పేగులు, జీర్ణ సమస్యలు
కీమో సమయంలో కడుపు ఉబ్బరం, గ్యాస్
ఎక్కువ సందర్భాల్లో పేగుల కదలిక నెమ్మదించడమే కారణం. వికారం తగ్గించే మందులు పేగులను కావాలనే నెమ్మదిస్తాయి, నొప్పి మందులు దానికి తోడవుతాయి, తినడం తగ్గడం, కదలకుండా ఉండటం మిగతా పని చేస్తాయి. దాంతో మామూలుగా బయటకు వెళ్లే గ్యాస్ లోపలే ఆగిపోతుంది. ఇది ప్రమాదకరం కాదు, అసౌకర్యంగా ఉంటుంది. వెనుక ఉన్న మలబద్ధకం తగ్గితే ఇదీ తగ్గుతుంది. కానీ కడుపు ఉబ్బి గట్టిగా మారి గ్యాస్ ఏమాత్రం బయటకు రాకపోతే అది పూర్తిగా వేరే సమస్య.
సూటిగా సమాధానం
కీమో సమయంలో కడుపు ఉబ్బరం, గ్యాస్ ఎందుకు వస్తాయి?
ఎక్కువ సందర్భాల్లో పేగుల కదలిక నెమ్మదించడం వల్లే ఇలా జరుగుతుంది. వికారం తగ్గించే మందులు పేగులను కావాలనే నెమ్మదిస్తాయి, నొప్పి మందులు దానికి తోడవుతాయి, తినడం తగ్గడం, ఎక్కువసేపు పడుకుని ఉండటం మిగతా పని పూర్తి చేస్తాయి. మామూలుగా అయితే బయటకు వెళ్లిపోయే గ్యాస్ లోపలే ఆగిపోతుంది. కొద్దిగా తిన్నా కడుపు బిగుసుకుపోయినట్టు, నిండుగా అనిపిస్తుంది.
చాలామందిలో ఇది ప్రమాదకరమైనది కాదు, అసౌకర్యంగా ఉండేది మాత్రమే. దాని వెనుక ఉన్న మలబద్ధకం తగ్గగానే ఉబ్బరం కూడా తగ్గుతుంది. కానీ కడుపు ఉబ్బి గట్టిగా మారి, గ్యాస్ ఏమాత్రం బయటకు రాకపోతే మాత్రం అది పూర్తిగా వేరే సమస్య. దానికి హాస్పిటల్ అవసరం.
అసౌకర్యం కంటే ఎక్కువ ఎందుకు ముఖ్యం
రెండు ముద్దలు తిన్నాక కడుపు నిండిపోయినట్టు అనిపించడం, చికిత్స సమయంలో మనుషులు తినడం మానేయడానికి ఉన్న నిశ్శబ్ద కారణాల్లో ఒకటి. ఇంట్లోవాళ్లు దాన్ని ఆకలి లేకపోవడంగా అర్థం చేసుకుని మరింత తినిపించడానికి ప్రయత్నిస్తారు. దాంతో ఉబ్బరం ఇంకా పెరుగుతుంది, భోజనం ఇంకా కష్టంగా మారుతుంది. బలవంతపెట్టడం కంటే అసలు కారణాన్ని సరిచేయడం బాగా పనిచేస్తుంది.
