వికారం తగ్గించే మందులు
ఎమెసెట్, ఒండాన్సెట్రాన్: కీమో వికారం మందు గురించి పూర్తి వివరం
కీమోకు ముందు చేతిలో మందుల సంచి పెట్టినప్పుడు, అందులో అతి తక్కువ వివరణ దక్కేది ఎమెసెట్కే. ఇది వికారం తగ్గించే మందు — కానీ చాలామందికి దాని ఒక సైడ్ ఎఫెక్ట్ గురించి అది మొదలయ్యాకే తెలుస్తుంది. ఎమెసెట్ అంటే ఒండాన్సెట్రాన్ అనే మందే. అది శరీరంలో ఏమి చేస్తుంది, ఎప్పుడు బాగా పనిచేస్తుంది, మలబద్ధకం ఎందుకు వస్తుంది, ఏ లక్షణాన్ని మీ టీమ్కు చెప్పాలి — అన్నీ ఇక్కడ ఉన్నాయి.
సూటిగా సమాధానం
ఎమెసెట్ అంటే ఏమిటి, అది నిజానికి ఏమి చేస్తుంది?
ఎమెసెట్ (Emeset) అనేది ఒండాన్సెట్రాన్ (Ondansetron) అనే మందు బ్రాండ్ పేరు. కీమో వల్ల మెదడులో, పేగుల్లో బయలుదేరే వికారం సంకేతాలను ఇది అడ్డుకుంటుంది. కీమో తీసుకుంటున్నవారికి ఇచ్చే ప్రధాన వికారం మందుల్లో ఒకటిగా ASCO, ESMO మార్గదర్శకాలు దీన్ని చేర్చాయి. ఇది సహాయక మందు — కీమోను తట్టుకోగలిగేలా చేయడానికే గానీ, క్యాన్సర్ను తగ్గించడానికి కాదు.
ఎమెసెట్ బ్రాండ్ పేరు, ఒండాన్సెట్రాన్ అసలు మందు
ఎమెసెట్ ఒక బ్రాండ్ పేరు మాత్రమే. దానిలోని అసలు పదార్థం ఒండాన్సెట్రాన్. ఇది 5-HT3 రిసెప్టర్ యాంటాగనిస్ట్లు (5-HT3 receptor antagonists) అనే మందుల తరగతికి చెందినది. మెడికల్ షాపులో వేరే బ్రాండ్ ఇచ్చినప్పుడు, లోపల ఉన్నది ఇదే మందు అని తెలుసుకోవడానికి ఈ విషయం ఉపయోగపడుతుంది.
శరీరంలో ఏమి జరుగుతుంది
కీమో వల్ల పేగులు సెరటోనిన్ (serotonin) అనే రసాయనాన్ని విడుదల చేస్తాయి. ఆ సెరటోనిన్ పేగుల్లోనూ, మెదడు కాండంలోనూ ఉన్న రిసెప్టర్లను ప్రేరేపించి, వాంతి చేయమని మెదడుకు సంకేతం పంపుతుంది. ఆ సంకేతం చేరకముందే ఒండాన్సెట్రాన్ ఆ రిసెప్టర్లను అడ్డుకుంటుంది. అంటే ఇది కడుపును సర్దే మందు కాదు, సంకేతాన్ని ఆపే మందు.
మీ కీమో రెజిమెన్ (మందుల కలయిక) ఎంతవరకు వికారం కలిగించే అవకాశం ఉందో చూసి మీ ఆంకాలజిస్ట్ దీన్ని రాస్తారు.
బాగా పనిచేసే సమయం
ఒండాన్సెట్రాన్ ఎప్పుడు బాగా పనిచేస్తుంది, మలబద్ధకం ఎందుకు వస్తుంది?
కీమో ఇచ్చిన కొన్ని గంటల్లోనే మొదలయ్యే వికారాన్ని — దీన్ని వెంటనే వచ్చే వికారం అంటారు — అదుపు చేయడంలో ఒండాన్సెట్రాన్ అత్యంత ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తుంది. ASCO, ESMO వికారం మార్గదర్శకాల్లో ఈ ఉపయోగం బాగా స్థిరపడింది.
ఆలస్యంగా వచ్చే వికారం వేరు
రెండో లేదా మూడో రోజున మొదలయ్యే వికారం వేరే మార్గం ద్వారా వస్తుంది. దానికి ఒండాన్సెట్రాన్ ఒక్కటే చాలా సందర్భాల్లో సరైన మందు కాదు. మొదటి రోజు తర్వాతే మీకు వికారం ఎక్కువగా ఉంటే, ఆ విషయం మీ టీమ్కు చెప్పండి. ఆలస్యంగా వచ్చే వికారం కోసం ప్రత్యేకంగా సిఫార్సు చేసే మందులు ఉన్నాయి.
