నోటి సంరక్షణ
నోటి పుండ్లకు ఐస్ ముక్కలు, చల్లని ఆహారం: కీమో సమయంలో ఐస్ చప్పరించడం ఎప్పుడు సాయపడుతుంది?
కొన్ని చికిత్సలకు ఇది నిజంగా పనిచేస్తుంది. మీరు మీ అంతట మీరు చేయగలిగే, ఆధారాలున్న కొద్ది పనుల్లో ఇది ఒకటి. కొన్ని ఇన్ఫ్యూజన్ల సమయంలో ఐస్ చప్పరిస్తే నోరు చల్లబడి, మందు నోటి పొరకు తక్కువగా చేరుతుంది. పుండ్లు తక్కువగా వస్తాయి. కానీ ఇది ప్రతి మందుకూ వర్తించదు. కొన్నింటితో చల్లదనాన్ని ఉద్దేశపూర్వకంగా దూరం పెడతారు. కాబట్టి ఉపయోగకరమైన అడుగు ఎవరినో చూసి అలవాటు చేసుకోవడం కాదు, మీ సొంత బృందాన్ని అడగడం.
సూటిగా సమాధానం
ఐస్ చప్పరించడం వల్ల నోటి పుండ్లు నిజంగా రాకుండా ఉంటాయా?
కొన్ని చికిత్సలకు అవును. మీరు మీ అంతట మీరు చేయగలిగే, నిజంగా ఆధారాలున్న కొద్ది పనుల్లో ఇది ఒకటి. కొన్ని ఇన్ఫ్యూజన్ల (నరంలోకి డ్రిప్ ద్వారా ఎక్కించడం) సమయంలో ఐస్ ముక్కలు చప్పరిస్తే నోరు చల్లబడుతుంది. నోటి లోపలి పొరలోని చిన్న రక్తనాళాలు కుంచించుకుపోతాయి. దాంతో మందు ఆ పొరకు తక్కువగా చేరుతుంది. పుండ్లు తక్కువగా వస్తాయి.
ఇందులో ఒక చిక్కు ఉంది. ఇది తక్కువ సమయంలో ఇచ్చే ఇన్ఫ్యూజన్ మందులకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది, అన్నింటికీ కాదు. మిగతా చికిత్సలకు ఇది కొంత సౌకర్యం ఇస్తుంది కానీ పుండ్లను నివారించదు. కొద్ది మందులతో అయితే నోట్లో చల్లదనం వేరే సైడ్ ఎఫెక్ట్ను ఎక్కువ చేస్తుంది కాబట్టి దాన్ని ఉద్దేశపూర్వకంగా దూరంగా ఉంచుతారు.
కాబట్టి ఉపయోగకరమైన అడుగు ఒక అలవాటు కాదు, ఒక ప్రశ్న
మీ ఆంకాలజిస్ట్ను లేదా డే కేర్ నర్సును నేరుగా అడగండి: "నా ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో నేను ఐస్ చప్పరించాలా?" మీ షెడ్యూల్ ఇది సాయపడేదో, ఏమీ చేయనిదో, లేక చేయకూడనిదో వారికి తెలుస్తుంది. చికిత్స రోజున కాకుండా, తర్వాతి సైకిల్కు ముందే అడగండి. దీన్ని డే కేర్ యూనిట్తో ఏర్పాటు చేసుకోవాలి.
కొన్ని కీమోథెరపీ మందులతో నోట్లో, చేతులు, కాళ్లపై చల్లదనం తగిలితే నరాలకు సంబంధించిన బాధాకరమైన లక్షణాలు వస్తాయి. అలాంటి వాటితో చల్లదనాన్ని ప్రత్యేకంగా దూరం పెడతారు. మరికొన్నింటితో ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో ఐస్ చప్పరించమని చురుగ్గా సిఫారసు చేస్తారు. దీన్ని మీ అంతట మీరు మొదలుపెట్టవద్దు. డే కేర్లో పక్క కుర్చీలో ఉన్న మరో పేషెంట్ చేస్తున్నది చూసి అనుకరించవద్దు. మీ షెడ్యూల్కు ఏది వర్తిస్తుందో మీ సొంత ఆంకాలజిస్ట్ను లేదా డే కేర్ నర్సును అడగండి.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిమీ బృందం అవును అంటే
కీమో సమయంలో ఐస్ చప్పరించడం సాధారణంగా ఎలా చేస్తారు?
