రిస్క్ తగ్గించేందుకు ఓవరీలు, ట్యూబ్‌లు తీసే సర్జరీ (RRSO): ఏమిటి, ఎప్పుడు?

లాభం: ఓవేరియన్ క్యాన్సర్ రిస్క్ సుమారు 80% తగ్గుతుంది

వంశపారంపర్య ఓవేరియన్ క్యాన్సర్ రిస్క్‌కు అందుబాటులో ఉన్న అత్యంత బలమైన చర్య ఇదే; ఇంకేదీ దీనికి దగ్గరగా రాదు. ప్రభావవంతమైన ఓవరీ స్క్రీనింగ్ లేదు, కాబట్టి పర్యవేక్షణ దీనికి సమానమైన ప్రత్యామ్నాయం కాదు — అది వేచి చూసే మార్గం, రక్షించే మార్గం కాదు. జీవితకాలంలో సుమారు 40 నుంచి 45 శాతం రిస్క్ ఎదుర్కొంటున్న BRCA1 క్యారియర్‌కు, 80 శాతం తగ్గుదల చాలా పెద్ద మార్పు.

లాభం రిస్క్ తగ్గడంలోనే కాదు, రోజువారీ జీవితం నుంచి ఇది తీసేసే భారంలో కూడా ఉంది: చాలామంది క్యారియర్లు చెప్పే నిరంతర, మెల్లని అప్రమత్తత; ప్రతిసారి కడుపు ఉబ్బరం వచ్చినప్పుడు కలిగే ఆందోళన; ఈలోగా ఏ టెస్టూ తమను నమ్మకంగా కాపాడటం లేదనే ఎరుక.

నష్టం: వెంటనే సర్జికల్ మెనోపాజ్

రెండు ఓవరీలు తీసేస్తే, సహజ మెనోపాజ్‌లో లాగా ఏళ్ల తరబడి మెల్లగా కాకుండా, ఈస్ట్రోజెన్ ఉత్పత్తి ఒక్కసారిగా ఆగిపోతుంది. అందుకే లక్షణాలు తరచుగా ఎక్కువ తీవ్రంగా ఉంటాయి: ఒక్కసారిగా ఒళ్లంతా వేడి ఆవిర్లు (హాట్ ఫ్లషెస్), రాత్రిళ్లు చెమటలు, నిద్ర సరిగా పట్టకపోవడం, యోని పొడిబారడం, లైంగిక కోరిక తగ్గడం, మూడ్ మార్పులు, ఏకాగ్రత కుదరకపోవడం — ఇవన్నీ మెల్లగా కాకుండా ఒక్కసారిగా వస్తాయి.

37 ఏళ్ల వయసులో సర్జరీ చేయించుకునే మహిళకు, ఇది మెనోపాజ్‌ను ఒక దశాబ్దం కంటే ఎక్కువ ముందుకు తెస్తుంది. దీన్ని తట్టుకోవడం చిన్న విషయం కాదు. రిస్క్ అంకెల కింద ఒక చిన్న గమనికలా చెప్పి వదిలేయకుండా, దీనికి ముందే సిద్ధం కావాలి. ఏం జరుగుతుందో తెలిసి ఉండటం, సర్జరీకి ముందే ఒక ప్లాన్ ఉండటం — ఇది ఎలా అనిపిస్తుందనే దానిలో నిజమైన తేడా తెస్తుంది.

ఎముకల ఆరోగ్యం, గుండె–రక్తనాళాల ఆరోగ్యం

చిన్న వయసులోనే ఈస్ట్రోజెన్ కోల్పోవడం ఎముకల సాంద్రత తగ్గడాన్ని వేగవంతం చేస్తుంది; దీర్ఘకాలంలో గుండె–రక్తనాళాల రిస్క్ పెరగడంతో కూడా ముడిపడి ఉంది. అధిక వంశపారంపర్య రిస్క్ ఉన్న మహిళ సర్జరీని తప్పించుకోవడానికి ఇవి కారణాలు కావు. కానీ సర్జరీ తర్వాత సంరక్షణ ఎందుకు ముఖ్యమో, దాన్ని ఎందుకు చివర్లో ఆలోచించకూడదో చెప్పే కారణాలు ఇవే.