ఆకలి లేదని నిర్ణయించుకునే ముందు, చివరిసారి సరిగ్గా మలవిసర్జన ఎప్పుడు అయ్యిందో అడగండి. చాలాసార్లు ఈ రెండూ ఒకే సమస్య.గ్యాస్ ఏమాత్రం బయటకు రాకపోవడం, దానితో పాటు కడుపు ఉబ్బడం లేదా గట్టిపడటం · పొత్తికడుపులో తిప్పే నొప్పి లేదా తీవ్రమైన నొప్పి · వాంతులు, ముఖ్యంగా తిన్నది, తాగినది ఏదీ లోపల నిలవకపోతే · వీటితో పాటు జ్వరం · కడుపు నొక్కితే నొప్పి · కొద్ది రోజుల్లోనే వేగంగా పెరిగిన వాపు. దగ్గరలోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లండి. రోగి కీమోథెరపీ తీసుకుంటున్నారని అక్కడ స్పష్టంగా చెప్పండి. ఈ లక్షణాల కలయిక పేగు అడ్డంకి (bowel obstruction) కావచ్చు. దీన్ని ఇంట్లో మలవిరేచనం కోసం ఇచ్చే మందుతో (laxative) గానీ, గ్యాస్ మందుతో గానీ సరిచేయడానికి ప్రయత్నించకూడదు.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఎక్కడి నుంచి వస్తుంది
సాధారణ కారణాలు, ఒక్కొక్కదానికి ఏమి చేయాలి
చాలాసార్లు ఒకేసారి ఒకటి కంటే ఎక్కువ కారణాలు కలిసి ఉంటాయి. అందుకే ఒక్క విషయం సరిచేస్తే సరిపోకపోవచ్చు.
పేగుల కదలిక నెమ్మదించడం
ఇదే అన్నింటికంటే ఎక్కువగా కనిపించే కారణం. వికారం తగ్గించే మందులు, నొప్పి మందులు రెండూ పేగులను నెమ్మదిస్తాయి. కదలలేని గ్యాస్ లోపల పేరుకుపోతుంది. మలబద్ధకానికి చికిత్స చేస్తే దానితో పాటు ఉబ్బరం కూడా తగ్గిపోతుంది.
దీన్ని గమనించండి
- చివరిసారి సరిగ్గా మలవిసర్జన అయ్యి ఎన్ని రోజులైంది
- చాలా కొద్దిగా తిన్నా కడుపు నిండిన భావన
తినడం తగ్గడం, తీరు మారడం
సమయానికి తినకపోవడం, చాలాసేపు ఖాళీ కడుపుతో ఉండి ఒక్కసారిగా ఎక్కువ తినడం, పీచు పదార్థాలను హఠాత్తుగా పెంచడం అన్నీ గ్యాస్ను పెంచుతాయి. గబగబా తినేటప్పుడు, స్ట్రా ద్వారా తాగేటప్పుడు గాలి మింగడం కూడా అంతే.
పేగు లోపలి పొరలో మార్పులు
కీమోథెరపీ పేగు లోపలి పొరను పలుచన చేస్తుంది. దాంతో ఆహారం జీర్ణమయ్యే తీరు కొంతకాలం మారవచ్చు. మామూలు రోజుల్లో పాలు బాగా పడేవారికి కూడా చికిత్స సమయంలో ఎక్కువ పాలు పడకపోవచ్చు.
పాలు పడని చాలామందికి పెరుగు, మజ్జిగ మాత్రం బాగానే పడతాయి.గ్యాస్ కాకుండా నీరు చేరడం
మెత్తగా ఉండి, రోజురోజుకూ పెరుగుతూ, బరువు పెరగడం లేదా కాళ్ల వాపుతో కలిసి వచ్చే ఉబ్బరం వేరే సమస్య. దీన్ని గ్యాస్గా భావించి ఇంట్లో మందు వాడకుండా, మీ టీమ్కు చెప్పాలి.
రోజంతా పడుకునే ఉండటం
గ్యాస్ కదలడానికి కావలసింది కదలికే. ఎక్కువసేపు మంచంపై చదునుగా పడుకుని ఉండటం ఉబ్బరాన్ని పెంచే అతి పెద్ద కారణాల్లో ఒకటి. ఇంట్లోనే కొద్దిదూరం నడిచినా ఇది సులువుగా మారే విషయం.
పరీక్ష అవసరమైన సమస్య
పాక్షికంగా పేగు మూసుకుపోవడం, ఇన్ఫెక్షన్, లేదా పొట్టలో నీరు చేరడం. అందుకే పెరుగుతూనే ఉన్న ఉబ్బరాన్ని, నొప్పి లేదా జ్వరంతో కలిసి వచ్చే ఉబ్బరాన్ని ఇంట్లో సర్దుబాటు చేయకుండా పరీక్ష చేయిస్తారు.
