మీ చికిత్సను అర్థం చేసుకోండి
కీమో, టార్గెటెడ్ థెరపీ మధ్య తేడా: మీరు ఏ హెచ్చరికలు గమనించాలి
కీమో, టార్గెటెడ్ థెరపీ మధ్య తేడా తెలియకపోతే తప్పు సలహా పాటించే ప్రమాదం ఉంది. ఇవి రెండు వేర్వేరు రకాల క్యాన్సర్ మందులు. వేరుగా పనిచేస్తాయి, వేరే సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ తెస్తాయి, ఒకదాని కోసం రాసిన సలహా ఇంకోదానికి వర్తించదు. చాలా టార్గెటెడ్ థెరపీలు పనిచేయాలంటే మీ కణితిలో ఒక నిర్దిష్ట గుర్తు ఉండాలి. మీరు ఏది తీసుకుంటున్నారో తెలిస్తే, ఏ హెచ్చరిక సంకేతాలు గమనించాలో మారుతుంది.
సూటిగా సమాధానం
కీమోకు, టార్గెటెడ్ థెరపీకి తేడా ఏమిటి?
కీమోథెరపీ శరీరమంతటా వేగంగా విభజన చెందే కణాలను చంపుతుంది. టార్గెటెడ్ థెరపీ మీ క్యాన్సర్ ఆధారపడే ఒక నిర్దిష్ట ప్రోటీన్ను అడ్డుకుంటుంది. వీటి సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ వేరు, ఒకే సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ వేర్వేరు తీవ్రతలో కాదు. టార్గెటెడ్ థెరపీ టాబ్లెట్ వేసుకుంటూ కీమో సలహాలు చదివితే, నిజంగా మీకు వర్తించే హెచ్చరిక సంకేతాలు మిస్ కావచ్చు.
మీరు ఏ రకం చికిత్సలో ఉన్నారన్నది ఎందుకు ముఖ్యం?
కీమో కణితితో పాటు వేగంగా విభజన చెందే అన్ని కణాలపై, అంటే జుట్టు కుదుళ్లు, పేగుల లోపలి పొర, ఎముక మజ్జ (bone marrow)పై కూడా దాడి చేస్తుంది. అందుకే జుట్టు రాలడం, వికారం, బ్లడ్ కౌంట్ తగ్గడం వస్తాయి. టార్గెటెడ్ థెరపీ మీ క్యాన్సర్ కణాలు పెరగడానికి ఆధారపడే ఒక నిర్దిష్ట అణు స్విచ్ను అడ్డుకుంటుంది.
మెత్తని కీమో కాదు, వేరే మందు
ఇవి వేర్వేరు కణజాలాలపై పనిచేస్తాయి కాబట్టి సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ కూడా వేరు. టార్గెటెడ్ థెరపీ టాబ్లెట్ కీమో యొక్క మెత్తని రూపం కాదు. వేరే లక్ష్యాలపై పనిచేసే వేరే మందు. చాలా టార్గెటెడ్ థెరపీలతో దద్దుర్లు, విరేచనాలు, లివర్ ఎంజైమ్ల మార్పులు, బీపీ పెరగడం సాధారణం. తీవ్రమైన వికారం, జుట్టు రాలడం సాధారణంగా ఉండవు.
మీ చికిత్స ఏ వర్గమో తెలియకపోతే, దాని పేరు చెప్పమని మీ ఆంకాలజిస్ట్ను లేదా ఫార్మసిస్ట్ను అడగండి. తప్పు సలహా చదివితే, తప్పు విషయాల కోసం గమనిస్తారు.
సులువైన మాటల్లో
ఈ మాటలకు అర్థం ఏమిటి?
- కీమోథెరపీ
- వేగంగా విభజన చెందే అన్ని కణాలను చంపే మందులు: క్యాన్సర్ కణాలను, జుట్టు కుదుళ్లను, పేగుల పొరను, ఎముక మజ్జలో రక్తం తయారు చేసే కణాలను కూడా.
- టార్గెటెడ్ థెరపీ
- మీ క్యాన్సర్ కణాలు ఆధారపడే ఒక నిర్దిష్ట ప్రోటీన్ను లేదా పెరుగుదల మార్గాన్ని అడ్డుకునే మందులు. ఇవి వేగంగా విభజన చెందే అన్ని కణాలపై దాడి చేయవు.