మలబద్ధకం ఎందుకు వస్తుంది
వికారం ఆగడానికి ఏ కారణమో, మలబద్ధకం రావడానికీ అదే కారణం. ఒండాన్సెట్రాన్ అడ్డుకునే సెరటోనిన్ రిసెప్టర్లు పేగు గోడ అంతటా ఉంటాయి. అక్కడ సెరటోనిన్ ఆహారాన్ని ముందుకు కదిలించడంలో సాయపడుతుంది. ఆ రిసెప్టర్లను అడ్డుకుంటే పేగుల కదలిక నెమ్మదిస్తుంది.
ఇది ఊహించిన ప్రభావమే, ఏదో తప్పు జరిగిందనడానికి సంకేతం కాదు. నీళ్లు బాగా తాగడం సాయపడుతుంది. మలబద్ధకం ఇబ్బందిగా మారితే తర్వాతి అపాయింట్మెంట్ వరకు ఆగకుండా మీ టీమ్కు చెప్పండి.
మీ డాక్టర్ సాధారణంగా ఇలా చెబుతారు: డోస్ గానీ, వేసుకునే సమయం గానీ మీ టీమ్ను అడగకుండా మార్చవద్దు.ఇది మీకు వర్తిస్తుందో లేదో తెలియడం లేదా?
ఆంకాలజిస్ట్ను అడగండిఒకప్పుడు, ప్లాన్ చేసిన కీమో కోర్సు పూర్తి చేయకుండానే మధ్యలో ఆపేయడానికి అత్యంత సాధారణ కారణాల్లో ఒకటి — అదుపులోకి రాని వికారం, వాంతులు. తొంభైల దశకంలో ఒండాన్సెట్రాన్ లాంటి మందులు విస్తృతంగా అందుబాటులోకి వచ్చాక, ఈనాటి చాలా కీమో రెజిమెన్లను ఇవ్వడం మొదటిసారి సాధ్యమైంది.
రెండు రకాల వికారం
వెంటనే వచ్చే వికారం, ఆలస్యంగా వచ్చే వికారం — తేడా ఏమిటి?
మీ నంబర్ ఇవ్వండి, మేమే కాల్ చేస్తాం
ఒక్క నంబర్ చాలు. పెద్ద ఫారం లేదు, ఈ కాల్కు ఎలాంటి ఛార్జీ లేదు.
టీమ్కు చెప్పాల్సినవి
ఒండాన్సెట్రాన్ వాడుతున్నప్పుడు మీ టీమ్కు ఏమి చెప్పాలి?
- కీమో మొదలయ్యే ముందే మీకు మలబద్ధకం సమస్య ఉండేదా అనేది టీమ్కు చెప్పండి.
- మామూలు కంటే ఎక్కువ నీళ్లు తాగండి — ఒండాన్సెట్రాన్ పేగులను నెమ్మదింపజేస్తున్నప్పుడు అవి కదులుతూ ఉండటానికి అది సాయపడుతుంది.
- మలబద్ధకం ఇబ్బందిగా మారితే తర్వాతి విజిట్ కోసం ఆగకుండా అప్పుడే మీ టీమ్కు చెప్పండి.
- రెండో లేదా మూడో రోజున వికారం ఎక్కువగా ఉంటే ఆ విషయం చెప్పండి — ఆ తీరుకు వేరే మందు కలపాల్సి రావచ్చు.
- మీ టీమ్కు చెప్పకుండా విరేచనాల మందు (లాక్సేటివ్) వేసుకోవద్దు — కొన్ని ఇబ్బంది లేనివే, అయినా వాళ్లకు తెలియాలి.
- ఆయుర్వేద, నాటు మందులు, సప్లిమెంట్లతో సహా మీరు వాడుతున్న ప్రతి మందూ టీమ్కు చెప్పండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
ఎమెసెట్, ఒండాన్సెట్రాన్ గురించి కుటుంబాలు అడిగే ప్రశ్నలు
ఎమెసెట్, ఒండాన్సెట్రాన్ ఒకటేనా?
అవును. ఎమెసెట్ బ్రాండ్ పేరు, ఒండాన్సెట్రాన్ దానిలోని అసలు పదార్థం. ఇండియాలో సాధారణంగా కనిపించే Ondem, Zofer లాంటి ఇతర బ్రాండ్లలోనూ అదే మందు ఉంటుంది, అవీ అలాగే పనిచేస్తాయి. మెడికల్ షాపులో వేరే బ్రాండ్ ఇస్తే, లోపల ఉన్న మందు ఒకటే. అయితే మీరు వాడుతున్నది మీ రికార్డులో సరిగ్గా ఉండేలా, బ్రాండ్ మారితే మీ టీమ్కు చెప్పండి.