చిన్న వయసులో సర్జరీ జరిగితే ముందుగా ఎముకల సాంద్రత పరీక్ష (బేస్‌లైన్ బోన్ డెన్సిటీ), శరీర బరువు మోసే వ్యాయామాల మీద శ్రద్ధ, కాల్షియం, విటమిన్ D — ఇంకా అడ్డంకి లేని చాలామంది మహిళలకు HRT (హార్మోన్ రీప్లేస్‌మెంట్ థెరపీ) — ఇవన్నీ దీన్ని సరిగ్గా నిర్వహించడంలో భాగాలే, ఐచ్ఛిక అదనాలు కావు. మీకు ఏవి వర్తిస్తాయో మీ డాక్టర్‌తో నిర్ధారించుకోండి.

RRSO తర్వాత HRT

దీని గురించి చాలా గందరగోళం ఉంది, కాబట్టి స్పష్టంగా చెప్పడం మంచిది: రొమ్ము క్యాన్సర్ లేని మహిళ సహజ మెనోపాజ్ వయసు రాకముందే RRSO చేయించుకుంటే, సహజ మెనోపాజ్ సగటు వయసు వరకు HRT తీసుకోవడం సాధారణంగా తగినదిగా భావిస్తారు. ఆమె శరీరం ఎలాగూ ఇంకా ఉత్పత్తి చేస్తూ ఉండాల్సిన హార్మోన్లను ఇది భర్తీ చేస్తుంది — సాధారణ కాలానికి మించి అదనపు హార్మోన్లు ఇవ్వడం కాదు.

ఇది ఓవేరియన్ క్యాన్సర్ రిస్క్ తగ్గుదలను వెనక్కి తీసుకురాదు — ఎందుకంటే క్యాన్సర్ పుట్టే అవకాశం ఉన్న కణజాలమే తొలగించబడింది. ఇంతకు ముందు రొమ్ము క్యాన్సర్ వచ్చిన మహిళల విషయంలో పరిస్థితి వేరు; అక్కడ నిర్ణయం మరింత క్లిష్టమైనది, ఒక్కొక్కరికీ వేరుగా ఉంటుంది. దీన్ని సర్జరీ తర్వాత లేవనెత్తడం కాదు, ముందే మీ డాక్టర్‌తో చర్చించి ప్లాన్ చేసుకోవాలి.

సంతానం, నిర్ణయాల క్రమం

RRSO తర్వాత మీ సొంత అండాలతో గర్భం దాల్చే అవకాశం ఉండదు. అందుకే సాధారణంగా పిల్లలు పుట్టడం పూర్తయిన తర్వాతే దీన్ని సిఫార్సు చేస్తారు. దీంతో కుటుంబ ప్లానింగ్, రిస్క్ నిర్వహణ — రెండు వేర్వేరు సంభాషణలు కాకుండా ఒకే సంభాషణ అవుతాయి. దీన్ని ముందుగానే మొదలుపెట్టడం మంచిది.

పిల్లలు కావాలనుకునే క్యారియర్ సర్జరీకి సిఫార్సు చేసే వయసుకు దగ్గరవుతుంటే, అండాలు లేదా పిండాలను భద్రపరచడం (ఎగ్ / ఎంబ్రియో ఫ్రీజింగ్) వంటి ఎంపికల గురించి చర్చించవచ్చు. జన్యు మార్పు బిడ్డకు వెళ్లకుండా ఉండేందుకు, పిండాన్ని గర్భంలో పెట్టకముందే చేసే జన్యు పరీక్ష (ప్రీ-ఇంప్లాంటేషన్ జెనెటిక్ టెస్టింగ్) గురించి కూడా మాట్లాడవచ్చు. దీని మీద అభిప్రాయాలు చాలా భిన్నంగా ఉంటాయి, అవన్నీ న్యాయమైనవే. వివరాలకు ఓవేరియన్ క్యాన్సర్, సంతాన సామర్థ్యం పేజీ చూడండి.

దాగి ఉన్న క్యాన్సర్ బయటపడితే ఏమవుతుంది

కొద్ది శాతం మహిళల్లో, తీసిన ట్యూబ్‌లు, ఓవరీలను వివరంగా పరీక్షించినప్పుడు — ఎవరికీ తెలియని ప్రారంభ దశ క్యాన్సర్ గానీ, క్యాన్సర్‌కు ముందు దశ మార్పు గానీ బయటపడుతుంది. ఇది అరుదు; కణజాలాన్ని ఇంత క్షుణ్ణంగా ముక్కలుగా కోసి పరీక్షించడానికి ఇదీ ఒక కారణం.