ఏమి ఉపయోగపడుతుంది
నిజంగా తేడా చూపించే ఆచరణాత్మక విషయాలు
ముందు పేగుల నుంచి మొదలుపెట్టండి. చాలా రోజులుగా సరిగ్గా మలవిసర్జన కాకపోతే, దాదాపు ఖచ్చితంగా అదే కారణం. ఎక్కువ నీళ్లు తాగడం, మెల్లగా నడవడం, మీ టీమ్ చెప్పిన సరైన మందు — ఇవి గ్యాస్ను లక్ష్యంగా చేసుకున్న దేనికంటే ఎక్కువ పని చేస్తాయి.
అన్నింటికంటే ఎక్కువగా, నడక
ఇంట్లోనే అయినా సరే, రోజులో కొన్నిసార్లు కొద్దిదూరం నడవడం, కదలకుండా పడుకుని ఉండటం కంటే గ్యాస్ను చాలా బాగా కదిలిస్తుంది. భోజనం తర్వాత చదునుగా పడుకోకుండా కూర్చోవడం కూడా అదే కారణంతో ఉపయోగపడుతుంది. దీనికి ఖర్చు లేదు, అయినా ఇదే ఎక్కువమంది వదిలేసే పని.
కొద్దికొద్దిగా, నెమ్మదిగా తినండి
పెద్ద భోజనాలకు బదులు కొద్దికొద్దిగా ఎక్కువసార్లు తినండి. తొందరపడకుండా, నోరు మూసుకుని నమలండి, ముద్ద నోట్లో ఉండగా మాట్లాడకండి. సోడా, కూల్డ్రింక్స్ లాంటి గ్యాస్ ఉన్న పానీయాలు పూర్తిగా మానేయండి, అవి నేరుగా గ్యాస్ను పెంచుతాయి. స్ట్రా వాడకం కూడా తగ్గించండి.
కొంతకాలం ప్లేట్లో ఏముందో మార్చండి
రాజ్మా, శనగలు, క్యాబేజీ, కాలీఫ్లవర్, పచ్చి ఉల్లిపాయ, ఎక్కువ మోతాదులో పాలు — ఇవన్నీ గ్యాస్ పెంచుతాయి. కొన్ని రోజులు వీటిని తగ్గించడం సరైనదే. కానీ చికిత్స మొత్తం కాలం ఒక ఆహార వర్గాన్నే పూర్తిగా మానేయవద్దు. అప్పుడు తగ్గే బరువు, వచ్చే సౌకర్యం కంటే ఎక్కువ నష్టం చేస్తుంది.
దేనినైనా వేసుకునే ముందు అడగండి
గ్యాస్ కోసం మెడికల్ షాపులో నేరుగా దొరికే మందులు చాలా ఉన్నాయి. వాటిలో కొన్ని ఇతర మందులు శరీరంలో కలిసే తీరును మార్చేస్తాయి. వాము, సోంపు, లేదా కడుపుపై వెచ్చని కాపడం హానికరం కావు, చాలాసార్లు ఉపశమనం ఇస్తాయి. టాబ్లెట్ లేదా క్యాప్సూల్ రూపంలో ఉన్న దేనినైనా మీ టీమ్ను అడిగే వేసుకోవాలి.
