కీమో రెజిమెన్
FOLFOX కీమో: మందులు, 46 గంటల పంప్, ఏమి ఆశించాలి
FOLFOX అనేది ఎక్కువగా పెద్దపేగు, మలద్వార క్యాన్సర్కు వాడే కీమో రెజిమెన్. ఇందులో మూడు మందులు ఒక నిర్దిష్ట క్రమంలో రెండు వారాలకు ఒకసారి ఇస్తారు. ప్రతి క్లినిక్ విజిట్ తర్వాత 46 గంటల ఇన్ఫ్యూజన్ పంప్తో ఇంటికి వెళ్తారు. ప్రతి సైకిల్ మొదటి రోజుల్లో చల్లదనానికి ఇబ్బంది రావడం తెలిసిన ప్రభావమే. చేతులు, కాళ్లలో తిమ్మిర్లను ప్రతి విజిట్లో మీ టీమ్కు చెప్పాలి.
సూటిగా సమాధానం
FOLFOX కీమో అంటే ఏమిటి?
FOLFOX అనేది మూడు మందుల కలయిక: ఆక్సాలిప్లాటిన్ (Oxaliplatin), ల్యూకోవోరిన్ (Leucovorin), ఫ్లోరోయురాసిల్ (Fluorouracil, 5-FU). దీన్ని ఎక్కువగా పెద్దపేగు, మలద్వార క్యాన్సర్ (colorectal cancer) కు, రెండు వారాలకు ఒకసారి ఇస్తారు. ప్రతి క్లినిక్ విజిట్ తర్వాత 5-FU ను నెమ్మదిగా, ఆగకుండా ఎక్కించే ఒక చిన్న పంప్ను 46 గంటల పాటు మీతో ఇంటికి తీసుకెళ్తారు.
మీకు ఎన్ని సైకిల్స్ ఇవ్వాలో మీ పరిస్థితిని బట్టి మీ ఆంకాలజిస్ట్ నిర్ణయిస్తారు.
పేరులోనే మందులు ఉన్నాయి
FOLFOX అనే పేరు ఈ మూడు మందుల నుంచే వచ్చింది. మీ చార్ట్లో ఈ పేరు కనిపించి, ఎవరూ వివరించకపోతే, ఈ పేజీ ఒక్కో భాగాన్ని సులువుగా చెబుతుంది: ప్రతి అపాయింట్మెంట్లో ఏమి జరుగుతుంది, పంప్ ఎందుకు, చల్లదనానికి వచ్చే ఇబ్బంది ఏమిటి, ఇంకా ఏ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ (దుష్ప్రభావాలు) రావచ్చు.
FOLFOX ప్రిస్క్రిప్షన్తో మాత్రమే ఇచ్చే కీమో రెజిమెన్ (మందుల కలయిక). అర్హత గల ఆంకాలజిస్ట్ పర్యవేక్షణలోనే ఇస్తారు. ఆన్లైన్లో చదివిన దాని ఆధారంగా దీన్ని మొదలుపెట్టడం, మార్చడం, ఆపడం కుదరదు. అది మీ ట్రీట్మెంట్ టీమ్ నేరుగా ఇచ్చే సలహాతోనే జరగాలి.ఒక్కో సైకిల్
ప్రతి FOLFOX అపాయింట్మెంట్లో ఏమి జరుగుతుంది?
-
చికిత్సకు ముందు బ్లడ్ టెస్ట్
మీ బ్లడ్ కౌంట్లు చికిత్స కొనసాగించడానికి సురక్షితంగా ఉన్నాయా అని చూడటానికి రక్తం తీస్తారు. కౌంట్లు కోలుకోవడానికి ఇంకా సమయం కావాలంటే చికిత్సను వాయిదా వేయవచ్చు.
-
ఆక్సాలిప్లాటిన్, ల్యూకోవోరిన్ డ్రిప్
ఈ రెండు మందులను మీ సెంట్రల్ లైన్ లేదా PICC లైన్ ద్వారా ఇన్ఫ్యూజన్ / డ్రిప్ (నరంలోకి ఎక్కించడం) గా ఇస్తారు. ఆ రోజు ఎంత సమయం పడుతుందో మీ నర్స్ చెబుతారు.
