్తలు అవే, కానీ ఇంకా కట్టుదిట్టంగా పాటించాలి. షుగర్ వల్ల గాయాలు నెమ్మదిగా మానతాయి, ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చే అవకాశం ఎక్కువ. షుగర్ అదుపులో ఉంచుకోండి, రోజూ కాళ్లు చూసుకోండి, డయాబెటిక్ ఫుట్ క్లినిక్ గురించి మీ టీమ్ను అడగండి. కాళ్లు తిమ్మిర్లుగా ఉన్నాయని షుగర్ డాక్టర్కూ చెప్పండి.
కార్న్ ప్లాస్టర్ వాడవచ్చా?
తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లపై వాడకపోవడమే మంచిది. వాటిలోని రసాయనాలు చర్మాన్ని దెబ్బతీసి, మీకు తెలియకుండానే పుండు చేయవచ్చు. కాయలు, గట్టిపడిన చర్మం ఉంటే వాటిని సురక్షితంగా తీయడానికి మీ టీమ్ను లేదా podiatristను సంప్రదించండి.
కాళ్ల విషయంలో డాక్టర్ను ఎప్పుడు కలవాలి?
గాయం ఎర్రబడినా, వాచినా, నొప్పి పెట్టినా, చీము కారినా అదే రోజు కలవాలి. ఎరుపు పైకి పాకుతున్నా, బొబ్బలు వచ్చేలా కాలినా, చర్మం రంగు మారినా, కాలిపై గాయంతో పాటు జ్వరం వచ్చినా కూడా అదే రోజే. జ్వరం మీ టీమ్ చెప్పిన స్థాయికి చేరితే వెంటనే ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లండి.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Chemotherapy and You: Support for People With Cancer
- Cancer Research UK — Side effects of chemotherapy
- Macmillan Cancer Support — Chemotherapy
- American Cancer Society — Peripheral Neuropathy
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
తిమ్మిరి ఉన్న కాళ్లను చూసుకోవడం కష్టమవుతోందా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.