ఎమెసెట్ మొదలుపెట్టాక మలబద్ధకం ఎందుకు వచ్చింది?
ఒండాన్సెట్రాన్తో అత్యంత ఊహించదగిన సైడ్ ఎఫెక్ట్ ఇదే, అయినా రోగులకు దీని గురించి అతి తక్కువగా చెబుతారు. పేగు గోడలో పేగుల కదలికను సమన్వయం చేసే సెరటోనిన్ రిసెప్టర్లను ఒండాన్సెట్రాన్ అడ్డుకుంటుంది. వికారం ఆపడానికి వాటిని అడ్డుకుంటే, పేగులూ నెమ్మదిస్తాయి. నీళ్లు ఎక్కువ తాగడం సాయపడుతుంది. మలబద్ధకం ఇబ్బందిగా మారితే, మీ అంతట మీరే చూసుకోకుండా, అడగకుండా మెడికల్ షాపులో ఏదో కొనకుండా మీ టీమ్కు చెప్పండి.
నాకు రెండో, మూడో రోజున వికారం ఎక్కువ. ఎమెసెట్ ఎక్కువ వేసుకోవచ్చా?
మీ టీమ్ను అడగకుండా డోస్ గానీ, సమయం గానీ మార్చవద్దు. రెండో లేదా మూడో రోజున ఎక్కువయ్యే వికారాన్ని ఆలస్యంగా వచ్చే వికారం అంటారు. దానికి కారణం వేరే రసాయన మార్గం. ఒండాన్సెట్రాన్ ఒక్కటే దానికి చాలాసార్లు అంత ప్రభావవంతం కాదు. ఇదే మీ తీరు అని మీ టీమ్కు చెప్పండి — ఆలస్యంగా వచ్చే వికారానికి ప్రత్యేకంగా సిఫార్సు చేసే మందులు ఉన్నాయి. అదే మందు ఎక్కువ వేసుకోవడం కంటే సరైనది కలపడమే మేలు.
ఎమెసెట్ వేసుకున్నా వికారం అసలు తగ్గకపోతే?
వీలైనంత త్వరగా మీ టీమ్కు చెప్పండి — వికారం తీవ్రంగా ఉంటే అదే రోజు, భరించగలిగేలా ఉన్నా అదుపులోకి రాకపోతే తర్వాతి సంప్రదింపులో. వికారానికి ఉన్న అనేక మందుల్లో ఒండాన్సెట్రాన్ ఒకటి మాత్రమే. కొన్ని రెజిమెన్లకు, కొందరు రోగులకు ఇంకా బాగా పనిచేసే కలయికలను ASCO, ESMO మార్గదర్శకాలు వివరిస్తాయి. వికారానికి సరిపడా మందు లేకుండా భరిస్తూ ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. మీ టీమ్ సర్దుబాటు చేయగలదు.
ఒండాన్సెట్రాన్తో పాటు లాక్సేటివ్ వేసుకోవచ్చా?
కొన్ని లాక్సేటివ్లు ఒండాన్సెట్రాన్తో పాటు వాడటానికి ఇబ్బంది ఉండదు, ఈ అవసరాన్ని మీ టీమ్ ముందే ఊహించి ఉండవచ్చు కూడా. అయినా ఏదైనా కొత్తగా కలిపే ముందు మీ టీమ్కు చెప్పండి. కొన్ని మందులు మీ రెజిమెన్లోని ఇతర మందులతో పరస్పర ప్రభావం (interaction) చూపుతాయి. ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండా దొరుకుతోంది కాబట్టి కీమో సమయంలోనూ సురక్షితమే అని అనుకోవద్దు. ముందు అడిగి తెలుసుకోండి.
ఎమెసెట్ వాడుతూ మామూలుగా తినవచ్చా?
మామూలుగా తినగలగడమే లక్ష్యం. కీమో రోజుల్లో ఒకేసారి ఎక్కువ తినడం కంటే, కొద్దికొద్దిగా తరచుగా తినడం చాలామందికి సులువుగా ఉంటుంది. వేడిగా, ఘాటైన వాసనతో ఉన్న వంటల కంటే చల్లని లేదా గది ఉష్ణోగ్రతలో ఉన్న ఆహారం చాలామందికి తక్కువ వికారం కలిగిస్తుంది. ఆకలి బాగా తగ్గినా, బరువు తగ్గుతున్నా మీ టీమ్కు చెప్పండి — పోషకాహార సహాయం కూడా మీ చికిత్స ప్రణాళికలో భాగమే.
కీమో వల్ల కాకుండా వేరే కారణంతో వచ్చే వికారానికి ఎమెసెట్ వేసుకోవచ్చా?