-
ఫ్లోరోయురాసిల్ ఒకేసారి ఇంజెక్షన్
డ్రిప్ చివర్లో ఫ్లోరోయురాసిల్ (5-FU) గాఢమైన డోస్ను మీ లైన్ ద్వారా ఒకేసారి ఇంజెక్ట్ చేస్తారు (bolus).
-
బయలుదేరే ముందు పంప్ కనెక్ట్ చేస్తారు
ఇంకొంత 5-FU నింపిన ఒక చిన్న, తీసుకెళ్లగలిగే పంప్ను డే కేర్ నుంచి బయలుదేరే ముందు మీ లైన్కు కలుపుతారు.
-
46 గంటలు పంప్తో ఇంట్లో
తర్వాతి 46 గంటల పాటు ఆ పంప్ను ఒక చిన్న బ్యాగ్లో మీతో ఉంచుకుంటారు. ఆ సమయంలో మందు నెమ్మదిగా, ఆగకుండా మీ రక్తంలోకి వెళ్తూ ఉంటుంది.
-
పంప్ తీయించుకోవడానికి మళ్లీ రావడం
సుమారు 46 గంటల తర్వాత పంప్ తీయించుకోవడానికి మళ్లీ యూనిట్కు వస్తారు. ముందటి సైకిల్ మొదలైన రోజు నుంచి 14 రోజులకు తర్వాతి సైకిల్ మొదలవుతుంది.
ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిపంప్ ఎందుకు
46 గంటల పంప్తో ఇంటికి ఎందుకు పంపుతారు?
ఫ్లోరోయురాసిల్ను ఒకేసారి మొత్తం ఇవ్వడం కంటే, చాలాసేపు నెమ్మదిగా, ఆగకుండా ఇస్తే అది ఎక్కువ క్యాన్సర్ కణాలను చేరుతుంది. విభజన చెందుతున్న కణాలు ఎక్కువ సమయం మందుకు గురవుతాయి. పెద్దపేగు క్యాన్సర్కు ESMO, ASCO మార్గదర్శకాల్లో ఉన్న ప్రామాణిక FOLFOX పద్ధతిలో ఇది ఒక భాగం.
పంప్తో మీరు చేయాల్సింది దాదాపు ఏమీ లేదు
పంప్ ఒక బ్యాగ్లో పట్టేంత చిన్నది. మీరు ఏమీ సర్దాల్సిన అవసరం లేకుండా అది కచ్చితంగా పనిచేస్తుంది. ఆ 46 గంటలూ మీ సెంట్రల్ లైన్ లేదా పోర్ట్ మందును నేరుగా ఒక పెద్ద నరంలోకి పంపుతుంది.
పంప్ అలారం మోగితే
పంప్ అలారం మోగినా, లైన్ ఉన్న చోట ఎరుపు, వాపు, నొప్పి కనిపించినా మీ టీమ్ ఇచ్చిన నంబర్కు ఫోన్ చేయండి. మీ డాక్టర్ సాధారణంగా ఇలా చెబుతారు: పంప్ను మీరే సర్దడానికి గానీ, తీసేయడానికి గానీ ప్రయత్నించవద్దు.
చల్లదనానికి ఇబ్బంది
FOLFOX సమయంలో చల్లదనానికి వచ్చే ఇబ్బందిని ఎలా తట్టుకోవాలి?
ప్రతి సైకిల్ మొదటి కొన్ని రోజుల్లో చల్లని వస్తువులు ముట్టుకున్నా, చల్లని నీళ్లు తాగినా వింతగా, నొప్పిగా అనిపించవచ్చు. ఇది ఆక్సాలిప్లాటిన్ వల్ల వచ్చే తెలిసిన ప్రభావమే.
- చల్లని వస్తువులు ముట్టుకునే ముందు గ్లవ్స్ వేసుకోండి. ఫ్రిజ్, లోహపు హ్యాండిల్స్, AC గదిలోని ఉపరితలాలు, చల్లని నీటి కుళాయిలు కూడా ఈ ఇబ్బందిని తేగలవు.
- ప్రతి సైకిల్ మొదటి కొన్ని రోజులు నీళ్లు, ఇతర పానీయాలు గది ఉష్ణోగ్రతలో లేదా కొంచెం గోరువెచ్చగా తాగండి.
