నోటి సంరక్షణ
కీమో సమయంలో నోటి సంరక్షణ: రోజంతా పాటించే దినచర్య
రోజులో చాలాసార్లు ఉప్పు, వంట సోడా కలిపిన నీళ్లతో పుక్కిలించండి. మెత్తని బ్రష్తో రోజుకు రెండుసార్లు మెల్లగా తోముకోండి. రోజంతా కొద్దికొద్దిగా నీళ్లు తాగండి. రోజుకు ఒకసారి టార్చ్ వేసి నోట్లోకి చూడండి. దినచర్య అంతే, రోజంతా కలిపి పది నిమిషాల లోపే. దీని ప్రయోజనం దాదాపు అంతా ప్రతి సైకిల్ మొదటి రోజు నుంచే చేయడంలోనే ఉంది, నోరు పుండ్లతో ఇబ్బంది పెట్టాక మొదలుపెట్టడంలో కాదు.
సూటిగా సమాధానం
రోజువారీ నోటి సంరక్షణ దినచర్యలో అసలు ఏమి ఉంటుంది?
రోజులో చాలాసార్లు ఉప్పు, వంట సోడా కలిపిన నీళ్లతో పుక్కిలించడం. మెత్తని బ్రష్తో రోజుకు రెండుసార్లు మెల్లగా పళ్లు తోముకోవడం. రోజంతా కొద్దికొద్దిగా నీళ్లు తాగుతూ ఉండటం. రోజుకు ఒకసారి టార్చ్ వేసి నోట్లోకి చూడటం. దినచర్య అంతే. రోజంతా కలిపి పది నిమిషాల లోపే పడుతుంది.
దీనికి ఒక ప్రత్యేక పేజీ ఎందుకంటే, ఈ దినచర్య ఇచ్చే ప్రయోజనం దాదాపు అంతా ప్రతి సైకిల్ మొదటి రోజు నుంచే తప్పకుండా చేయడంలోనే ఉంది. నోరు పుండ్లతో ఇబ్బంది పెట్టాక మొదలుపెడితే ఆ ప్రయోజనం దక్కదు. ఇక్కడ నివారణ, చికిత్స కంటే చాలా ఎక్కువ పనిచేస్తుంది.
రాసి గోడకు అతికించండి
ఈ దినచర్య విఫలమవడానికి కారణం ఎవరూ దీన్ని ఒప్పుకోకపోవడం కాదు, మర్చిపోవడం. కింది అడుగులను ఒక కాగితం మీద రాసి, ఆ వ్యక్తి ఎక్కడ ఉంటారో అక్కడ పెట్టండి — వాష్బేసిన్ పక్కన, లేదా ఎక్కువగా కదలలేకపోతే మంచం పక్కన. సంరక్షకులు గుర్తుపెట్టుకోవడం కాదు, చేసినవాటిని టిక్ చేసుకోవడం మంచిది.
మీరు పేషెంట్ దగ్గర ఉండే వారైతే, రోజువారీ నోటి పరిశీలన బాధ్యత మీరే తీసుకోండి. ఎక్కువగా వదిలేసేది ఈ అడుగే, సమస్యను ముందే పట్టుకునేది కూడా ఇదే.దినచర్య
రోజంతా ఏ సమయంలో ఏమి చేయాలి?
ఇది రాసి పెట్టుకోండి. కష్టమైన వారంలో జ్ఞాపకశక్తిని నమ్ముకోకుండా, ప్రతిదీ చేశాక టిక్ పెట్టుకోండి.
-
నిద్ర లేవగానే
కాచి చల్లార్చిన నీళ్లలో ఉప్పు, వంట సోడా కలిపి మెల్లగా పుక్కిలించి ఉమ్మేయండి. తర్వాత మెత్తని బ్రష్తో, ఘాటు లేని ఫ్లోరైడ్ టూత్పేస్ట్తో మెల్లగా తోముకోండి. పెదాలకు లిప్ బామ్ రాయండి.
-
అల్పాహారం తర్వాత
మళ్లీ పుక్కిలించండి. రోజువారీ నోటి పరిశీలనకు ఇదే సులువైన సమయం. మంచి వెలుతురులో నాలుక పైకెత్తి, బుగ్గలు బయటకు లాగి చూడండి.
-
ఉదయం మధ్యలో, రోజంతా
భోజనం వేళల్లోనే కాకుండా రోజంతా కొద్దికొద్దిగా నీళ్లు తాగుతూ ఉండండి. ఉదయం మధ్యలో మరోసారి పుక్కిలించండి. నోరు నొప్పిగా ఉంటే ఇంకా ఎక్కువసార్లు — మెలకువగా ఉన్నంతసేపూ కొన్ని గంటలకు ఒకసారి వరకు చేయవచ్చు.