కడుపు మెత్తగా ఉంటే వెచ్చని కాపడం ఫర్వాలేదు. కడుపు గట్టిగా, ఉబ్బి, నొక్కితే నొప్పిగా ఉంటే మాత్రం కాపడం పెట్టవద్దు.నిజం చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు
మీ కడుపు ఉబ్బినది గ్యాస్ వల్లనా, ఇంకేదైనా కారణం వల్లనా అనేది ఈ పేజీ చెప్పలేదు. గ్యాస్, మలబద్ధకం, పొట్టలో నీరు చేరడం, పాక్షికంగా పేగు మూసుకుపోవడం — మొదట్లో ఇవన్నీ ఉబ్బరంలాగే అనిపిస్తాయి. కానీ వాటికి చికిత్స పూర్తిగా వేరు. ఒకదాన్నుంచి ఒకటి వేరు చేసేది డాక్టర్ పరీక్ష, కొన్నిసార్లు స్కాన్.
మీరు ఏ మందు వేసుకుంటే సురక్షితమో కూడా ఇది చెప్పలేదు. గ్యాస్ మందులు, ఎసిడిటీ మందులు, మలవిరేచనం మందులు అన్నీ మీరు వాడుతున్న ఇతర మందులతో కలిసినప్పుడు ఏమవుతుందనేది మీ చికిత్సను బట్టి మారుతుంది. మీ చికిత్సలో ఏదైనా భాగం నోటి ద్వారా వేసుకునేది అయితే ఇది మరింత ముఖ్యం.
ఇప్పుడు ఏమి చేయాలి
చివరిసారి సరిగ్గా మలవిసర్జన ఎప్పుడు అయ్యిందో తెలుసుకోండి. చాలా సందర్భాల్లో సమాధానం అక్కడే దొరుకుతుంది. నడక మొదలుపెట్టండి, నీళ్లు ఎక్కువ తాగించండి. కొద్దికొద్దిగా, నెమ్మదిగా తినిపించండి, గ్యాస్ ఉన్న పానీయాలు మానేయించండి. కడుపు గట్టిగా, ఉబ్బి, నొప్పిగా ఉంటే, లేదా గ్యాస్ పూర్తిగా ఆగిపోతే మాత్రం ఇంకేదీ ప్రయత్నించకుండా హాస్పిటల్కు వెళ్లండి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
కడుపు ఉబ్బరం, గ్యాస్ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
కీమో సమయంలో కడుపు ఉబ్బరం రావడం మామూలేనా?
తేలికపాటి ఉబ్బరం, గ్యాస్ సాధారణమే. ఎక్కువగా పేగుల కదలిక నెమ్మదించడం వల్లే ఇవి వస్తాయి. కానీ కడుపు ఉబ్బి గట్టిగా మారడం, నొక్కితే నొప్పి రావడం, గ్యాస్ ఏమాత్రం బయటకు రాకపోవడం, వాంతులు లేదా జ్వరం తోడవడం మామూలు కాదు. వీటికి ఇంటి చిట్కా కాదు, అదే రోజు డాక్టర్ పరీక్ష కావాలి.
ఇది మలబద్ధకం వల్ల కావచ్చా?
చాలాసార్లు అదే కారణం, కాబట్టి మొదట దాన్నే చూడాలి. చివరిసారి సరిగ్గా మలవిసర్జన ఎప్పుడు అయ్యిందో అడగండి. ఎక్కువ నీళ్లు, నడక, మీ టీమ్ చెప్పిన మలవిరేచనం మందుతో మలబద్ధకం తగ్గితే, గ్యాస్ కోసం ప్రత్యేకంగా ఏమీ వేసుకోకుండానే ఉబ్బరం కూడా తగ్గిపోతుంది.
గ్యాస్ కోసం టాబ్లెట్ వేసుకోవచ్చా?
ముందు మీ టీమ్ను అడగండి. మీ చికిత్సలో ఏదైనా భాగం నోటి ద్వారా వేసుకునేది అయితే ఇది మరీ ముఖ్యం, ఎందుకంటే చాలా గ్యాస్ మందులు ఇతర టాబ్లెట్లు శరీరంలో కలిసే తీరును మార్చేస్తాయి. సమాధానం వచ్చేలోపు, భోజనం తర్వాత వాము లేదా సోంపు, మెత్తగా ఉన్న కడుపుపై వెచ్చని కాపడం హానికరం కావు, ప్రయత్నించవచ్చు.