- బయటకు వెళ్లినప్పుడు, చుట్టూ ఉన్నవారికి చలిగా అనిపించకపోయినా, చేతులు, పాదాలు, ముఖం కప్పుకోండి.
- చల్లని గ్లాసులు, బాటిళ్లను పట్టుకునే ముందు వాటి చుట్టూ ఒక గుడ్డ చుట్టండి.
- చేతులు, కాళ్లలో తిమ్మిర్లు సైకిల్స్ మధ్యలో తగ్గకపోతే మీ టీమ్కు చెప్పండి. పేరుకుపోయే నరాల ప్రభావాన్ని ప్రతి విజిట్లో గమనించాలి.
- చికిత్స సమయంలో శరీరంలో ఎక్కడైనా ఐస్ లేదా కోల్డ్ ప్యాక్ పెట్టుకునే ముందు మీ టీమ్ను అడగండి.
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
ఇతర సైడ్ ఎఫెక్ట్స్
FOLFOX వల్ల ఇంకా ఏ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ వస్తాయి?
అలసట / నీరసం సాధారణం, ముఖ్యంగా ప్రతి సైకిల్ తర్వాతి వెంటనే వచ్చే రోజుల్లో. చాలామంది రోజువారీ పనులు చేసుకోగలరు, కానీ ఆ మొదటి వారంలో మామూలు కంటే ఎక్కువ విశ్రాంతి అవసరమవుతుంది.
వికారం, నోటి పుండ్లు, ఆకలి మార్పులు
వికారం, నోటి పుండ్లు (mucositis), ఆకలిలో మార్పులు రావచ్చు. వీటిని అదుపు చేయడానికి మీ టీమ్ మందులు రాస్తుంది. FOLFOX కోర్స్ సమయంలో ఎప్పుడు జ్వరం వచ్చినా అదే రోజు మీ టీమ్కు ఫోన్ చేయండి.
చేతులు, కాళ్లలో తిమ్మిర్లు: దగ్గరగా గమనించేది ఇదే
చేతులు, కాళ్లలో తిమ్మిర్లు, మంటలు, లేదా పట్టేసినట్టు అనిపించడం (neuropathy) కాలక్రమేణా అత్యంత దగ్గరగా గమనించే సైడ్ ఎఫెక్ట్. ఇది ప్రతి సైకిల్తో పెరుగుతూ పోవచ్చు. చికిత్స కొనసాగించాలా, ఎలా కొనసాగించాలా అనే నిర్ణయాలను ఇది ప్రభావితం చేస్తుంది కాబట్టి, మీ ఆంకాలజిస్ట్ ప్రతి విజిట్లో దీని గురించి అడుగుతారు.
తర్వాతి అపాయింట్మెంట్ కోసం ఆగకుండా అదే రోజు మీ ఆంకాలజీ టీమ్కు ఫోన్ చేయండి. FOLFOX తెల్ల రక్తకణాలను (neutrophils) తగ్గించగలదు. జ్వరం అనేది మీ శరీరం ఇన్ఫెక్షన్తో పోరాడలేకపోతోందనడానికి మొదటి సంకేతం కావచ్చు. ఇది త్వరగా తీవ్రంగా మారవచ్చు, అదే రోజు పరిశీలన కావాలి.
మీ టీమ్ ఫోన్లో దొరకకపోతే, దగ్గర్లోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లి, మీరు కీమో తీసుకుంటున్నారని చెప్పండి.
ఆక్సాలిప్లాటిన్ వల్ల వచ్చే నరాల సమస్య చివరి FOLFOX సైకిల్ తర్వాత కూడా కొన్ని వారాల పాటు పెరుగుతూ ఉండి, ఆ తర్వాతే తగ్గడం మొదలవుతుంది. దీన్ని కొన్నిసార్లు "coasting" అంటారు. అందుకే చికిత్స ముగిసేవరకు ఆగకుండా, కోర్స్ మొత్తం మీ ఆంకాలజిస్ట్ నరాల లక్షణాలను జాగ్రత్తగా గమనిస్తారు. (ఆధారం: ESMO పెద్దపేగు క్యాన్సర్ మార్గదర్శకాలు)
అందరికీ కాదు
FOLFOX ఎవరికి సరిపడదు?