-
మధ్యాహ్న భోజనానికి ముందు, తర్వాత
తిన్న తర్వాతే కాదు, తినే ముందు కూడా పుక్కిలించండి. శుభ్రమైన నోట్లో నొప్పి తక్కువగా ఉంటుంది, రుచి ఎక్కువగా తెలుస్తుంది. ఈ రెండూ భోజనం సులువు చేస్తాయి.
-
సాయంత్రం
రాత్రి భోజనం తర్వాత పుక్కిలించండి. కట్టుడు పళ్లు ఉంటే తీసి శుభ్రం చేయండి. ఉదయం చూసినదానికంటే ఏమైనా మారిందా గమనించండి.
-
పడుకునే ముందు
మళ్లీ మెల్లగా బ్రష్ చేసి, ఆ తర్వాత పుక్కిలించండి. కట్టుడు పళ్లు రాత్రంతా బయటే ఉంచండి. మంచం దగ్గర నీళ్లు పెట్టుకోండి. నోరు ఎక్కువగా ఎండిపోయేది రాత్రి పూటే.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఇంట్లో ఉంచుకోవాల్సినవి
మొదటి సైకిల్ నుంచే ఇంట్లో ఏమి ఉంచుకోవాలి?
- మెత్తని లేదా చాలా మెత్తని టూత్ బ్రష్ — నెలకోసారి, ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చిన ప్రతిసారీ మార్చాలి
- ఘాటు లేని ఫ్లోరైడ్ టూత్పేస్ట్ — పళ్లు తెల్లబరిచేవి, ఘాటైన పుదీనా ఉన్నవి వద్దు
- ఉప్పు, వంట సోడా, పుక్కిలించడానికే ప్రత్యేకంగా ఒక శుభ్రమైన గ్లాసు
- నీళ్లు కాచడానికి ఒక గిన్నె, చల్లార్చడానికి మూత ఉన్న జగ్
- రోజువారీ పరిశీలనకు ఒక టార్చ్ — నోటి లోపలి భాగం కూడా కనిపించాలి
- లిప్ బామ్ — పెదాలు పగిలితే కూడా నోటి లోపలి పొరలాగే దెబ్బతింటాయి
- కట్టుడు పళ్ల డబ్బా — రాత్రిపూట వాటిని బయట ఉంచడానికి
- థర్మామీటర్, ఇంట్లో అందరికీ కనిపించేలా రాసి పెట్టిన హెల్ప్లైన్ నంబర్
- రోజువారీ టిక్లు, గమనించిన మార్పులు రాయడానికి ఒక కాగితం
జ్వరం · నోరు బాగా నొప్పిగా ఉండి నీళ్లు కూడా తాగలేకపోవడం · నొప్పితో, మింగడం కష్టంతో పాటు తెల్లటి మచ్చలు · చిగుళ్ల నుంచి ఆగని రక్తస్రావం · ముఖం వాయడం. దగ్గరలోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లి, వారు కీమోథెరపీ తీసుకుంటున్నారని స్పష్టంగా చెప్పండి. పారాసిటమాల్ వేసి రాత్రి ఎలా గడుస్తుందో చూద్దామని ఆగవద్దు. ఇంట్లో మిగిలిపోయిన యాంటీబయాటిక్ మొదలుపెట్టవద్దు. వీటిలో దేనికీ ఎంత పుక్కిలించినా పరిష్కారం దొరకదు.
ఒకే ఒక తయారీ
పుక్కిలించే నీళ్లు ఎలా కలపాలి, నోట్లోకి ఎలా చూడాలి?
ఒక గ్లాసు నీళ్లు కాచి గది ఉష్ణోగ్రతకు చల్లారనివ్వండి. చిటికెడు ఉప్పు, సుమారు పావు టీ స్పూను, అంతే మోతాదులో మామూలు వంట సోడా కలపండి. సముద్రపు నీళ్లలా కాకుండా కొద్దిగా ఉప్పగా అనిపించాలి. సుమారు అరనిమిషం మెల్లగా పుక్కిలించి ఉమ్మేయండి. ప్రతిరోజూ కొత్తగా కలపండి.
సోడా వల్ల వాంతి వచ్చేలా అనిపిస్తే
సోడా వదిలేసి, తేలికపాటి ఉప్పు నీళ్లే వాడండి. మంచిదైనా వాడని పరిష్కారం కంటే, నిజంగా వాడే పరిష్కారమే మేలు. కొద్దిగా చల్లగా చేస్తే ఇంకా సులువవుతుంది.
