కీమో సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ ప్రతి సైకిల్‌కూ ఎక్కువవుతాయా?

చాలా కీమోథెరపీ సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ ప్రతి సైకిల్‌కూ ఇంకా ఇంకా పెరిగిపోవు. కొన్ని మాత్రమే, ముఖ్యంగా చేతులు, కాళ్లలో తిమ్మిర్లు, మంటలు (neuropathy), నెమ్మదిగా పేరుకుపోవచ్చు. మీ బృందం వీటినే ప్రత్యేకంగా గమనిస్తుంది, అవి ఎక్కువైతే మీ చికిత్స ప్లాన్‌ను మార్చగలదు. వికారం, నోటి పుండ్లు, జుట్టులో మార్పులు సాధారణంగా ఒకేలా ఉంటాయి.

కీమో మొదలుపెట్టేటప్పుడు చాలామందికి ఉండే పెద్ద భయం ఇదే. కానీ అసలు సమాధానం చాలామంది అనుకునే దానికంటే ధైర్యం ఇచ్చేదిగా ఉంటుంది.

కీమో ప్రభావం ప్రతిసారీ కలుస్తూ పోతుందా?

బ్యాంకు ఖాతాలో డబ్బు పెరిగినట్లు మందు మీ శరీరంలో పేరుకుపోదు. మారేది ఏమిటంటే, చాలా సైకిల్స్ పాటు మళ్లీ మళ్లీ మందు తగలడం వల్ల కొన్ని కణజాలాల మీద పడే ప్రభావం.

వికారం, బ్లడ్ కౌంట్ తగ్గడం, నోటి పుండ్లు లాంటి చాలా సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ ఒక స్థిరమైన తీరులోకి వస్తాయి. మీ శరీరం ఎలా స్పందిస్తుందో మీ బృందం తెలుసుకునే కొద్దీ, ఇవి మరింత ముందుగా అంచనా వేయగలిగేవిగా మారుతాయని చాలామంది గమనిస్తారు. అవి తీవ్రం కావు.

కొద్ది సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ మాత్రం క్రమంగా పెరుగుతాయి. ఇవి మీ రెజిమెన్ (మందుల కలయిక)లో ఉన్న ప్రత్యేకమైన మందుల మీద ఆధారపడి ఉంటాయి. సైకిల్స్ మధ్యలో వచ్చి తగ్గిపోయే సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ కంటే ఇవి వేరు.

వికారం

ఇప్పటి రెజిమెన్లలో వికారం అదుపు చేయడానికి సులువైన సైడ్ ఎఫెక్ట్స్‌లో ఒకటి. మీ తీరును చూసి మీ బృందం వికారం తగ్గించే మందులను సర్దుబాటు చేసే కొద్దీ, మొదటి సైకిల్ తర్వాత వికారం మెరుగవుతుందని చాలామంది గమనిస్తారు.

నోటి పుండ్లు, రుచిలో మార్పులు, జుట్టు

నోటి పుండ్లు (mucositis), రుచి మారడం సాధారణంగా సైకిల్ లయనే అనుసరిస్తాయి, క్రమంగా తీవ్రం కావు. జుట్టు రాలడం వస్తే, అది మొదటి లేదా రెండో సైకిల్ తర్వాత జరుగుతుంది. ఆ తర్వాత ఇంకా ఎక్కువ కాదు.

బ్లడ్ కౌంట్

బ్లడ్ కౌంట్ తగ్గడం కూడా ఒక అంచనా వేయగలిగే తీరులో ఉంటుంది: ప్రతి సైకిల్ తర్వాత తగ్గి, తర్వాతి సైకిల్‌కు ముందు మళ్లీ పెరుగుతుంది. ప్రతి సైకిల్‌కు ముందు మీ బృందం కౌంట్ చెక్ చేస్తుంది. కౌంట్ పూర్తిగా కోలుకోకపోతే సైకిల్ వాయిదా వేస్తుంది.

మొదటి సైకిల్స్ తర్వాత కంటే ఇప్పుడు ఎక్కువ అలసటగా ఉంది. ఇది మామూలేనా?

చికిత్స సాగే కొద్దీ అలసట క్రమంగా లోతుగా మారడం సాధారణం. ఇది ప్రతి సైకిల్ తర్వాత వచ్చే నీరసం కంటే వేరు. సైకిల్ తర్వాతి నీరసం ఒక తీరులో వచ్చి తగ్గిపోతుంది. లోతైన అలసట నెమ్మదిగా పెరుగుతుంది, సైకిల్స్ మధ్యలో పూర్తిగా తగ్గకపోవచ్చు. మీరు గమనించగానే మీ బృందానికి చెప్పండి. రక్తహీనత, నిద్ర, ఆహారం, లేదా చికిత్స, వీటిలో ఏది కారణమో వారు చూస్తారు, ఎందుకంటే ఒక్కోదానికి పరిష్కారం వేరు.