కొన్ని పరిస్థితుల్లో FOLFOX ఇవ్వరు. అర్హత ఎప్పుడూ ఆ వ్యక్తి పూర్తి ఆరోగ్య చిత్రాన్ని చూసి ఆంకాలజిస్టే నిర్ణయిస్తారు.
ఇప్పటికే తీవ్రమైన నరాల సమస్య ఉన్నవారు
చేతులు, కాళ్లలో ఇప్పటికే తీవ్రమైన తిమ్మిర్లు (neuropathy) ఉంటే, ఆక్సాలిప్లాటిన్ ఆ నరాల దెబ్బను ఇంకా పెంచుతుంది.
ప్లాటినం మందులకు అలర్జీ
ఆక్సాలిప్లాటిన్కు గానీ, ప్లాటినం ఉన్న ఇతర మందులకు గానీ అలర్జీ లేదా అతి సున్నితత్వం ఉన్నట్టు తెలిస్తే.
DPD ఎంజైమ్ లోపం
డైహైడ్రోపిరిమిడిన్ డీహైడ్రోజినేస్ (DPD) అనే ఎంజైమ్ లోపం ఉంటే, మామూలు డోస్లో కూడా ఫ్లోరోయురాసిల్ తీవ్రమైన విషప్రభావం చూపగలదు.
కిడ్నీ, లివర్ సమస్యలు
కిడ్నీ పనితీరు బాగా తగ్గి ఉంటే శరీరం ఆక్సాలిప్లాటిన్ను బయటకు పంపే తీరు మారుతుంది. కాలేయం (లివర్) తీవ్రంగా దెబ్బతిని ఉన్నా ఇది సరిపడకపోవచ్చు.
గర్భవతులు
ఈ మందులు కడుపులో పెరుగుతున్న బిడ్డకు ప్రమాదం కలిగించగలవు.
కొన్ని గుండె సమస్యలు
కొన్ని చురుకైన గుండె సమస్యలు ఉన్నవారిలో ఫ్లోరోయురాసిల్ గుండె లయపై ప్రభావం చూపగలదు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
FOLFOX గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
నాకు ఎన్ని FOLFOX సైకిల్స్ కావాలి?
ఈ సంఖ్య ముందే స్థిరంగా ఉండదు. మీ క్యాన్సర్ దశ (స్టేజ్), అది ఎక్కడ ఉంది, చికిత్సకు మీరు ఎలా స్పందిస్తున్నారు, మీ శరీరం చికిత్సను ఎలా తట్టుకుంటోంది అనే వాటిపై ఆధారపడుతుంది. FOLFOX సాధారణంగా కొన్ని నెలల పాటు ఇస్తారు. మీ ఆంకాలజిస్ట్ క్రమం తప్పకుండా ప్లాన్ను సమీక్షిస్తారు. ఎన్ని సైకిల్స్ ప్లాన్ చేశారు, ఏ దశల్లో నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు అని ప్రతి విజిట్లో అడగడం సహజమే.
FOLFOX పంప్ ఉండగా స్నానం చేయవచ్చా?
తీసుకెళ్లే కీమో పంప్లలో చాలావరకు వాటర్ప్రూఫ్ కావు. మొదటి సైకిల్కు ముందే మీ నర్స్ను ప్రత్యేకంగా అడిగి సూచనలు తెలుసుకోండి. చాలా యూనిట్లు స్నానం కోసం వాటర్ప్రూఫ్ కవర్ లేదా పౌచ్ ఇస్తాయి. పంప్ను నీటిలో ముంచకూడదు, దానిపై నీళ్లు పడకూడదు. మీకు పెట్టిన పరికరానికి మీ టీమ్ ఇచ్చిన సూచనలే పాటించండి. ఏదైనా అనుమానం ఉంటే వారికి ఫోన్ చేయండి.
FOLFOX వల్ల వచ్చే చల్లదనం ఇబ్బంది శాశ్వతమా?