ఒక్క నిమిషంలో రోజువారీ పరిశీలన
మంచి వెలుతురు, ఒక టార్చ్, వీలైతే వేరే ఒకరు చూడటం. నాలుక పైకెత్తి కింద చూడండి. ఒక్కో బుగ్గను బయటకు లాగి లోపలి వైపు చూడండి. నోటి పైకప్పు, ఇబ్బంది లేనంత వరకు వెనుక భాగం చూడండి. పుండ్లు, తెల్లటి మచ్చలు, ఎర్రదనం, రక్తం ఉన్నాయా అని చూస్తున్నారు.
ఏమి రాసి పెట్టాలి
కొత్తగా కనిపించినది ఏదైనా, తినడం తాగడం మీద ప్రభావం పడిందా అనేది. ఒక్క లైన్ చాలు. "నోరు కొంచెం నొప్పిగా ఉంది" అనే మాటను, ఆంకాలజిస్ట్ తర్వాతి అపాయింట్మెంట్లో చర్య తీసుకోగలిగే సమాచారంగా మార్చేది ఇదే.
చెడ్డ రోజుల్లోనే కాదు, సైకిల్స్ మధ్యలో కూడా పుక్కిలించడం కొనసాగించండి. నివారణ జరిగేది అక్కడే.మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
నిజం చెప్పాలంటే
ఈ పేజీ మీకు ఏమి చెప్పలేదు?
మీ చికిత్సకు ఇంతకంటే ఎక్కువ ఏమైనా అవసరమా అనేది ఇది చెప్పలేదు. కొన్ని రెజిమెన్లు (మందుల కలయికలు) నోటిపై ఎక్కువ ప్రభావం చూపుతాయి. అలాంటప్పుడు మీ టీమ్ ముందస్తు జాగ్రత్తలు, డాక్టర్ రాసిచ్చే ప్రత్యేక మౌత్వాష్, లేదా నొప్పి మందు కలపాలనుకోవచ్చు. ఈ ప్రాథమిక దినచర్యే సరిపోతుందని అనుకోకుండా, మీకు ఏమి వర్తిస్తుందో అడిగి తెలుసుకోండి.
రోజువారీ పరిశీలనలో మీరు చూస్తున్నది ఏమిటో కూడా ఇది చెప్పలేదు. చికిత్స వల్ల వచ్చే పుండ్లు, ఫంగల్ ఇన్ఫెక్షన్, కోల్డ్ సోర్, దంత సమస్య — అలవాటు లేని కంటికి ఇవన్నీ దాదాపు ఒకేలా కనిపిస్తాయి. కానీ వీటికి చికిత్స పూర్తిగా వేరు. ఈ పరిశీలన మార్పును గుర్తించడానికే, రోగ నిర్ధారణకు కాదు.
ఇప్పుడు ఏం చేయాలి
దినచర్యను కాగితం మీద రాసి, ఆ వ్యక్తి ఉండే చోట పెట్టండి. అవసరం వచ్చాక కాదు, ఈరోజే సామగ్రి సిద్ధం చేసుకోండి. నోరు బాగానే ఉన్నా సరే, తర్వాతి సైకిల్ మొదటి రోజు నుంచే పుక్కిలించడం మొదలుపెట్టండి. ప్రతి సైకిల్కు ఒక లైన్ గమనికలు రాసి అపాయింట్మెంట్కు తీసుకెళ్లండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
రోజువారీ నోటి సంరక్షణ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
రోజుకు ఎన్నిసార్లు పుక్కిలించాలి?
కనీసంగా రోజుకు నాలుగు నుంచి ఆరు సార్లు — భోజనాల తర్వాత, నిద్ర లేవగానే, పడుకునే ముందు. నోరు నొప్పిగా ఉంటే ఇంకా ఎక్కువసార్లు చేయవచ్చు, మెలకువగా ఉన్నంతసేపూ కొన్ని గంటలకు ఒకసారి వరకు. ఎంత గాఢంగా కలిపారన్నదాని కంటే ఎన్నిసార్లు చేశారన్నదే ముఖ్యం. గాఢంగా కలిపి రెండుసార్లు చేయడం కంటే, తేలికగా కలిపి తరచుగా చేయడమే మేలు.
దీన్ని ప్రింట్ తీసుకునే పత్రంగా ఇస్తారా?
మీరే ఒక కాగితం మీద రాసుకుని వాష్బేసిన్ పక్కన అతికించే పత్రమే ఎక్కువ ఉపయోగపడుతుంది. అందులో మీ సొంత గమనికలు, హెల్ప్లైన్ నంబర్ కూడా ఉంటాయి. తర్వాతి విజిట్లో డే కేర్ నర్స్కు చూపించి సరిచూడమని అడగండి. మీ చికిత్సకు ప్రత్యేకంగా ఏమైనా కలపాలంటే వారు కలుపుతారు.
నోరు నొప్పి రాకముందే మొదలుపెట్టాలా?