పప్పు, రాజ్మా పూర్తిగా మానేయాలా?
అవి స్పష్టంగా ఇబ్బంది పెడుతున్నట్టు అనిపిస్తే కొన్ని రోజులు తగ్గించండి. కానీ చికిత్స మొత్తం కాలం వాటిని తీసేయవద్దు. ముఖ్యంగా శాకాహార ఇంట్లో అవి ముఖ్యమైన ప్రోటీన్ ఆధారం. బాగా మెత్తగా ఉడికించి, ఒకేసారి ఎక్కువ కాకుండా కొద్దికొద్దిగా ఎక్కువసార్లు ఇస్తే అవి మళ్లీ పడతాయి.
రెండు స్పూన్లు తినగానే కడుపు నిండిపోతోంది. ఇది ఉబ్బరమా, ఆకలి లేకపోవడమా?
చాలాసార్లు ఇది ఉబ్బరమే, కానీ ఆకలి లేకపోవడంగా పొరపాటు పడతారు. ఇంకా తినిపించడానికి బలవంతపెడితే సమస్య పెరుగుతుంది. ముందు మలవిసర్జన ఎలా ఉందో చూడండి, కొద్దికొద్దిగా ఎక్కువసార్లు ఇవ్వండి, నడిపించండి. అలా చేసినా కడుపు నిండిన భావన కొనసాగితే మీ టీమ్కు చెప్పండి, ఎందుకంటే పాక్షికంగా పేగు మూసుకుపోవడం కూడా సరిగ్గా ఇలాగే కనిపించవచ్చు.
ఉబ్బిన కడుపు గ్యాస్ కాకుండా నీరు కావచ్చా?
కావచ్చు. పొట్టలో నీరు చేరినప్పుడు వచ్చే వాపు మెత్తగా ఉంటుంది, రోజురోజుకూ పెరుగుతుంది, చాలాసార్లు బరువు పెరగడం, కాళ్ల వాపు లేదా ఊపిరి ఆడకపోవడం తోడవుతాయి. దాన్ని గ్యాస్గా భావించి ఇంట్లో మందు వాడకుండా మీ టీమ్కు చెప్పాలి, ఎందుకంటే దానికి చికిత్స పూర్తిగా వేరు, ముందు పరీక్ష అవసరం.
సోడా తాగితే కడుపు కుదుటపడుతుందా?
అలా చాలామంది నమ్ముతారు, కానీ నిజానికి అవి ఉబ్బరాన్ని ఎక్కువ చేస్తాయి, ఎందుకంటే అవి నేరుగా గ్యాస్ను కడుపులోకి చేరుస్తాయి. చికిత్స సమయంలో చల్లని మంచినీరు, మజ్జిగ, కొబ్బరి నీళ్లు లేదా పలుచని అల్లం టీ మంచి ఎంపికలు. వాటిలో విరేచనాలను ఎక్కువ చేసే చక్కెర కూడా ఉండదు.
చికిత్స అయిపోయాక ఇది తగ్గుతుందా?
చాలామందిలో తగ్గుతుంది. వికారం తగ్గించే మందులు ఆగిపోయి, తినడం, తాగడం, తిరగడం మామూలు స్థితికి వచ్చాక ఇది కొన్ని వారాల్లో మెల్లగా తగ్గుతుంది. చికిత్స పూర్తయిన చాలాకాలం తర్వాత కూడా ఉబ్బరం కొనసాగితే, లేదా పెరుగుతూ ఉంటే, దాన్ని కొత్త మామూలుగా అంగీకరించకుండా మీ డాక్టర్కు చెప్పండి.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Gastrointestinal Complications (PDQ)
- Cancer Research UK — Constipation and cancer drugs
- Macmillan Cancer Support — Bowel problems
- MedlinePlus — Gas - flatulence
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
మాతో మాట్లాడండి
వాపు తగ్గకుండా పెరుగుతూ ఉందా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.