ప్రతి సైకిల్ మొదటి కొన్ని రోజుల్లో వచ్చే చల్లదనం ఇబ్బంది సాధారణంగా తర్వాతి సైకిల్ మొదలయ్యేలోపే తగ్గిపోతుంది. దీర్ఘకాలంలో ఆందోళన కలిగించేది సైకిల్స్తో పేరుకుపోయే నరాల సమస్య. చికిత్స ముగిసిన తర్వాత కూడా తిమ్మిర్లు పూర్తిగా తగ్గకపోవచ్చు. అందుకే మీ టీమ్ ప్రతి విజిట్లో నరాల లక్షణాల గురించి అడుగుతుంది. సైకిల్స్ మధ్య తగ్గని లేదా పెరుగుతున్న లక్షణాలను చెప్పడం ముఖ్యం, ఎందుకంటే చికిత్స కొనసాగింపుపై నిర్ణయాలు దానిపై ఆధారపడతాయి.
FOLFOX వల్ల జుట్టు రాలిపోతుందా?
జుట్టు ఎక్కువగా రాలడం FOLFOX లో సాధారణంగా కనిపించే సైడ్ ఎఫెక్ట్ కాదు. కొంతమందిలో జుట్టు కొంత పలచబడవచ్చు. కానీ కొన్ని ఇతర కీమో రెజిమెన్లలో కనిపించేంత ఎక్కువ జుట్టు రాలడం దీనితో ఊహించరు. చికిత్స సమయంలో గానీ, తర్వాత గానీ మీ జుట్టులో పెద్ద మార్పు కనిపిస్తే తర్వాతి అపాయింట్మెంట్లో చెప్పండి.
FOLFOX సమయంలో జ్వరం వస్తే ఏమి చేయాలి?
తర్వాతి అపాయింట్మెంట్ కోసం ఆగవద్దు, అదే రోజు మీ ఆంకాలజీ టీమ్కు ఫోన్ చేయండి. FOLFOX తెల్ల రక్తకణాల (neutrophils) సంఖ్యను తగ్గించగలదు. జ్వరం అనేది మీ శరీరం ఇన్ఫెక్షన్తో పోరాడటానికి కష్టపడుతోందనడానికి మొదటి సంకేతం కావచ్చు. ఇది త్వరగా తీవ్రంగా మారవచ్చు, అదే రోజు పరిశీలన అవసరం. మీ టీమ్ దొరకకపోతే దగ్గర్లోని ఎమర్జెన్సీ విభాగానికి వెళ్లి, మీరు కీమో తీసుకుంటున్నారని చెప్పండి.
FOLFOX సమయంలో మామూలుగా తినవచ్చా?
సైకిల్లో ఎక్కువ రోజులు చాలామంది మామూలుగానే తినగలరు. అయితే ప్రతి చికిత్స తర్వాతి వెంటనే వచ్చే రోజుల్లో ఆకలి, రుచి తరచుగా మారతాయి. మొదటి కొన్ని రోజులు బాగా చల్లని ఆహారం, పానీయాలు మానేస్తే ఆక్సాలిప్లాటిన్ వల్ల వచ్చే చల్లదనం ఇబ్బంది తగ్గుతుంది. ప్రతి ఇన్ఫ్యూజన్ తర్వాతి రోజుల్లో ఒకేసారి ఎక్కువ తినడం కంటే కొంచెం కొంచెం తరచుగా తినడం సులువుగా ఉంటుంది. ఆకలి లేదా బరువు అదుపులో ఉంచడం కష్టమైతే, డైటీషియన్ దగ్గరికి పంపమని మీ టీమ్ను అడగండి.
పంప్ అలారం మోగితే లేదా లైన్ దగ్గర వాపు కనిపిస్తే ఏమి చేయాలి?
పంప్ అలారం మోగినా, లైన్ ఉన్న చోట ఎరుపు, వాపు, నొప్పి కనిపించినా మీ టీమ్ ఇచ్చిన నంబర్కు ఫోన్ చేయండి. పంప్ను మీరే సర్దడానికి గానీ, తీసేయడానికి గానీ ప్రయత్నించవద్దు. సుమారు 46 గంటల తర్వాత యూనిట్లోనే దాన్ని తీసేస్తారు.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- Cancer Research UK — FOLFOX
- Macmillan Cancer Support — Treatments and drugs
- National Cancer Institute — Drugs Approved for Colon and Rectal Cancer
- ESMO — ESMO Clinical Practice Guidelines
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
మాతో మాట్లాడండి
తర్వాత ఏం చేయాలో తెలియడం లేదా?
ఇప్పటివరకు ఏం తేలిందో చెప్పండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకూ ఒకే హెల్ప్లైన్.