అవును, ఇదే అత్యంత ముఖ్యమైన విషయం. సైకిల్ అయిన కొన్ని రోజుల తర్వాత నోటి నొప్పి కనిపిస్తుంది. మొదటి రోజు నుంచే మొదలుపెడితే, నోటి లోపలి పొర సన్నబడటం మొదలయ్యే సమయానికి నోరు ఇప్పటికే సంరక్షణలో ఉంటుంది. నొప్పి వచ్చేవరకు ఆగితే, నివారణ కాకుండా వెనుకబడి పరుగెత్తడం అవుతుంది.
మంచం మీదే ఉండే వారికి ఇది చేయగలమా?
చేయవచ్చు, కొన్ని మార్పులతో. ప్రమాదం లేనంత వరకు వారిని నిటారుగా కూర్చోబెట్టండి. చాలా మెత్తని చిన్న బ్రష్ను కొద్దిగా నీళ్లతో వాడండి, కొద్ది సేపు చేసి ఆపండి. బ్రష్ అందని చోట మెత్తని స్వాబ్లు ఉపయోగపడతాయి. ఒక్కసారి నర్సింగ్ టీమ్ను ఎదురుగా చేసి చూపించమని అడగండి. దీన్ని సురక్షితంగా చేయడం చెప్పడం కంటే చూపిస్తే సులువు.
బ్రష్ చేస్తే రక్తం వస్తే ఏం చేయాలి?
బ్రష్ చేయడం ఆపవద్దు, ఇంకా మెల్లగా, ఇంకా మెత్తని బ్రష్తో చేయండి. టూత్పేస్ట్ మంటగా అనిపిస్తే మామూలు నీళ్లతోనే చేయండి. ప్లేట్లెట్లు తగ్గినప్పుడు కొంచెం రక్తం రావడం ఊహించిందే. కానీ కొన్ని నిమిషాల తర్వాత కూడా ఆగని రక్తస్రావం, లేదా బ్రష్ చేయకుండానే మొదలయ్యే రక్తస్రావం అదే రోజు చెప్పాలి.
ప్రత్యేకమైన మౌత్వాష్ కూడా అవసరమా?
సాధారణంగా అవసరం లేదు. ఉప్పు, వంట సోడా నీళ్లతో పుక్కిలించడమే చాలా టీమ్లు సూచించేది. చికిత్స సమయంలో ఆల్కహాల్ ఉన్న మౌత్వాష్లను దూరం పెట్టాలి. మీ టీమ్ ప్రత్యేకంగా ఒక మౌత్వాష్ రాసిచ్చి ఉంటే, దాన్ని ఈ దినచర్యకు బదులుగా కాకుండా, దీనితో పాటు వారు చెప్పినట్టే వాడండి.
ఇది ఎంతకాలం కొనసాగించాలి?
చికిత్స మొత్తం కాలం, సైకిల్స్ మధ్య బాగున్న వారాలతో సహా. చివరి సైకిల్ తర్వాత కూడా నోటి లోపలి పొర పూర్తిగా కోలుకునే వరకు కొన్ని వారాలు కొనసాగించాలి. చాలామంది ఆ తర్వాత కూడా రోజువారీ పరిశీలన అలవాటును కొంతకాలం కొనసాగించడం మంచిదని అనుకుంటారు.
పిల్లలకు ఇందులో ఏమైనా తేడా ఉంటుందా?
సూత్రాలు అవే, కానీ ఆచరణలో తేడాలు ఉంటాయి. ముఖ్యంగా పిల్లలు పుక్కిలించిన నీళ్లను మింగకుండా ఉమ్మేయగలరా అనేది. పెద్దవాళ్ల సూచనలను మార్చి వాడకుండా, పిల్లల చికిత్స టీమ్ నుంచి వారి సొంత సూచనలు అడగండి. వయసుకు తగిన పద్ధతి వారి దగ్గర ఉంటుంది.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
పేషెంట్ల అనుభవాలు
మేము చికిత్స చేసినవారి మాటల్లోనే వినండి
ప్రతి అనుభవం పేషెంట్ స్వయంగా చెప్పిన వీడియో. ఇక్కడ రాసిన టెస్టిమోనియల్స్ ఏవీ లేవు.
ఆధారాలు
- National Cancer Institute — Oral Complications of Chemotherapy and Head/Neck Radiation (PDQ)
- Cancer Research UK — Mouth problems and cancer drugs
- Macmillan Cancer Support — Mouth problems during cancer treatment
- MedlinePlus — Mouth and throat problems during cancer treatment
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
ఈ దినచర్య మీ చికిత్సకు సరిపోతుందా అని తెలుసుకోవాలా?
ఇప్పటివరకు ఏమి తేలిందో మాకు చెప్పండి. సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.