ఇది సులువే. డే కేర్ యూనిట్ మీకు మార్గదర్శనం చేస్తుంది. ఇన్ఫ్యూజన్ చుట్టూ సమయం సరిగ్గా పాటించడమే ముఖ్యమైన భాగం.
ఇన్ఫ్యూజన్కు కొంచెం ముందే మొదలుపెట్టండి
మందు లోపలికి వచ్చిన తర్వాత కాదు, రాకముందే నోరు చల్లగా ఉండాలి. ఎప్పుడు మొదలుపెట్టాలో మీ నర్సు చెబుతారు. సాధారణంగా డ్రిప్ కనెక్ట్ చేయడానికి కొన్ని నిమిషాల ముందు.
ఐస్ ముక్కలను నోట్లో కదిలిస్తూ ఉండండి
చిన్న ముక్కలు లేదా పొడి చేసిన ఐస్. ఒకే చోట పెట్టుకోకుండా నాలుక, బుగ్గలు, అంగిలిపై కదిలిస్తూ ఉండాలి. లక్ష్యం ఒక్క చోటు కాదు, నోటి పొర మొత్తాన్ని చల్లబరచడం.
ఇన్ఫ్యూజన్ అంతా కొనసాగించండి
ఐస్ కరిగిన కొద్దీ మళ్లీ వేసుకోండి. మీ బృందం చెప్పినంత సేపు కొనసాగించండి. ఇది కష్టం కాదు, కొంచెం విసుగు పుట్టించే పని. ఒక ఫ్లాస్క్, ఒక చెంచా ఉంటే చాలా సులువవుతుంది.
నొప్పిగా అనిపిస్తే ఆపేయండి
అప్పటికే పుండ్లు ఉన్న నోటికి చల్లదనం నొప్పి కలిగించవచ్చు. ఒకే చోట ఎక్కువ సేపు చల్లదనం ఉంటే పొర దెబ్బతినవచ్చు. భరిస్తూ కొనసాగించకుండా నర్సుకు చెప్పండి.
మిగతా నోటి సంరక్షణ కొనసాగించండి
ఐస్ అదనపు చర్య మాత్రమే, ప్రత్యామ్నాయం కాదు. సైకిల్స్ మధ్య రోజువారీ పని చేసేది ఉప్పు, వంట సోడా నీటితో పుక్కిలించడం, మెత్తగా బ్రష్ చేసుకోవడమే.
ఇన్ఫ్యూజన్ కుర్చీ దాటి
నోటి పుండ్లు ఉన్నప్పుడు ఇంట్లో ఏ చల్లని ఆహారం, పానీయాలు తీసుకోవచ్చు?
ఇది నివారణ కాదు, సౌకర్యం. ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో ఐస్ గురించి మీ బృందం ఏమి చెప్పినా, ఇవి ఇంట్లో సిద్ధంగా ఉంచుకోవడం మంచిది.
చల్లని పాల పదార్థాలు
చల్లబరిచిన పెరుగు, మజ్జిగ, చల్లని పాలు, అరటిపండు మిల్క్షేక్. ఇవి నోటిని కొంచెం మొద్దుబారుస్తాయి, పొరపై ఒక పూతలా పనిచేస్తాయి. అదే సమయంలో ప్రొటీన్, ద్రవాలు అందిస్తాయి.