కీమో ముగిశాక చేతులు, కాళ్ల తిమ్మిర్లు తగ్గిపోతాయా?

చాలామందిలో చికిత్స ముగిశాక neuropathy మెరుగవుతుంది. తేలికపాటి తిమ్మిర్లు తరచుగా కొన్ని వారాల నుంచి కొన్ని నెలల్లో తగ్గుతాయి. ఎక్కువగా ఉన్నవి తగ్గడానికి ఇంకా ఎక్కువ సమయం పట్టవచ్చు, కొందరిలో పూర్తిగా తగ్గకపోవచ్చు. అందుకే ముందుగా చెప్పడం ముఖ్యం: ఎంత త్వరగా గుర్తిస్తే, తిరగబెట్టడం కష్టమయ్యే స్థాయికి చేరకముందే అదుపు చేయడానికి అన్ని ఎక్కువ దారులు ఉంటాయి.

ప్రతి సైకిల్‌కూ నా రోగనిరోధక శక్తి బలహీనపడుతుందా?

ప్రతి సైకిల్ తర్వాత తెల్ల రక్తకణాలు తగ్గి, తర్వాతి సైకిల్‌కు ముందు మళ్లీ కోలుకుంటాయి. ఈ విరామం ఉద్దేశపూర్వకంగానే పెడతారు, కీమో ప్లాన్‌లో అది ఒక భాగం. ఈ తీరు శాశ్వతంగా తగ్గుతూ పోకుండా ఒకేలా ఉంటుంది. ప్రతి సైకిల్‌కు ముందు కౌంట్ చెక్ చేసి, కోలుకోకపోతే చికిత్స వాయిదా వేస్తారు. కౌంట్ తక్కువగా ఉండే సమయంలో జ్వరం వస్తే, అది తేలికగా అనిపించినా అదే రోజు బృందాన్ని సంప్రదించండి.

రక్తహీనత (anaemia) చికిత్స సాగే కొద్దీ పెరుగుతుందా?

కొన్ని రెజిమెన్లలో చికిత్స ఎక్కువ కాలం సాగితే రక్తహీనత ఎక్కువగా కనిపించవచ్చు. మీ బృందం హిమోగ్లోబిన్ గమనిస్తుంది. అది తగ్గితే ఐరన్ సప్లిమెంట్లు, ఆహారంలో మార్పులు, లేదా కొన్ని సందర్భాల్లో రక్తం ఎక్కించడం లేదా ఎర్ర రక్తకణాల తయారీకి సహాయపడే మందు సూచించవచ్చు. ఊపిరి ఆడకపోవడం, లేచినప్పుడు కళ్లు తిరగడం, ముందుకంటే బాగా పాలిపోవడం కనిపిస్తే తర్వాతి బ్లడ్ టెస్ట్ కోసం ఆగకుండా చెప్పండి.

డోస్ తగ్గిస్తే నా చికిత్స తక్కువగా పనిచేస్తుందా?

పూర్తి డోస్‌తో కొనసాగించడం వల్ల వచ్చే లాభం కంటే, పేరుకుపోయే సైడ్ ఎఫెక్ట్ ప్రమాదం ఎక్కువైనప్పుడు తీసుకునే వైద్య నిర్ణయం డోస్ తగ్గించడం. వైద్య కారణాలతో డోస్ తగ్గిస్తే, అదే నిష్పత్తిలో ప్రభావం తగ్గాల్సిన అవసరం లేదని ASCO మార్గదర్శకాలు చెబుతాయి. డోస్‌కూ ఫలితానికీ ఉన్న సంబంధం క్యాన్సర్ రకం, మందు, ఎంత తగ్గించారు అన్నదాన్ని బట్టి మారుతుంది. మీ పరిస్థితికి మీ ఆంకాలజిస్ట్ వీటన్నిటినీ బేరీజు వేస్తారు. లక్ష్యం మిమ్మల్ని పనిచేసే చికిత్సలో ఉంచడమే, ఊరికే తగ్గించడం కాదు.

చిన్నదిగా అనిపించే విషయం కూడా తర్వాతి అపాయింట్‌మెంట్‌లో చెప్పాలా?

అవును, ఎప్పుడూ చెప్పండి. మీకు చిన్నదిగా అనిపించేది మీ బృందం వెతుకుతున్న దానికి తొలి సంకేతం కావచ్చు. తేలికపాటి జివ్వుమనడం దశలోనే neuropathy పట్టుబడితే, చిన్న సర్దుబాటుతోనే తరచుగా సరిపోతుంది. చేతి పట్టు లేదా నడక దెబ్బతినే వరకు ఆగితే పెద్ద మార్పు అవసరం, కోలుకోవడానికి ఎక్కువ సమయం పడుతుంది. తొలి దశలో అదుపు చేయగలిగేదాన్ని కోల్పోవడం కంటే, చివరకు ఏమీ కాని విషయం వినడమే మీ బృందానికి ఇష్టం.