మీ టీమ్ ఏ కారణంతో రాశారో, అలాగే మాత్రమే వాడండి. ఒండాన్సెట్రాన్ నిజమైన సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ ఉన్న ప్రిస్క్రిప్షన్ మందు. రోజువారీ వికారానికి మెడికల్ షాపులో నేరుగా కొనే చిట్కా మందు కాదు. దాన్ని వేరే విధంగా వాడితే, మీరు నిజంగా ఏమి వేసుకుంటున్నారో మీ టీమ్కు సరైన చిత్రం ఉండదు. వేరే కారణంతో వికారం వస్తే, ఏది సురక్షితమో మీ టీమ్ను అడగండి.
ప్రతి కీమో సైకిల్కూ ఒండాన్సెట్రాన్ అవసరమా?
అది మీ రెజిమెన్పై, మీరు ఎలా స్పందిస్తున్నారనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కొన్ని కీమో మందులు మిగతావాటి కంటే ఎక్కువ వికారం కలిగిస్తాయి. దాన్ని బట్టి మీ టీమ్ వికారం మందుల ప్రణాళికను వేస్తుంది. మొదటి ప్రయత్నం బాగా పనిచేయకపోయినా, ఇబ్బంది కలిగించినా సైకిల్ల మధ్య ప్రిస్క్రిప్షన్ మారవచ్చు. ప్రతి సైకిల్కూ మీ టీమ్ ప్రణాళికనే పాటించండి — గత సైకిల్లో బాగున్నాను కదా అని ఒండాన్సెట్రాన్ వదిలేయవద్దు.
CION మెడికల్ ఆంకాలజిస్టులు. మీ కీమో ప్రణాళికను ట్యూమర్ బోర్డు కలిసి చూస్తుంది.
రెజిమెన్ ఎంపిక నుంచి ప్రతి సైకిల్కు ముందు బ్లడ్ టెస్టులు, సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మానిటరింగ్ వరకు — మీ కేసును CION స్పెషలిస్టుల ప్యానెల్ కలిసి సమీక్షిస్తుంది.
Dr. C. Raghavendra Reddy
MBBS(Gold Medal), DNB(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Gold Medal)
Dr. Bharati Devi Gorantla
MBBS, MD(General Medicine), DM(Medical Oncology)(Adyar,Chennai), ECMO, MRCP SCE(UK)
Dr. Owais Mohammed
MBBS, MD (General Medicine), DrNB (Medical Oncology), ECMO, MRCP SCE (Medical Oncology) (UK)
Dr. Muralidhar Muddusetty
MBBS (AIIMS), MS (Surgery) (AIIMS), DNB (Surgical Oncology), MRCS (Edinburgh)
Dr. Vinay Mamidala
MBBS, MS(General Surgery), M.Ch(Surgical Oncology), FMAS, FARIS(Ongoing)
Dr. Vajja Sandeep Kumar
MBBS, MS (General Surgery), DrNB (Surgical Oncology), FALS Oncology
మీ కేసుకు ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్ కావాలా? బుక్ చేసేటప్పుడు వారి పేరు చెప్పండి.
ఉచిత కన్సల్టేషన్ బుక్ చేయండిమా స్పెషలిస్ట్ తో అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ ఇవ్వండి — 30 నిమిషాల్లో మేమే కాల్ చేసి మీ కన్సల్టేషన్ టైమ్ ఫిక్స్ చేస్తాం.
ఆధారాలు
- NHS — Ondansetron
- MedlinePlus — Ondansetron
- Cancer Research UK — Anti-sickness drugs (anti-emetics)
- American Society of Clinical Oncology (Cancer.Net) — Nausea and Vomiting
- National Cancer Institute — Nausea and Vomiting Related to Cancer Treatment
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, ప్రిస్క్రిప్షన్ కాదు. ఇక్కడ చదివినదాని ఆధారంగా ఏ చికిత్సనూ మార్చకండి లేదా ఆపకండి. ఏదైనా ఆందోళనగా ఉంటే మీ చికిత్స బృందాన్ని సంప్రదించండి — లేదా మా హెల్ప్లైన్కు కాల్ చేయండి, సరైన స్పెషలిస్ట్ను చేరుకోవడానికి సహాయం చేస్తాం.
ఇంకా చదవండి
సంబంధిత పేజీలు
మాతో మాట్లాడండి
వికారం మందు వేసుకున్నా తగ్గడం లేదా?
మీరు వాడుతున్న మందులు, ఎన్నిసార్లు వాంతులు అవుతున్నాయో మాకు చెప్పండి. సరైన ఆంకాలజీ టీమ్ను చేరుకోవడానికి మేము సహాయం చేస్తాం. అన్ని CION కేంద్రాలకు ఒకే హెల్ప్లైన్.