అన్నింటిలో మేలైనవి
- చల్లారిన పెరుగన్నం
- కొద్దిగా ఉప్పు వేసిన పలుచని మజ్జిగ
రోజంతా ఐస్ ముక్కలు
చిన్న ముక్కలను మెల్లగా చప్పరిస్తే నొప్పి తగ్గుతుంది. గ్లాసుడు తాగకుండానే ద్రవం లోపలికి వెళ్తుంది. కొద్దికొద్దిగా తాగడం కూడా కష్టమైనప్పుడు ఇది ఉపయోగం. ముఖ్యంగా బ్లడ్ కౌంట్ తక్కువగా ఉండే రోజుల్లో, మరిగించి చల్లార్చిన లేదా బాటిల్ నీటితోనే ఐస్ చేయండి.
వేడిగా కాకుండా చల్లారిన ఆహారం
అన్నం, పప్పు, గంజి వేడి తగ్గే వరకు పక్కన పెట్టండి. వేడి పుండ్లు పడిన పొరను మండిస్తుంది. చల్లారిన ఆహారానికి వాసన కూడా తక్కువ. వికారం కూడా ఉంటే ఇది సాయపడుతుంది.
ఏవి వదిలేయాలి
పులుపు, గ్యాస్ ఉన్న పానీయాలు, చాలా తీపి ఏదైనా. నిమ్మజాతి పండ్లతో లేదా ప్యాకెట్ జ్యూస్తో చేసిన ఐస్ లాలీలు మంట పుట్టిస్తాయి, వాటి వల్ల లాభం లేదు. సాదాగా, తక్కువ రుచితో, లేదా పాలతో చేసిన చల్లని పదార్థాలే పనిచేస్తాయి.
వాస్తవికంగా చెప్పాలంటే
ఐస్ ఏమి చేయగలదు, ఏమి చేయలేదు?
సిఫారసు చేసిన చోట, ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో నోరు చల్లబరచడం వల్ల పుండ్లు ఎంత తరచుగా వస్తాయో, ఎంత తీవ్రంగా ఉంటాయో తగ్గుతుంది. కానీ అవకాశాన్ని పూర్తిగా తీసేయదు. కొందరు సలహాను జాగ్రత్తగా పాటించినా నోట్లో పుండ్లు వస్తాయి. అది ఎవరో తప్పు చేశారనడానికి సంకేతం కాదు.
ఇది రోజువారీ దినచర్యకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు
రోజుకు చాలాసార్లు ఉప్పు, వంట సోడా నీటితో పుక్కిలించడం, మెత్తని బ్రష్తో మెల్లగా బ్రష్ చేసుకోవడం, నోటిని తడిగా ఉంచుకోవడం, రోజుకు ఒకసారి నోట్లో చూసుకోవడం. సైకిల్ అంతా నోటిని కాపాడేవి ఇవే. చికిత్స రోజున ఐస్ వాటికి ఒక అదనం మాత్రమే, ప్రత్యామ్నాయం కాదు.
ఇది అందరికీ సరిపోదు
ఐస్ను నోట్లో సరిగ్గా పట్టి ఉంచలేని వారు, మింగడంలో ఇబ్బంది ఉన్నవారు, చిన్న పిల్లలు, అప్పటికే పుండ్ల నొప్పితో బాధపడుతున్నవారు దీన్ని చేయలేకపోవచ్చు. మీ బృందం ఈ సలహాను అందరికీ ఒకేలా వర్తింపజేయకుండా, ఇవన్నీ చూసి నిర్ణయిస్తుంది.
ఇంకా ఏమి అందుబాటులో ఉందో అడగండి
మీ చికిత్స తరచుగా నోటి పుండ్లు తెచ్చేదైతే, మీ యూనిట్ వాడే ఇతర నివారణ చర్యలు ఉండవచ్చు. ఐస్ గురించి మాత్రమే అడగడం కంటే "తర్వాతి సైకిల్లో నోరు కొంచెం సులువుగా ఉండటానికి మేము ఏమి చేయవచ్చు?" అనేది మంచి ప్రశ్న. పూర్తి సమాధానం తెచ్చే ప్రశ్న అదే.