- కైనేజ్ ఇన్హిబిటర్ (kinase inhibitor)
- క్యాన్సర్ కణాల లోపల పెరుగుదల సంకేతాలుగా పనిచేసే ఎంజైమ్లను (kinases) అడ్డుకునే ఒక రకం టార్గెటెడ్ థెరపీ. మందుల పేర్లు తరచుగా "-inib"తో ముగుస్తాయి: ఎర్లోటినిబ్ (erlotinib), ఇమాటినిబ్ (imatinib), ఒసిమెర్టినిబ్ (osimertinib).
- మోనోక్లోనల్ యాంటీబాడీ (monoclonal antibody)
- క్యాన్సర్ కణాలపై లేదా దగ్గరి రక్తనాళాలపై ఉండే ఒక నిర్దిష్ట గుర్తును గుర్తించేలా తయారుచేసిన టార్గెటెడ్ థెరపీ. మందుల పేర్లు తరచుగా "-mab"తో ముగుస్తాయి: ట్రాస్టుజుమాబ్ (trastuzumab), బెవాసిజుమాబ్ (bevacizumab).
- బయోమార్కర్ టెస్టింగ్
- టార్గెటెడ్ థెరపీ అడ్డుకునేలా తయారైన నిర్దిష్ట ప్రోటీన్ లేదా జన్యు మార్పు (mutation) మీ కణితిలో ఉందో లేదో తెలుసుకోవడానికి కణితి కణజాలాన్ని ల్యాబ్లో పరీక్షించడం. టార్గెటెడ్ థెరపీ మీకు సరిపోతుందో లేదో ఈ టెస్టే నిర్ణయిస్తుంది.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిబృందానికి చెప్పాల్సినవి
టార్గెటెడ్ థెరపీ తీసుకుంటున్నప్పుడు బృందానికి ఏమి చెప్పాలి?
- ఏ దద్దుర్లు, ఎరుపు, లేదా పొడి చర్మం అయినా, ముఖ్యంగా ముఖం లేదా చేతులపై
- మీ మామూలు తీరు కంటే పెరిగిన విరేచనాలు
- కొత్త తలనొప్పి, లేదా ఆందోళన కలిగించే బీపీ రీడింగ్
- తగ్గకుండా పెరుగుతున్న అసాధారణ అలసట
- కళ్లు లేదా చర్మం పసుపు రంగులోకి మారడం
- చికిత్సతో పాటు తీసుకుంటున్న ఏ మూలికా, ఆయుర్వేద, లేదా మెడికల్ షాపులో నేరుగా కొనే మందు అయినా
పక్కపక్కన పోలిక
కీమో, టార్గెటెడ్ థెరపీ ఎలా పోలుస్తాయి?
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
ఇంకా తెలుసుకోవాల్సినవి
టార్గెటెడ్ థెరపీ గురించి ప్రజలు ఇంకా ఏమి తెలుసుకోవాలనుకుంటారు?
టార్గెటెడ్ థెరపీతో దద్దుర్లు ఎందుకు వస్తాయి?
చాలా టార్గెటెడ్ థెరపీలు, ముఖ్యంగా కొన్ని క్యాన్సర్ కణాలపై ఉండే EGFR అనే ప్రోటీన్ను అడ్డుకునేవి, ముఖం, తల, ఛాతీపై దద్దుర్లు తెస్తాయి. ఇవి మొటిమల్లా కనిపిస్తాయి కానీ మొటిమలు కావు. మెడికల్ షాపులో దొరికే మొటిమల మందులు సాధారణంగా వీటిని ఇంకా ఎక్కువ చేస్తాయి. దద్దుర్లు చికిత్స విఫలమవుతోందనడానికి సంకేతం కాదు. త్వరగా బృందానికి చెప్పండి. తొందరగా చూసుకున్న తేలికపాటి దద్దుర్లు తేలికగానే ఉంటాయి.
ఇంట్లో టాబ్లెట్లు సురక్షితంగా వేసుకోవచ్చా?
అవును, కానీ ఇంట్లో వేసుకుంటే అపాయింట్మెంట్ల మధ్య సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ గుర్తించే బాధ్యత మీపై ఎక్కువగా ఉంటుంది. మొదలుపెట్టే ముందు మీ ఫార్మసిస్ట్ లేదా నర్సు హెచ్చరిక సంకేతాలు వివరించాలి. ఆహారంతో ఇంటరాక్షన్ల గురించి ప్రత్యేకంగా అడగండి. గ్రేప్ఫ్రూట్ చాలా టార్గెటెడ్ మందులపై ప్రభావం చూపుతుంది. మీ బృందం వేరేగా చెబితే తప్ప దాన్ని మానేయాలి.
సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ కీమో కంటే తక్కువ తీవ్రమైనవా?
సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ వేరు, తేలిక కాదు. లివర్ వాపు, ఊపిరితిత్తుల వాపు (pneumonitis), గుండె లయలో మార్పులు టార్గెటెడ్ థెరపీలతో రాగల తీవ్రమైన సమస్యలు. మీ బ్లడ్ కౌంట్ మామూలుగా ఉండగానే లివర్ ఎంజైమ్లు పెరుగుతుండవచ్చు, బీపీ ఎక్కుతుండవచ్చు. టార్గెటెడ్ థెరపీ సమయంలో పర్యవేక్షణ ఈ వేరే తీరు చుట్టూనే రూపొందించారు: వేరే టెస్ట్లు, వేరే హెచ్చరిక సంకేతాలు.
ఒకే క్యాన్సర్ ఉన్న అందరికీ ఒకే టార్గెటెడ్ థెరపీ ఇస్తారా?
లేదు. టార్గెటెడ్ థెరపీలను క్యాన్సర్ రకం ఒక్కదాన్నే కాకుండా మీ కణితిలోని నిర్దిష్ట అణు మార్పులకు సరిపోల్చి ఇస్తారు. ఒకే నిర్ధారణ ఉన్న ఇద్దరి కణితులు పూర్తిగా వేరే ప్రోటీన్లపై ఆధారపడి, వేరే మందులు అవసరం కావచ్చు. సరైన జోడీని కనుక్కునేది బయోమార్కర్ టెస్టింగ్. ఆ టెస్ట్ చేయకుండానే టార్గెటెడ్ థెరపీ గురించి మాట్లాడితే, ఏ గుర్తు కోసం చూశారో మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి.
చాలా నోటి టార్గెటెడ్ థెరపీ టాబ్లెట్లను ప్రతి డోస్కు క్లినిక్కు రాకుండా ఇంట్లోనే రోజూ వేసుకుంటారు. అంటే కొత్త సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ గుర్తించే బాధ్యత పర్యవేక్షించే నర్సుపై కాకుండా పేషెంట్పై ఉంటుంది. క్లినిక్లో నరంలోకి ఇచ్చే చికిత్సలో ఉండే భద్రతా వలయం ఇంట్లో ఉండదు కాబట్టే, నోటి క్యాన్సర్ మందులపై ASCO, NCCN మార్గదర్శకాలు పేషెంట్కు అవగాహన కల్పించడాన్ని ప్రత్యేకంగా నొక్కి చెబుతాయి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
కీమో, టార్గెటెడ్ థెరపీ తేడా గురించి అడిగే ప్రశ్నలు
టార్గెటెడ్ థెరపీ టాబ్లెట్ అంటే టాబ్లెట్ రూపంలో ఉన్న కీమోనేనా?
కాదు. కపెసిటాబిన్ (capecitabine), టెమోజోలోమైడ్ (temozolomide) లాంటి కీమో టాబ్లెట్లు నరంలోకి ఇచ్చే కీమోలాగే పనిచేస్తాయి: వేగంగా విభజన చెందే కణాలపై దాడి చేస్తాయి. ఇమాటినిబ్, ఎర్లోటినిబ్, ఒసిమెర్టినిబ్ లాంటి టార్గెటెడ్ థెరపీ టాబ్లెట్లు మీ క్యాన్సర్ కణాల్లోని ఒక నిర్దిష్ట ప్రోటీన్ను అడ్డుకుంటాయి. ఇవి వేర్వేరు మందుల వర్గాలకు చెందినవి, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ వేరు, పర్యవేక్షణ వేరు. రెండూ టాబ్లెట్లు అయినంత మాత్రాన ఒకే చికిత్స కావు.
టార్గెటెడ్ థెరపీతో నా జుట్టు రాలుతుందా?