అలా జరిగినప్పుడు, అది సాధారణంగా చాలా ప్రారంభ దశలో ఉంటుంది — లక్షణాలు వచ్చిన తర్వాత ఆలస్యంగా నిర్ధారణ కావడం కంటే ఇది చాలా మెరుగైన స్థితి. అప్పుడు చికిత్స గైనక్ ఆంకాలజీ మార్గంలోకి వెళ్తుంది, ట్యూమర్ బోర్డులో చర్చిస్తారు. ఇంకా చికిత్స అవసరమా లేదా అనేది సరిగ్గా ఏం కనిపించిందనే దాని మీద ఆధారపడుతుంది.

సన్నాహం, కౌన్సెలింగ్

నిర్ధారించిన జెనెటిక్ టెస్టింగ్, సమయం గురించి చర్చ, ఇంకా ముఖ్యంగా — ఆపరేషన్ తర్వాత కాకుండా ముందే అంగీకరించిన HRT ప్లాన్. చిన్న వయసులో సర్జరీ జరుగుతుంటే ముందుగా ఎముకల సాంద్రత పరీక్ష. గర్భాశయం గురించి, సంతానం గురించి ఏ ప్రశ్నలు ఉన్నా అడగాల్సిన సమయం కూడా ఇదే.

లాపరోస్కోపిక్ సర్జరీ

కొన్ని చిన్న కోతల ద్వారా చేసే కీహోల్ సర్జరీ; సాధారణంగా గంట లోపే పూర్తవుతుంది. రెండు ఫాలోపియన్ ట్యూబ్‌లను గర్భాశయాన్ని కలిసే చోటు వరకు పూర్తిగా, దానితో పాటు రెండు ఓవరీలను తీసేస్తారు. చాలామంది మహిళలు అదే రోజు గానీ, మరుసటి రోజు గానీ ఇంటికి వెళ్తారు.

కణజాలం వివరమైన పరీక్ష

తీసిన కణజాలాన్ని మామూలుగా కాకుండా, ప్రారంభ దశ మార్పులను కనిపెట్టడానికి రూపొందించిన ప్రత్యేక సెక్షనింగ్ ప్రోటోకాల్‌తో పరీక్షిస్తారు. కొద్దిమందిలో దాగి ఉన్న క్యాన్సర్లు, క్యాన్సర్‌కు ముందు దశ మార్పులు బయటపడేది దీని వల్లే. ఇది చేస్తారని నిర్ధారించుకోవడం మంచిది.

కోలుకోవడం

లాపరోస్కోపీ నుంచి శారీరకంగా కోలుకోవడం సాధారణంగా త్వరగానే — సుమారు ఒక వారంలో తేలికపాటి పనులు, 2 నుంచి 4 వారాల్లో పూర్తి పనులు. సర్జరీలో వాడే గ్యాస్ వల్ల భుజం చివర కొంత నొప్పిగా అనిపించడం సాధారణం, అది తగ్గిపోతుంది. శారీరకంగా కోలుకోవడం సాధారణంగా ఊహించినదానికంటే సులువు; ఎక్కువ సమయం పట్టేది హార్మోన్ల మార్పుకు అలవాటు పడటమే.

HRT మొదలుపెట్టడం

HRT ప్లాన్ చేసి ఉంటే, సాధారణంగా సర్జరీ తర్వాత వెంటనే మొదలుపెడతారు — లక్షణాలు ముదిరిన తర్వాత చికిత్స చేయడం కాకుండా, అవి రాకుండా ఆపడానికి. ఏ రకమైన HRT అనేది గర్భాశయం ఉంచారా లేదా అనే దాని మీద ఆధారపడుతుంది. మొదటి కొన్ని నెలల్లో మార్పులు చేయడం సాధారణం, ఊహించినదే. HRT మొదలుపెట్టడం, మార్చడం, ఆపడం — ఏదైనా మీ డాక్టర్ సలహాతోనే.

నిరంతర ఫాలో-అప్

మెనోపాజ్ లక్షణాల సమీక్ష, ఎముకల ఆరోగ్య పర్యవేక్షణ, రొమ్ము రిస్క్ నిర్వహణ కొనసాగింపు — ఈ ఆపరేషన్ వల్ల రొమ్ము రిస్క్ నిర్వహణ మారదు, అది దాని సొంత మార్గంలో కొనసాగుతుంది. మిగిలిన పెరిటోనియల్ రిస్క్ వల్ల, కొత్తగా వచ్చి తగ్గని పొట్ట లక్షణాలు ఏవైనా ఉంటే డాక్టర్‌కు చెప్పాలి.