ప్రతి సైకిల్లో నోరు ఎంత దారుణంగా అయిందో చెప్పండి. నివారణ చర్యలు అదనంగా చేర్చడానికి అత్యంత సాధారణ కారణం ఇదే.మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
నిజాయితీగా చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీ చికిత్సకు ఐస్ సరైనదా కాదా అనేది ఇది చెప్పలేదు. అది మీకు ఏ మందులు ఇస్తున్నారు, ఎలా ఇస్తున్నారు అనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కొద్ది మందులతో చల్లదనాన్ని ప్రత్యేకంగా దూరం పెడతారు. ఇది సరిగ్గా మీ సొంత షెడ్యూల్ గురించి అడగాల్సిన ప్రశ్న.
ఎంత సేపు, ఏ సమయంలో చేయాలో కూడా ఇది చెప్పలేదు. ఇన్ఫ్యూజన్ చుట్టూ సమయం ముఖ్యం, అది ఒక్కొక్కరికి ఒక్కోలా ఉంటుంది. ఆచరణాత్మక సూచనలు మీ డే కేర్ నర్సు ఇస్తారు. అందుకే చికిత్స రోజున కాకుండా సైకిల్కు ముందే అడగడం విలువైనది.
తర్వాత ఏమి చేయాలి?
తర్వాతి అపాయింట్మెంట్ కోసం మీ జాబితాలో ఈ ప్రశ్న రాసుకోండి: నా ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో నేను ఐస్ చప్పరించాలా, నోరు సులువుగా ఉండటానికి ఇంకా ఏమైనా చేయవచ్చా? ఈలోగా పుక్కిలించడం, మెల్లగా బ్రష్ చేసుకోవడం కొనసాగించండి. నోరు నొప్పిగా ఉండే రోజుల కోసం ఫ్రిజ్లో ఏదైనా చల్లనిది ఉంచుకోండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఐస్, చల్లని ఆహారం గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
తర్వాతి ఇన్ఫ్యూజన్లో నేనే ఐస్ చప్పరించడం మొదలుపెట్టవచ్చా?
ముందు మీ బృందాన్ని అడగండి. కొన్ని కీమోథెరపీ మందులతో నోట్లో, చేతులు, కాళ్లపై చల్లదనం నరాలకు సంబంధించిన బాధాకరమైన లక్షణాలను రేపుతుంది. వాటితో దీన్ని ఉద్దేశపూర్వకంగా దూరం పెడతారు. మరికొన్నింటితో సిఫారసు చేస్తారు. ఏది వర్తిస్తుందో మీ సొంత షెడ్యూల్పై ఆధారపడి ఉంటుంది. కాబట్టి ఇది మీ ఆంకాలజిస్ట్ లేదా డే కేర్ నర్సును అడగాల్సిన ప్రశ్న.
ఇది ప్రతి కీమోథెరపీ మందుకూ పనిచేస్తుందా?
లేదు. తక్కువ సమయంలో ఇచ్చే ఇన్ఫ్యూజన్ మందులతో ప్రయోజనం స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. ఆ సమయంలో నోరు చల్లబరిస్తే పొరకు మందు ఎంత చేరుతుందో పరిమితమవుతుంది. ఎక్కువ సేపు ఇచ్చే చికిత్సలకు లేదా టాబ్లెట్లకు ఆ తర్కం వర్తించదు. అయినా చల్లని ఆహారం సౌకర్యంగా ఉండవచ్చు.
ఇంట్లో ఫ్రీజర్లో చేసిన ఐస్ సురక్షితమేనా?
మరిగించి చల్లార్చిన లేదా బాటిల్ నీటితో చేయండి, ముఖ్యంగా బ్లడ్ కౌంట్ తక్కువగా ఉండే రోజుల్లో. మూత పెట్టి నిల్వ చేయండి. కుళాయి నీరు గడ్డకట్టినంత మాత్రాన సురక్షితం కాదు. మీ చికిత్స ఐస్ సిఫారసు చేసేదైతే, డే కేర్ యూనిట్ సాధారణంగా ఐస్ అందిస్తుంది.