చాలా టార్గెటెడ్ థెరపీలు కీమోలాగా జుట్టు రాలేలా చేయవు. ఈ వర్గంలోని కొన్ని మందులు జుట్టు పలుచబడటం లేదా జుట్టు తీరు మారడం కలిగించవచ్చు, కానీ ఎక్కువగా రాలడం అసాధారణం. ఆందోళనగా ఉంటే, మీకు రాస్తున్న మందు గురించి ప్రత్యేకంగా మీ ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండి. ప్రభావం మందును బట్టి మారుతుంది. ముందు తనిఖీ చేయకుండా కీమో జుట్టు రాలడం సలహాలు మీ చికిత్సకు వర్తిస్తాయని అనుకోకండి. జుట్టులో మార్పు కనిపిస్తే బృందానికి చెప్పండి, సహాయపడే ఉత్పత్తులు ఉన్నాయి.
టార్గెటెడ్ థెరపీ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ కీమో కంటే తేలికా?
వేరు, తేలిక కాదు. టార్గెటెడ్ థెరపీ సాధారణంగా వికారం, జుట్టు రాలడం కలిగించదు. కానీ దద్దుర్లు, విరేచనాలు, లివర్ వాపు, బీపీ మార్పులు తరచుగా వస్తాయి, తొందరగా పట్టుకోకపోతే తీవ్రం కావచ్చు. మీ పర్యవేక్షణ షెడ్యూల్ ఈ వేరే తీరు చుట్టూ రూపొందించారు: వేరే బ్లడ్ టెస్ట్లు, వేరే హెచ్చరిక సంకేతాలు, ఏదైనా కనిపిస్తే వేరే చర్యలు.
నా చికిత్స కీమోనా, టార్గెటెడ్ థెరపీనా ఎలా తెలుసుకోవాలి?
మందు పేరు, దాని వర్గం చెప్పమని మీ ఆంకాలజిస్ట్ను లేదా ఫార్మసిస్ట్ను అడగండి. స్థూలంగా: "-inib" లేదా "-mab"తో ముగిసే పేర్లు దాదాపు ఎప్పుడూ టార్గెటెడ్ థెరపీలు. కపెసిటాబిన్, టెమోజోలోమైడ్, సైక్లోఫాస్ఫమైడ్ (cyclophosphamide) లాంటి పేర్లు కీమో. అనుమానం ఉంటే బృందాన్ని ఒక్క సూటి ప్రశ్న అడిగితే తేలిపోతుంది. దాన్ని బట్టే మీకు ఏ సలహా వర్తిస్తుందో మారుతుంది.
కీమో, టార్గెటెడ్ థెరపీ ఒకేసారి తీసుకోవచ్చా?
అవును, కొన్ని క్యాన్సర్లలో కలయిక ప్రామాణిక చికిత్స. రెండూ తీసుకుంటున్నప్పుడు రెండింటి సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ తీరు ఒకేసారి కనిపించవచ్చు కాబట్టి పర్యవేక్షణ మరింత జటిలంగా ఉంటుంది. అంతా ఒకే మందు వల్ల అని అనుకోకుండా, ఏ లక్షణం ఏ మందు వల్ల వచ్చే అవకాశం ఉందో మీ బృందాన్ని అడగండి.
ఒకే రకం క్యాన్సర్ ఉన్న అందరికీ టార్గెటెడ్ థెరపీ పనిచేస్తుందా?
లేదు. టార్గెటెడ్ థెరపీ ఏ నిర్దిష్ట అణు గుర్తును అడ్డుకునేలా తయారైందో, ఆ గుర్తు మీ కణితిలో ఉంటేనే పనిచేస్తుంది. అర్హతను నిర్ణయించేది కణితి కణజాలంపై బయోమార్కర్ టెస్టింగ్, క్యాన్సర్ రకం ఒక్కటే కాదు. టార్గెటెడ్ థెరపీకి మీరు తగినవారు కాదని చెబితే, అది మీ భవిష్యత్తు గురించి తీర్పు కాదు. మీ కణితి జీవశాస్త్రానికి వేరే చికిత్స బాగా సరిపోతుందని అర్థం.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Targeted Therapy to Treat Cancer
- Cancer Research UK — Targeted cancer drugs
- American Cancer Society — Targeted Drug Therapy
- Cancer.Net (ASCO) — What is Targeted Therapy?
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
తర్వాత ఏం చేయాలో తెలియడం లేదా?
ఇప్పటివరకు ఏం తేలిందో చెప్పండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకూ ఒకే హెల్ప్లైన్.