నా నోట్లో ఇప్పటికే పుండ్లు ఉన్నాయి. చల్లదనం సాయపడుతుందా, నొప్పి పెంచుతుందా?
ఉన్న పుండ్లపై చల్లదనం చాలామందికి ఉపశమనంగా అనిపిస్తుంది. ఐస్ ముక్కలు ప్రయత్నించదగినవే. కొందరికి నొప్పిగా అనిపిస్తుంది. కొద్దిగా ప్రయత్నించి, నొప్పి వస్తే ఆపేయండి. ఐస్ను ఒకే చోట ఎక్కువ సేపు పెట్టవద్దు, అది పొరను ఇంకా దెబ్బతీయవచ్చు.
పిల్లలు ఇది చేయవచ్చా?
పెద్దల సలహాను మార్చి వాడకుండా పీడియాట్రిక్ బృందాన్ని అడగండి. చిన్న పిల్లలు అవసరమైనంత సేపు ఐస్ను సురక్షితంగా, సరిగ్గా నోట్లో ఉంచలేకపోవచ్చు. గొంతులో ఇరుక్కునే ప్రమాదం కూడా ఉంది. బృందానికి వారి సొంత పద్ధతి ఉంటుంది. ఇంకా ఆచరణాత్మకమైనది సూచించవచ్చు.
ఐస్ వాడితే మౌత్వాష్, బ్రష్ చేయడం అవసరం లేదా?
అవసరమే. ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో ఐస్ చికిత్స రోజున ఒక్కసారి చేసే చర్య. సైకిల్ అంతా నోటిని కాపాడేది రోజుకు చాలాసార్లు ఉప్పు, వంట సోడా నీటితో పుక్కిలించడం, మెల్లగా బ్రష్ చేసుకోవడం, నోటిని తడిగా ఉంచుకోవడం. ఐస్ ఆ దినచర్యకు అదనం మాత్రమే, ప్రత్యామ్నాయం కాదు.
నేను చేశాను, అయినా పుండ్లు వచ్చాయి. తప్పు చేశానా?
దాదాపు ఖచ్చితంగా కాదు. ఇది పుండ్లు ఎంత తరచుగా వస్తాయో, ఎంత తీవ్రంగా ఉంటాయో తగ్గిస్తుంది. అవకాశాన్ని పూర్తిగా తీసేయదు. నోరు ఎంత దారుణంగా అయిందో మీ బృందానికి చెప్పండి. అలా చెప్పడం వల్లే సాధారణంగా తర్వాతి సైకిల్కు అదనపు నివారణ చర్యలు చేరుస్తారు.
ఫ్రోజెన్ ఫ్రూట్ ఐస్లు మంచి ప్రత్యామ్నాయమా?
సాదాగా లేదా పాలతో చేసినవి ఉపశమనం ఇవ్వవచ్చు. నిమ్మజాతి లేదా చాలా తీపి ఉన్నవి వద్దు. అవి పచ్చిగా ఉన్న నోటిని మండిస్తాయి. లాలాజలం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు పళ్లకూ మంచిది కాదు. ఇన్ఫ్యూజన్ సమయంలో నివారణ కోసం సాదా ఐస్నే వాడతారు. ఎందుకంటే అక్కడ ముఖ్యమైనది రుచి కాదు, చల్లబరచడం.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Oral Complications of Chemotherapy and Head/Neck Radiation (PDQ)
- Cancer Research UK — Mouth problems and cancer drugs
- Macmillan Cancer Support — Mouth problems and cancer
- American Cancer Society — Mouth Sores and Pain
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
తర్వాతి సైకిల్ సులువుగా ఉండటానికి ఏమి చేయవచ్చో అడగాలనుకుంటున్నారా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.